پزشکان و داروسازان هشدار میدهند مصرف همزمان برخی داروهای سرماخوردگی و آنفلوانزا با داروهای جیالپیــ۱ که برای کاهش وزن و کنترل دیابت استفاده میشوند، ممکن است عوارض گوارشی را تشدید کند و در صورت کمآبی بدن، خطر مشکلات کلیوی را افزایش دهد. آنها توصیه میکنند افراد دربارهٔ انتخاب دارو، زمانبندی مصرف و ضرورت توقف موقت درمان در روزهای بیماری با پزشک مشورت کنند و مراقب نشانههای کمآبی باشند.
مصرف همزمان آنتیبیوتیکها و داروهای جیالپیــ۱، حتی در صورت تأیید پزشک، ممکن است با تشدید تهوع و دیگر عوارض گوارشی همراه باشد. بنابراین علاوه بر بررسی امکان مصرف همزمان داروها، آگاهی از احتمال تشدید عوارض آنها نیز اهمیت دارد. تیلور کلارک، استادیار بالینی داروسازی در دانشکده داروسازی و علوم دارویی دانشگاه بینگهمتون، توضیح میدهد که دو دارو ممکن است هرکدام باعث مشکلات گوارشی نظیر تهوع استفراغ، اسهال یا یبوست شوند و مصرف همزمانشان این عوارض را تشدید و این علائم را محسوستر یا آزاردهندهتر کند.
این موضوع بهویژه در فصل سرماخوردگی و آنفلوانزا اهمیت دارد. بهخصوص که تشدید عوارض جانبی تنها مسئله هم نیست. هنگام بیماری، با توجه به لزوم خوردن غذای کافی برای داروهایی که باید همراه غذا مصرف شوند، تصمیمگیری دربارهٔ ضرورت توقف موقت مصرف داروهای جیالپیــ۱ و تأمین آب کافی بدن نیز میتواند دشوارتر شود. پزشکان توصیه میکنند افراد دربارهٔ این موارد و نحوهٔ مصرف داروهایشان در دوره بیماری، راهنمایی بگیرند.
در مصرف کدام داروهای سرماخوردگی و آنفلوانزا باید تجدیدنظر کرد و چه جایگزینهایی وجود دارد؟
انتخاب مناسب به علائم شما، نوع داروی جیالپیــ۱ و علت مصرف آن بستگی دارد؛ بنابراین بهتر است با پزشک یا داروساز مشورت کنید. متخصصان برای هر گروه از علائم، توصیههای زیر را مطرح میکنند.
تب و بدندرد
داروهایی که باید در مصرفشان تجدیدنظر کرد: ادویل (Advil)، موترین (Motrin)، الیو (Aleve) و دیگر داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی
داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) میتوانند بر عملکرد کلیه و کمآبی بدن نیز تأثیر بگذارند. اگر بیمار شدهاید و داروی جیالپیــ۱ مصرف کنید، این دو عامل میتوانند همزمان به کلیه فشار بیاورند، زیرا مصرف داروهای جیالپیــ۱ ممکن است احتمال دریافت ناکافی مایعات را افزایش دهد.
برخی بیمارانی که داروهای جیالپیــ۱ مصرف میکنند، متوجه کاهش احساس تشنگی میشوند و این موضوع میتواند مصرف مایعاتشان را کاهش دهد. اگر تب، استفراغ یا اسهال هم به آن اضافه شود، احتمال کمآبی بیشتر خواهد شد. مصرف داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی هنگام کمآبی قابلتوجه بدن میتواند خطر مشکلات کلیوی را افزایش دهد.
داروهای جیالپیــ۱ مانند سماگلوتاید با آسیب حاد کلیه عمدتاً در افرادی که بر اثر تهوع، استفراغ یا اسهال، مایعات زیادی از دست دادهاند، مرتبط دانسته شدهاند. گروهی از متخصصان توصیه میکنند برای محافظت از کلیهها، مصرف داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی در دوره بیماریهایی که ممکن است باعث کمآبی شوند، موقتاً متوقف شود.
