نوشیدن قهوه، مصرف بعضی داروها یا حتی استفاده از عطر‌ و خوشبوکننده‌ بر برخی معاینات و آزمایش‌های پزشکی تاثیر می‌گذارد.

مراجعه به پزشک شاید در ظاهر نیاز به آمادگی خاصی نداشته باشد، اما بعضی کارهای ساده که پیش از ورود به مطب انجام می‌دهیم بر نتیجه معاینه یا آزمایش تأثیر می‌گذارند. از فنجان قهوه صبحگاهی گرفته تا غذایی که شب قبل خورده‌ایم، حتی بعضی عادت‌های ساده ممکن است سبب شوند پزشک تصویر دقیقی از وضعیت بدن نداشته باشد.

از سوی دیگر، لازم نیست پیش از معاینه ناگهان سبک زندگی خود را تغییر دهید یا تلاش کنید «سالم‌تر» از آنچه هستید به نظر برسید. پزشک بیش از هر چیز به تصویری واقعی از وضعیت معمول بدن و سبک زندگی شما نیاز دارد.

پیش از اندازه‌گیری فشار خون قهوه ننوشید

در بسیاری از معاینات معمول، فشار خون اندازه‌گیری می‌شود. بهتر است دست‌کم یک ساعت پیش از آن قهوه و سایر نوشیدنی‌های حاوی کافئین مانند نوشابه‌های انرژی‌زا و کوکاکولا مصرف نکنید.

دکتر جیمز دوار، از مرکز پزشکی دانشگاه پیتسبورگ، می‌گوید مصرف کافئین یک ساعت پیش از اندازه‌گیری فشار خون ممکن است عدد آن را موقتا بالاتر از میزان واقعی نشان دهد.

وبسایت هلتی می‌نویسد، این موضوع درباره مصرف دخانیات و برخی داروهای ضداحتقان بدون نسخه نیز صدق می‌کند.

پیش از مراجعه به متخصص پوست، ناخن‌ها را لاک نزنید و آرایش غلیظ نکنید

متخصص پوست فقط پوست صورت را بررسی نمی‌کند، بلکه ناخن‌ها را نیز بررسی می‌کند.

دکتر سارا ال‌ماریا، متخصص پوست در بیمارستان عمومی ماساچوست، توصیه می‌کند پیش از معاینه پوست از لاک ناخن و ناخن‌های مصنوعی استفاده نکنید. تغییرات ظریف ناخن‌ها گاهی ممکن است نشانه مشکلات بزرگ‌تر سلامتی مانند کم‌خونی، دیابت یا برخی بیماری‌های دیگر باشند و ناخن بدون لاک، تشخیص عفونت قارچی را نیز آسان‌تر می‌کند.

بهتر است هنگام معاینه پوست صورت نیز آرایش نداشته باشید تا پزشک بتواند پوست را به‌خوبی بررسی کند. استفاده از ضدآفتاب یا لوسیون، در حالت معمول، مانعی ایجاد نمی‌کند.

 پیش از آزمایش خون غذای بسیار چرب نخورید

اگر قرار است آزمایش خون بدهید، شب قبل زمان مناسبی برای خوردن یک وعده غذایی نامعمول، سنگین یا پرچرب نیست. دکتر دیپا ای‌نگار، دانشیار پزشکی خانواده و جامعه، می‌گوید اگر معمولا غذاهای بسیار چرب نمی‌خورید، بهتر است پیش از آزمایش نیز سراغ آنها نروید تا نتیجه آزمایش تصویر دقیق‌تری از وضعیت معمول بدن شما ارائه دهد.

وعده‌های بسیار سنگین بعضی از نتایج آزمایش را موقتا تغییر می‌دهند. قند خون و تری‌گلیسیرید نیز ممکن است پس از خوردن غذا افزایش یابد.

در برخی آزمایش‌ها، به ویژه برای اندازه‌گیری چربی‌های خون، لازم است از هشت تا ۱۰ ساعت پیش از آزمایش چیزی نخورید. البته دستور پزشک یا مرکز آزمایش در این زمینه اولویت دارد و اگر از شما خواسته شده ناشتا باشید، باید همان دستور را رعایت کنید.

