«دروازه آهنین» فعال شد؛ واشنگتن به‌دنبال بستن مسیرهای زمینی ایران

ترامپ گفت محاصرهٔ دریایی و زمینی ایران تشدید شده است؛ تقریباً هیچ‌ چیز وارد یا خارج نمی‌شود

ترکیب تصویری از دونالد ترامپ و پرچم آمریکا و نقشه ایران‌ــ با استفاده از رویترز

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، با انتشار پیامی در رسانهٔ اجتماعی تروث سوشال اعلام کرد که کارگروه «دروازهٔ آهنین» (Iron Gate) در جمهوری اسلامی ایران به‌طور کامل فعال شده است. او نوشت: «کارگروه دروازه آهنین با تمام توان در جمهوری اسلامی ایران فعال است. در کنار بزرگ‌ترین محاصرۀ دریایی تاریخ، اکنون تقریباً هیچ‌ چیز وارد ایران نمی‌شود یا از آن خارج نمی‌شود.»

این سخنان پس از آن مطرح شد که فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) روز شنبه ۷ نوامبر از تشکیل کارگروهی جدید برای جلوگیری از انتقال تسلیحات پیشرفته، فناوری‌های دوکاربردی، کالاهای تحریم‌شده و منابع درآمدی غیرقانونی از طریق مرزهای زمینی ایران و دریای خزر خبر داد.

به گزارش الجزیره، تشکیل این کارگروه بخشی از تلاش‌های واشنگتن برای گسترش محدودیت‌های اقتصادی و نظامی علیه جمهوری اسلامی است و محاصرۀ دریایی بنادر ایران را با نظارت بر مسیرهای زمینی و دریای خزر تکمیل می‌کند.

بر اساس گزارش ناسیوناله، کارگروه دروازه آهنین یک واحد هماهنگی متشکل از حدود ۲۰ نیروی نظامی و غیرنظامی است که در مقر سنتکام در تامپا در فلوریدا فعالیت خواهد کرد. این واحد نیروی رزمی مستقر در منطقه نیست و تاکنون نیز از اعزام نیروهای زمینی آمریکا به مرزهای ایران تحت عنوان این مأموریت خبری منتشر نشده است.

دریاسالار برد کوپر، فرماندۀ سنتکام، اعلام کرد مأموریت این کارگروه تقویت محاصرۀ دریایی ایران و هماهنگی با سایر نهادهای دولتی آمریکا برای شناسایی و مختل‌سازی مسیرهای انتقال تجهیزات نظامی، فناوری‌های حساس، و منابع مالی است.

گسترش محاصرهٔ آمریکا به مرزهای زمینی ایران

ایران با هفت کشور افغانستان، ارمنستان، جمهوری آذربایجان، عراق، پاکستان، ترکیه و ترکمنستان مرز زمینی مشترک دارد. این مسیرها و دریای خزر خارج از محدودۀ مستقیم محاصرۀ دریایی آمریکا قرار دارند.

مایکل مالروی، معاون پیشین دستیار وزیر دفاع آمریکا در امور خاورمیانه، به الجزیره گفت کارگروه جدید بررسی خواهد کرد که سامانه‌های تسلیحاتی از چه مسیرهایی وارد ایران می‌شوند، چگونه می‌توان این مسیرها را مسدود کرد و جمهوری اسلامی انرژی را از چه راه‌هایی انتقال می‌دهد.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

او افزود در صورت تصمیم ترامپ برای تشدید جنگ، احتمال دارد زیرساخت‌ها و مراکز اقتصادی ایران هدف قرار گیرند. به گفتۀ مالروی، برخلاف عملیات «خشم حماسی» که بیشتر بر اهداف نظامی متمرکز بود، حملات احتمالی آینده ممکن است تأسیسات اقتصادی و زیرساخت‌های مرتبط با تأمین منابع مالی و نظامی جمهوری اسلامی را هدف قرار دهند. 

مریتایم اگزکیوتیو گزارش داد که محاصرۀ دریایی آمریکا حدود ۸۰ درصد تجارتی را که پیش‌تر از راه دریا، بیشتر از طریق بندرعباس، وارد ایران می‌شد، متوقف کرده است.

به نوشتۀ این رسانه، سپاه پاسداران برای واردات کالاهای کم‌حجم و با ارزش بالا، از جمله تجهیزات موردنیاز واحدهای نظامی، به شبکه‌های دور زدن تحریم‌ها و مسیرهای زمینی متکی است و کارگروه جدید وظیفۀ نظارت بر این مسیرها را بر عهده خواهد داشت.