جایگزین پیشنهادی: استامینوفن، با نام تجاری تایلنول
استامینوفن یا پاراستامول، با نام تجاری تایلنول (Tylenol)، میتواند گزینهای ایمن باشد، زیرا با داروهای جیالپیــ۱ تداخل مستقیم ندارد و معمولاً مانند برخی داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، معده را تحریک نمیکند. با این حال، باید مراقب مجموع مقدار مصرف باشید.
حداکثر مقدار روزانه تعیینشده از سوی سازمان غذا و داروی آمریکا، چهار هزار میلیگرم است، اما در برچسب برخی محصولات، سقف محتاطانهتر سه هزار میلیگرم توصیه شده است. سالمندان و افراد مبتلا به مشکلات کبدی ممکن است به سقف مصرف پایینتری نیاز داشته باشند.
آبریزش بینی و عطسه
داروهایی که باید در مصرفشان تجدیدنظر کرد: بنادریل (Benadryl) و داروهای شبانهٔ سرماخوردگی
آنتیهیستامینهای قدیمیتر مانند بنادریل، حاوی دیفنهیدرامین، میتوانند با کند کردن حرکات روده باعث یبوست شوند. این وضعیت زمانی که داروی جیالپیــ۱ نیز از قبل فعالیت دستگاه گوارش را کند کرده باشد، مطلوب نیست
بسیاری از داروهای شبانهٔ سرماخوردگی نیز حاوی آنتیهیستامینهای قدیمی مشابهاند. برای مثال، نایکوئیل (NyQuil) حاوی دوکسیلامین است.
جایگزینهای پیشنهادی: کلاریتین (Claritin)، زیرتک (Zyrtec) یا آلگرا (Allegra)
این آنتیهیستامینهای جدیدتر اگرچه معمولاً برای حساسیتهای فصلی استفاده میشوند، ممکن است به کاهش آبریزش بینی و برخی دیگر از علائم سرماخوردگی کمک کنند. احتمال ایجاد خوابآلودگی با آنها نیز کمتر است و به همین دلیل ترجیح داده میشوند.
وقتی چند علامت را همزمان دارید
داروهایی که باید در مصرفشان تجدیدنظر کرد: دیکوئیل (DayQuil)، ترافلو (Theraflu) و دیگر داروهای ترکیبی چندعلامتی
داروهای جیالپیــ۱ با کند کردن فرایند گوارش، ممکن است بر سرعت شروع اثر هریک از ترکیبات موجود در داروی ترکیبی تأثیر بگذارند؛ بنابراین مادهای که بیش از همه به آن نیاز دارید، شاید بلافاصله اثر نکند. افزون بر این، برخی بیماران ممکن است به تمام اجزای این داروها نیاز نداشته باشند.
داروهای ترکیبی همچنین ممکن است باعث شوند بدون آنکه متوجه باشید، مقدار بیشتری از یک ماده دارویی دریافت کنید. بسیاری از آنها، از جمله دیکوئیل، نایکوئیل و ترافلو، حاوی استامینوفناند و برخی، مانند ادویل کُلد اَند سینوس (Advil Cold & Sinus)، داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی دارند.
جایگزین پیشنهادی: داروهای تکمادهای
اگر بیشتر علائم درجشده روی جعبه را ندارید، محصولی انتخاب کنید که فقط علامت آزاردهندهٔ شما را هدف بگیرد. احتمالاً عوارض کمتری هم خواهید داشت.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
داروهایی که پزشک تجویز میکند
مصرف داروهای زیر همراه جیالپیــ۱ امکانپذیر است، اما باید بدانید انتظار چه عوارضی را داشته باشید.