 پیش از معاینه آب کافی بنوشید

برخلاف بعضی نوشیدنی‌ها، آب معمولا دوست شماست. بهتر است هنگام مراجعه برای معاینه بدن دچار کم‌آبی نباشد. دکتر دوار می‌گوید تأمین آب کافی بدن کمک می‌کند نبض و فشار خون وضعیت طبیعی‌تری داشته باشند. کم‌آبی حتی اگر خفیف باشد، بر برخی نتایج آزمایش خون و ادرار تأثیر می‌گذارد و گاهی سبب می‌شود تفسیر نتیجه دشوارتر شود.

اگر برای آزمایش خاصی دستور متفاوتی به شما داده‌اند، باید همان دستور را دنبال کنید.

 پیش از معاینه عادت غذایی‌تان را ناگهان تغییر ندهید

لازم نیست چند روز پیش از معاینه سالانه ناگهان رژیم غذایی فوق‌العاده سالمی در پیش بگیرید تا نتایج بهتری کسب کنید. پزشکان برای ارزیابی وضعیت سلامت شما به تصویری واقعی از سبک زندگی و رژیم غذایی‌تان نیاز دارند. چند وعده غذای سالم پیش از ملاقات نیز بعید است تغییر چشمگیری در شاخص‌هایی مانند کلسترول ایجاد کند.

دکتر گرگوری جان گالبریت می‌گوید پزشک به صداقت بیمار درباره سبک زندگی و عادت‌های غذایی‌اش نیاز دارد تا بتواند سابقه سلامت او را به‌درستی ارزیابی و بهترین شیوه مراقبت ممکن را ارائه کند.

به عبارت ساده‌تر، پیش از معاینه نقش فردی «سالم‌تر» از خودتان را بازی نکنید؛ پزشک باید بدن و عادت‌های واقعی شما را بشناسد.

پیش از مراجعه به پزشک در مصرف داروهای سرماخوردگی احتیاط کنید

اگر به دلیل سرماخوردگی یا بیماری حاد به پزشک مراجعه می‌کنید، برخی داروهای بدون نسخه ممکن است علائم یا حتی بعضی شاخص‌های بدن را تغییر دهند و ارزیابی پزشک را دشوارتر کنند. ای‌نگار می‌گوید در صورت امکان، بهتر است برای آنکه پزشک بتواند وضعیت را بهتر ارزیابی کند پیش از معاینه دارویی مصرف نشود که سبب پنهان شدن نشانه‌های بیماری شود.

برخی داروها همچنین ممکن است فشار خون را افزایش دهند و در نتیجه تشخیص اینکه افزایش فشار ناشی از بیماری است یا دارو دشوار شود.

با این حال، این توصیه به معنای تحمل درد یا قطع خودسرانه داروهای ضروری نیست. اگر دارویی مصرف کرده‌اید، کافی است نام و مقدار مصرف آن را به پزشک بگویید. این اطلاعات حتی به تصمیم‌گیری درباره ادامه درمان کمک می‌کند.

 پیش از آزمایش کلسترول الکل مصرف نکنید

مصرف الکل تری‌گلیسیرید خون را موقتا افزایش می‌دهد و در نتیجه بر بخشی از نتایج آزمایش چربی خون تأثیر می‌گذارد.

دکتر جون سوپ لی، متخصص قلب و عروق در دانشگاه پیتسبورگ، توصیه می‌کند برای جلوگیری از این تغییرات کوتاه‌مدت، در ۲۴ ساعت پیش از آزمایش از مصرف الکل خودداری کنید.

مصرف زیاد شیرینی، غذاهای پرچرب و پرخوری نیز در کوتاه‌مدت میزان تری‌گلیسیرید را تغییر می‌دهند. هدف این است که نتیجه آزمایش تا حد امکان وضعیت معمول و پایدار بدن را نشان دهد، نه اثر شام سنگین یا نوشیدنی شب قبل را.

 پیش از برخی آزمایش‌های استرس قلبی کافئین مصرف نکنید

آزمایش استرس قلبی برای بررسی عملکرد قلب در شرایط فشار انجام می‌شود. در نوع معمول این آزمایش، فرد روی تردمیل راه می‌رود یا از دوچرخه ثابت استفاده می‌کند، اما درمورد برخی افراد برای ایجاد شرایط مشابه استرس قلبی از دارو استفاده می‌شود.