بر اساس گزارش ناسیوناله، سنتکام می‌‌گوید محاصرۀ دریایی طی ماه‌های اخیر از صادرات بیش از ۲۵ میلیارد دلار نفت خام ایران جلوگیری کرده است.

تغییر مسیرهای حمل‌ونقل در دریای خزر و مرز ترکیه

مریتایم اگزکیوتیو گزارش داد در روزهای اخیر، سیگنال‌های سامانهٔ شناسایی خودکار کشتی‌ها در مسیرهای منتهی به بنادر انزلی، نوشهر و امیرآباد در ایران و بنادر آستراخان، اولیا و ماخاچ‌قلعه در روسیه ناپدید شده‌اند. سیگنال‌های قابل‌مشاهده بیشتر به رفت‌وآمد کشتی‌ها میان باکو و بنادر قزاقستان و ترکمنستان مربوط بوده‌اند.

این رسانه همچنین نوشت حمل‌ونقل ریلی کالا به ایران از طریق ترکمنستان، گذرگاه اینچه‌برون، و مسیر سرخس در ماه‌های اخیر افزایش یافته و حجم بار در برخی مسیرها تا ۴۰ درصد بیشتر شده است.

به گزارش مریتایم اگزکیوتیو، تردد کامیون‌ها از ترکیه به شمال‌غرب ایران از چالش‌های اصلی کارگروه دروازهٔ آهنین خواهد بود. کامیون‌ها در گذرگاه بازرگان ظاهراً با صف‌هایی تا پنج روز مواجه‌اند و محدودیت‌های حمل‌ونقل در فصل زمستان نیز می‌تواند بر حجم انتقال کالا تأثیر بگذارد.

واکنش سپاه پاسداران و احتمال تنش با روسیه

سپاه پاسداران تشکیل کارگروه دروازهٔ آهنین را «بازی با کلمات» توصیف کرد.

به گزارش خبرگزاری فارس، حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، گفت آمریکایی‌ها با این اقدام نمی‌توانند به هدف اعمال فشار شدید اقتصادی برای فروپاشی اقتصاد ایران دست پیدا کنند. او افزود واشنگتن پیش‌تر مدعی شده بود اقتصاد ایران ظرف دو هفته فرو خواهد پاشید، اما چنین اتفاقی رخ نداد.

ناسیوناله نیز به نقل از رویترز گزارش داد که محبی بر آمادگی جمهوری اسلامی و همکاری با کشورهای همسایه برای مقابله با محدودیت‌های آمریکا تأکید کرده است.

الجزیره در بخش دیگری از گزارش نوشت اگرچه سنتکام به‌طور مستقیم به همکاری‌های تسلیحاتی ایران و روسیه اشاره نکرده، گزارش‌هایی از انتقال قطعات پهپاد و مواد منفجره از روسیه به ایران از طریق دریای خزر منتشر شده است.

محجوب زویری، استاد تاریخ معاصر و سیاست در دانشگاه قطر، به الجزیره گفت تلاش برای مختل‌سازی این مسیرها می‌تواند به رویارویی با روسیه منجر شود. او در عین‌ حال تأکید کرد آمریکا در دریای خزر حضور نظامی ندارد و اجرای عملیات در این منطقه نیازمند همکاری کشورهای همسایه است.

رامی خوری، پژوهشگر سیاست عمومی در دانشگاه آمریکایی بیروت، نیز به الجزیره گفت شبکه‌های گستردۀ تجاری ایران در منطقه و آسیا مسدودسازی تمامی مسیرهای تأمین کالا را تقریباً غیرممکن می‌کند.

در همین حال، جو کنت، مقام پیشین دولت ترامپ در امور مبارزه با تروریسم، تشکیل این کارگروه را اقدامی در جهت تشدید تنش‌ها دانست و مدعی شد سنتکام در شرایطی چنین اقدامی می‌کند که معاون رئیس‌جمهوری آمریکا در حال پیگیری مذاکرات با مقام‌های جمهوری اسلامی است.

به گزارش وال‌استریت ژورنال، برد کوپر، فرماندۀ سنتکام، و پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، از جمله مقام‌هایی‌اند که خواستار ازسرگیری حملات نظامی علیه ایران شده‌اند.