آنتیبیوتیکها و تامیفلو (Tamiflu): بسیاری از عوارض گوارشی آنها با داروهای جیالپیــ۱ مشترک است؛ به همین دلیل، مصرف ترکیبی آنها ممکن است تهوع، استفراغ و اسهال را افزایش دهد. با این حال، دوره کامل آنتیبیوتیک تجویزشده را به پایان برسانید. قطع زودهنگام آن میتواند باعث تداوم یا بازگشت عفونت شود.
کورتونها: اگر سرماخوردگی یا آنفلوانزا باعث تشدید آسم یا بیماری مزمن انسدادی ریه شود، پزشک ممکن است دورهٔ کوتاهی از داروهای کورتونی مانند پردنیزون (Prednisone) تجویز کند. کورتونها را معمولاً میتوان همراه جیالپیــ۱ مصرف کرد، اما ممکن است با برخی اهداف درمان کاهش وزن در تعارض باشند، زیرا میتوانند اشتها را افزایش دهند و در بعضی موارد باعث افزایش وزن یا احتباس مایعات شوند.
اگر جیالپیــ۱ را برای دیابت مصرف میکنید، فراموش نکنید که کورتونها معمولاً قند خون را افزایش میدهند؛ بنابراین باید قند خونتان را دقیقتر از معمول پایش کنید.
پاکسلووید: پاکسلووید (Paxlovid) با تیرزپاتاید یا سماگلوتاید تداخل قابلتوجهی ندارد، اما باید از مصرف همزمان اورفورگلیپرون، قرص جیالپیــ۱ با نام تجاری فوندایو (Foundayo) و پاکسلووید پرهیز کرد.
پاکسلووید با فهرست بلندی از داروها ناسازگار است یا مصرف همزمان آنها به تنظیم دوز نیاز دارد؛ بنابراین پیش از شروع مصرف، پزشک را از تمام داروها و مکملهایی که استفاده میکنید، مطلع کنید.
وقتی بهسختی میتوانید غذا بخورید، چگونه دارو را «همراه غذا» مصرف کنید؟
دستور «همراه غذا مصرف شود» میتواند دو معنای متفاوت داشته باشد. در برخی موارد، وجود غذا برای جذب دارو ضروری است. بنابراین ممکن است لازم باشد همراه هر نوبت دارو، مقدار مشخصی کالری یا چربی دریافت شود، اما دربارهٔ بیشتر داروهای سرماخوردگی و آنفلوانزا، هدف صرفاً کاهش ناراحتی معده است، در نتیجه، نوع و مقدار غذا اهمیت خاصی ندارد و خوردن چیزهایی ساده هم کافی است.
زمانبندی داروها در روزهای بیماری پیچیدهتر میشود
اگر با تب و بدندرد بیدار شوید، احتمالاً نخستین واکنشتان خوردن استامینوفن است. اما اگر سماگلوتاید خوراکی، یعنی قرصهای اوزمپیک و ویگووی، مصرف میکنید، باید صبر کنید، چون این قرصها باید صبح، پیش از هر چیز، با معده خالی و حداکثر حدود ۱۲۰ میلیلیتر آب مصرف شوند. سپس باید دستکم ۳۰ دقیقه تا خوردن غذا، نوشیدن مایعات یا مصرف داروهای دیگر فاصله بگذارید. اگر آنتیبیوتیک یا داروی ضدویروسی با دستور مصرف مخصوص خود هم به این برنامه اضافه شود، زمانبندی داروهای صبحگاهی پیچیده خواهد شد.
بنابراین سعی نکنید بهتنهایی برای آن برنامهریزی کنید. از پزشک یا داروساز بخواهید برنامهای تنظیم کند که با تمام داروهایتان سازگار باشد. معمولاً جابهجا کردن زمان مصرف آنتیبیوتیک یا داروی ضدویروس آسانتر است. دستور مصرف آنها اغلب به اندازه قرص سماگلوتاید سختگیرانه نیست، اما این موضوع به ترکیب مشخص داروها بستگی دارد.