اگر قرار است آزمایش استرس دارویی انجام دهید، ممکن است لازم باشد پیش از آن از کافئین پرهیز کنید.

به گفته لی، کافئین اثر داروهایی مانند آدنوزین یا رگادنوزون را که در این نوع آزمایش استفاده می‌شود مختل می‌کند. بنابراین دستور مرکز درمانی درباره مصرف قهوه، چای و سایر منابع کافئین را به‌دقت رعایت کنید.

 پیش از آزمایش ادرار مراقب باشید بدنتان دچار کم‌آبی نباشد

اگر قرار است آزمایش ادرار بدهید، مراقب باشید پیش از مراجعه بدنتان دچار کم‌آبی شدید نباشد. اگر ورزش می‌کنید باید به تأمین آب ازدست‌رفته بدنتان توجه داشته باشید. دکتر بنجامین دیویس، متخصص اورولوژی، می‌گوید کم‌آبی شدید نتیجه آزمایش ادرار را به میزان قابل‌توجهی تغییر می‌دهد.

او همچنین توصیه می‌کند درست پیش از آزمایش ورزش شدید و نامعمول نکنید. اگر به‌طور منظم ورزش می‌کنید، احتمالا واکنش بدن خود و میزان مایعات مورد نیاز پس از فعالیت را می‌شناسید، اما انجام ناگهانی تمرین‌های سنگین احتمال کم‌آبی را افزایش می‌دهد.

 چند نکته مهم برای معاینات خاص

اگر در روز مراجعه به متخصص زنان دوره قاعدگی‌تان شروع شده است، لزوما نیازی به لغو نوبت ندارید. بسیاری از معاینات و حتی آزمایش‌های رایج دهانه رحم را می‌توان در دوران قاعدگی هم انجام داد. با این حال، اگر به دلیل مشکلی مشخص مانند ترشح غیرعادی یا زخم مراجعه می‌کنید، خون‌ریزی ممکن است در برخی موارد معاینه را دشوارتر کند.

پیش از ماموگرافی نیز بهتر است در روز انجام آزمایش در ناحیه زیر بغل از دئودورانت، ضدتعریق و پودر استفاده نکنید. برخی از این محصولات حاوی موادی‌اند که ممکن است در تصویر ماموگرافی ثبت شوند و با رسوبات کلسیمی اشتباه گرفته شوند.

برای کولونوسکوپی نیز دستورهای آماده‌سازی اهمیت بسیار دارند. مواد غذایی قرمز یا بنفش ممکن است رنگ مخاط روده را تغییر دهند و مشاهده آن را دشوار کنند. برخی مکمل‌ها مانند آهن و غذاهای پرفیبر نیز ممکن است در روند پاک‌سازی روده اختلال ایجاد کنند. زمان قطع این مواد باید مطابق دستور پزشک یا مرکز درمانی باشد.

و یک تصور رایج دیگر: داشتن رابطه جنسی پیش از مراجعه معمول به متخصص زنان یا اورولوژی، در بیشتر موارد مانعی برای معاینه ایجاد نمی‌کند. متخصصان می‌گویند فعالیت جنسی معمول به‌طور کلی بر معاینه فیزیکی یا بسیاری از آزمایش‌های معمول تأثیری ندارد؛ هرچند اگر برای آزمایش یا مشکل خاصی مراجعه می‌کنید، بهتر است دستور پزشک را ملاک قرار دهید.

در نهایت، یکی از مفیدترین کارها پیش از هر مراجعه پزشکی که ارتباطی با خوردن، نوشیدن یا مصرف دارو ندارد: سؤال‌هایتان را بنویسید.

مضطرب بودن هنگام معاینه پزشکی ممکن است سبب شود سؤالی را که مدت‌ها در ذهن داشته‌اید درست در لحظه ملاقات فراموش کنید. یادداشت کردن نگرانی‌ها، علائم و سؤال‌ها کمک می‌کند چیزی از قلم نیفتد و گفتگوی دقیق‌تر و مفیدتری با پزشک داشته باشید.