پژوهشی تازه به سرپرستی دانشگاه کالیفرنیا در سان‌فرانسیسکو نشان داده که دمای بدن افراد مبتلا به افسردگی بالاتر است. این یافته احتمال می‌دهد که کاهش دمای بدن این افراد بتواند برای سلامت روانشان مفید باشد.

این پژوهش که در مجله ساینتیفیک ریپرتز (Scientific Reports) منتشر شد، در ابتدا برای بررسی افسردگی طراحی نشده بود. پژوهشگران می‌خواستند ببینند آیا داده‌های ثبت‌شده با دستگاهی مثل حلقه هوشمند می‌تواند نشانه‌های ابتلا به کووید را پیش از تشخیص رسمی بیماری نشان دهد یا نه. بعدا پژوهشگران از داده‌های همین مطالعه، از جمله دمای بدن و پرسشنامه‌های سلامت روان، برای بررسی ارتباط دمای بدن با نشانه‌های افسردگی استفاده کردند.

در پژوهش‌هایی با نمونه‌های کوچک، ارتباط میان تغییرات دمای بدن و افسردگی گزارش شده است. تایید این ارتباط‌ها با اطمینان بیشتر می‌تواند دلیلی برای بررسی دقیق‌تر سازوکارهای احتمالی افسردگی باشد که با تنظیم دمای بدن ارتباط دارند. محققان در این مطالعه در پی آزمودن این فرضیه‌ بودند که آیا شدت بیشتر نشانه‌های افسردگی با سه ویژگی دمای بالاتر بدن، اختلاف کمتر میان دمای بدن در زمان بیداری و خواب و دامنه کمتر نوسان دمای بدن در طول شبانه‌روز همراه است یا خیر.

پژوهشگران داده‌های بیش از ۲۰ هزار شرکت‌کننده از کشورهای مختلف را بررسی کردند. شرکت‌کنندگان حلقه‌ای هوشمند برای اندازه‌گیری دمای بدن به همراه داشتند و هر روز دمای بدن و نشانه‌های افسردگی خود را نیز گزارش می‌کردند. این مطالعه هفت‌ماهه از اوایل سال ۲۰۲۰ آغاز شد و داده‌هایی از ۱۰۶ کشور را دربرگرفت.

در این مطالعه بزرگ، شدت بیشتر نشانه‌های افسردگی با دمای بالاتر بدن در زمان بیداری همراه بود. این ارتباط هم در اندازه‌گیری‌هایی دیده شد که شرکت‌کنندگان با دماسنج انجام دادند و گزارش کردند و هم در داده‌های حلقه هوشمندی که دمای پوست انگشت را ثبت می‌کرد. ارتباط مشاهده‌شده حتی پس از لحاظ‌ کردن زمان اندازه‌گیری دما در طول روز و برخی عوامل جمعیت‌شناختی پابرجا ماند و یافته‌های مطالعات کوچک‌تر پیشین را تایید کرد.

دمای پوست انگشت هنگام خواب در گروه‌های مختلف شدت افسردگی تقریبا یکسان بود، اما هنگام بیداری، در افراد دارای نشانه‌های شدیدتر بالاتر می‌رفت. به همین دلیل، اختلاف دمای ثبت‌شده از انگشت میان خواب و بیداری در این افراد کمتر بود. پژوهشگران تاکید می‌کنند که دمای انگشت با دمای مرکزی بدن یکسان نیست. دمای مرکزی معمولا هنگام خواب کاهش می‌یابد، در حالی که دمای بخش‌های محیطی بدن، مانند انگشتان، افزایش پیدا می‌کند. این تفاوت محل اندازه‌گیری ممکن است توضیح دهد چرا برخی نتایج مطالعه حاضر با پژوهش‌های پیشین درباره دمای بدن در خواب یکسان نیست.

علت ارتباط افسردگی و دمای بالاتر بدن هنوز معلوم نیست. به گفته پژوهشگران، ممکن است بدن گرمای بیشتری تولید کند، توانایی کمتری برای خنک‌ کردن خود داشته باشد یا هر دو حالت رخ دهد. شواهدی نیز وجود دارد که کاهش تعریق و تغییر در فعالیت الکتریکی پوست را با افسردگی مرتبط می‌داند. استرس مزمن، تغییر در پیام‌رسانی عصبی و التهاب خفیف هم از سازوکارهای احتمالی‌اند که شاید هم بر خلق‌وخو و هم بر تنظیم دمای بدن اثر بگذارند، اما نقش دقیق هیچ‌یک در این مطالعه ثابت نشده است.

پژوهشگران به مطالعات اولیه گرمادرمانی نیز اشاره می‌کنند که در برخی از آن‌ها، گرم‌ کردن موقت بدن با کاهش نشانه‌های افسردگی همراه بود. توضیح احتمالی این است که گرما سازوکارهای خنک‌سازی بدن را فعال می‌کند و پس از آن، دمای بدن برای مدتی پایین‌تر می‌آید. با این‌ حال، این نتایج هنوز برای نتیجه‌گیری درباره اثربخشی گرمادرمانی به پژوهش‌های بزرگ‌تر و دقیق‌تر نیاز دارند.

به گفته اشلی میسون، نویسنده اصلی پژوهش و دانشیار روانپزشکی در موسسه علوم اعصاب ویل دانشگاه کالیفرنیا، این یافته‌ها به روشن‌تر شدن سازوکار احتمالی یک روش تازه برای درمان افسردگی کمک می‌کنند. جالب اینجا است که گرم‌ کردن بدن افراد می‌تواند در ادامه باعث کاهش دمای بدنشان شود؛ کاهشی که از خنک‌ کردن مستقیم بدن، مثلا با حمام یخ، ماندگارتر است. سوال این است آیا می‌توان با پایش دمای بدن افراد مبتلا به افسردگی، بهترین زمان استفاده از درمان‌هایی مانند سونا یا حمام آب گرم را پیدا کرد؟»

از محدودیت‌های مطالعه حاضر این بود که شرکت‌کنندگان از دماسنج‌های شخصی استفاده می‌کردند و محل اندازه‌گیری دما را گزارش نمی‌دادند. حلقه هوشمند نیز دمای پوست انگشت را می‌سنجید، نه دمای مرکزی بدن را. افزون بر این، شدت نشانه‌های افسردگی در بیشتر شرکت‌کنندگان تغییر چندانی نداشت. بنابراین پژوهشگران نتوانستند مشخص کنند آیا تغییر دمای بدن در یک فرد با تغییر نشانه‌های افسردگی او همراه می‌شود یا خیر. بنابراین نتایج مطالعه وجود یک ارتباط را نشان می‌دهد، نه اثبات اینکه دمای بالاتر باعث افسردگی می‌شود یا تغییر دما آن را درمان می‌کند.

میسون یادآور شد: «تا جایی که می‌دانیم، این بزرگ‌ترین مطالعه‌ای است که تاکنون ارتباط میان دمای بدن و نشانه‌های افسردگی را در نمونه‌ای با گستره جغرافیایی وسیع بررسی کرده است. با توجه به افزایش میزان افسردگی در جهان، امکان گشوده‌ شدن راهی تازه برای درمان برای ما امیدبخش است.»