اگر فوندایو، حاوی اورفورگلیپرون، را مصرف میکنید که سومین قرص جیالپیــ۱ تأییدشدهٔ سازمان غذا و داروی آمریکا است، به مصرف آن با معده خالی نیازی نیست، بنابراین با همین محدودیت زمانی روبهرو نخواهید شد.
آیا هنگام بیماری باید یک نوبت جیالپیــ۱ را حذف کنید؟
شاید؛ این موضوع به میزان تحمل دارو بستگی دارد. افرادی که عوارض اندکی دارند یا عوارضشان بهخوبی کنترل شده است، ممکن است بتوانند مصرف را ادامه دهند، اما دربارهٔ کسانی که قبل از بیماری هم نمیتوانستند غذا را در معده نگه دارند، مشکلات گوارشی زیادی دارند یا در معرض کمآبیاند، بهتر است مصرفشان را به تأخیر بیندازند یا یک نوبت هفتگی را حذف کنند.
البته در هر صورت، پیش از حذف نوبت دارو با پزشک مشورت کنید؛ بهویژه اگر جیالپیــ۱ را برای دیابت مصرف میکنید یا سابقهٔ عوارض شدید دارید.
پس از بهبود، چگونه مصرف دارو را از سر بگیرید؟
بازگشت به برنامهٔ معمول اغلب ساده است. پس از چند روز تأخیر یا حذف یک نوبت هفتگی، میتوان مصرف را در روز معمول تزریق از سر گرفت، اما برای جبران نوبت ازدسترفته، دو نوبت در یک هفته مصرف نکنید، مگر آنکه پزشک اجازه داده باشد.
اگر دارو را چند هفته مصرف نکرده باشید، روش متفاوت خواهد بود، زیرا شروع دوباره با دوز معمول ممکن است تهوع و دیگر عوارض گوارشی را برگرداند. پزشک ممکن است تصمیم بگیرد برای بازگشت تدریجی به درمان، یک ماه دوز پایینتری مصرف کنید. به خصوص کسانی که قبلاً تحمل عوارض برایشان دشوار بود.
چرا کمآبی هنگام بیماری و مصرف جیالپیــ۱ نگرانکننده است؟
همانطور که اشاره شد، داروهای جیالپیــ۱ میتوانند احساس تشنگی را کاهش دهند؛ بنابراین ممکن است کمتر از آنچه تصور میکنید مایعات بنوشید. اگر استفراغ یا اسهال ناشی از بیماری هم به آن اضافه شود، نگرانی دربارهٔ کمآبی بیشتر میشود.
از آنجا که همیشه نمیتوان به احساس تشنگی تکیه کرد، به دفعات ادرار کردن توجه کنید. اگر شش تا هشت ساعت یا بیشتر، ادرارتان بسیار کم باشد یا اصلاً ادرار نکنید، ممکن است نشانهٔ هشداردهنده کمآبی باشد.
برای رساندن آب کافی به بدن، در طول روز جرعهجرعه بنوشید. جرعههای کوچک آب در طول روز، در مجموع مقدار قابلتوجهی میشوند. بطری آب نیدار یا افزودن کمی آبلیموترش ممکن است کمککننده باشد.
اگر بسیار کمتر از معمول مایعات مینوشید، مکرراً استفراغ میکنید یا اسهال دارید، با پزشک تماس بگیرید. همین توصیه دربارهٔ علائم گوارشی همراه با تب، سرفه یا گرفتگی بینی، یا علائمی که با عوارض معمول جیالپیــ۱ شما تفاوت دارند، نیز صدق میکند.
اگر احساس سبکی سر یا سرگیجه دارید یا نمیتوانید غذا یا آب را در معده نگه دارید، به اورژانس مراجعه کنید. درد شدید شکمی که فروکش نمیکند، نیز نیازمند مراجعه به اورژانس است، زیرا میتواند نشانهٔ التهاب لوزالمعده باشد و ممکن است جان فرد را به خطر بیندازد. درد مداوم در قسمت بالای سمت راست شکم، همراه با تب، هم ممکن است نشانه عفونت کیسه صفرا باشد.

