تردید درباره اجرای طرح صلح غزه؛ نتانیاهو: تا زمانی که نخست‌وزیر هستم، هیچ کشور فلسطینی تحت کنترل ایران تشکیل نخواهد شد

یکی از اختلاف‌های اصلی بر سر ترتیب خلع سلاح حماس و عقب‌نشینی نیروهای اسرائیلی است؛ دولت نتانیاهو خواهان خلع سلاح کامل حماس پیش از عقب‌نشینی نیروهای اسرائیلی است

عکس آرشیوی، بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ‌ــ Sarah Silbiger / GETTY IMAGES NORTH AMERICA / AFP

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، روز شنبه بار دیگر مخالفتش با تشکیل کشور فلسطینی را اعلام کرد. این در حالی است که آمریکا پس از اقدام اسرائیل به رد نقشه راه جدید غزه، همچنان به مذاکرات و اقدام‌های اجرایی برای پیشبرد برنامه تحت حمایت دونالد ترامپ را ادامه داده است.

نتانیاهو در واکنش به سخنان منصور عباس، رهبر حزب عربی رعم، در ایکس (توییتر سابق) نوشت: «تا زمانی که نخست‌وزیر هستم، هیچ کشور فلسطینی تحت کنترل ایران شکل نخواهد گرفت؛ نه در غزه و نه در یهودا و سامره. تمام.» او افزود: «بهای ائتلاف چپ‌گرایان با اخوان‌المسلمین بار دیگر آشکار شده است.» عباس پیش‌تر گفته بود برای به رسمیت شناختن کشور فلسطینی تلاش خواهد کرد و تشکیل چنین کشوری را یک «واقعیت» خوانده بود.

سخنان نتانیاهو در حالی مطرح می‌شود که طرح ۲۰ ماده‌ای صلح غزه ترامپ که نخست‌وزیر اسرائیل در سال ۲۰۲۵ از آن حمایت کرده بود، به امکان ایجاد مسیری برای تشکیل کشور فلسطینی اشاره دارد. در بند ۱۹ این طرح آمده است که با پیشرفت بازسازی غزه و اجرای قابل اعتماد برنامه اصلاحات تشکیلات خودگردان فلسطینی، ممکن است شرایط برای ایجاد «مسیر معتبر به‌سوی حق تعیین سرنوشت و تشکیل کشور فلسطینی» فراهم شود.

در بند ۲۰ این طرح نیز آمده است که آمریکا گفت‌وگو میان اسرائیل و فلسطینی‌ها را برای دستیابی به توافق بر سر یک افق سیاسی برای همزیستی مسالمت‌آمیز و رفاه تسهیل خواهد کرد.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

نتانیاهو پیش‌تر نقشه راه ۱۵ ماده‌ای برای پیشبرد مرحله بعدی توافق غزه را رد کرده بود. به گزارش اسوشیتدپرس، او گفت اسرائیل تا زمانی که حماس کاملا خلع سلاح نشده باشد از مواضعش در غزه عقب‌نشینی نخواهد کرد. 

یکی از اختلاف‌های اصلی بر سر ترتیب خلع سلاح حماس و عقب‌نشینی نیروهای اسرائیلی است. نقشه راه تحت حمایت آمریکا خلع سلاح مرحله‌به‌مرحله حماس همراه با عقب‌نشینی مرحله‌به‌مرحله اسرائیل مد نظر دارد، در حالی که دولت نتانیاهو خواهان خلع سلاح کامل حماس پیش از عقب‌نشینی نیروهای اسرائیلی است. 

به‌رغم رد طرح از سوی اسرائیل، آمریکا به مذاکرات ادامه داده است. به گزارش رویترز، جرد کوشنر، فرستاده دونالد ترامپ، ابتدا در قاهره با خلیل الحیه، رهبر ارشد حماس، و میانجی‌های منطقه‌ای گفتگو کرد و سپس هفته گذشته، برای دیدار با نتانیاهو به اسرائیل رفت. مذاکرات کوشنر با نخست‌وزیر اسرائیل حدود چهار ساعت ادامه داشت.

رویترز به نقل از منابع آگاه گزارش داد کوشنر در این دیدار از نتانیاهو خواست اجازه دهد روند خلع سلاح حماس به‌صورت مرحله‌ای آغاز شود تا مشخص شود این گروه چه اندازه در اجرای تعهداتش جدی است. مذاکرات کوشنر با اسرائیل و حماس بدون دستیابی به پیشرفتی تعیین‌کننده درباره اختلاف اصلی پایان یافت.

به گزارش رویترز، دو طرف بر سر تشکیل دو کارگروه درباره خلع سلاح و بهداشت عمومی توافق کردند، اما اختلاف درباره شرایط و زمان عقب‌نشینی نیروهای اسرائیلی از غزه حل نشد.

کوشنر پس از مذاکرات اعلام کرد آمریکا اجازه نخواهد داد بازسازی غزه پیش از خلع سلاح حماس آغاز شود. او همچنین گفت واشنگتن «حق اسرائیل برای دفاع از خود» را محدود نخواهد کرد و ابراز امیدواری کرد روند تحویل سلاح‌‌های حماس ظرف چند هفته آغاز شود.

اکسیوس نیز به نقل از منابع آگاه گزارش داد کوشنر در جریان مذاکرات به حماس گفته است آمریکا با جابه‌جایی اجباری فلسطینیان از غزه مخالف است. بر اساس این گزارش، واشنگتن در تلاش بوده است طرفین را به اجرای مرحله‌ای تعهدات مندرج در طرح سوق دهد.

هم‌زمان با این مذاکرات، ترامپ نیز خواستار توقف حملات اسرائیل به غزه شد. درخواست رئیس‌جمهوری آمریکا در شرایطی مطرح شد که مذاکرات درباره اجرای نقشه راه و آغاز روند خلع سلاح ادامه داشت.

آمریکا علاوه بر مذاکرات سیاسی، برای یکی از بخش‌های اجرایی برنامه غزه نیز بودجه اختصاص داده است. رویترز هفته گذشته گزارش داد دولت ترامپ کنگره را مطلع کرده است که بیش از ۲۰۶ میلیون دلار برای نیروی بین‌المللی تضمین ثبات غزه اختصاص خواهد داد. این نخستین تامین مالی قابل توجه آمریکا برای این بخش از برنامه غزه است.

بر اساس گزارش رویترز، ۲۰۰ میلیون دلار از این مبلغ برای تجهیزات، زیرساخت‌ها، خودروها و هزینه‌های عملیاتی نیروی بین‌المللی تثبیت و بیش از ۶ میلیون دلار برای تغییر کاربری خودروهای زرهی آمریکایی در نظر گرفته شده است. پنج کشور برای مشارکت نیرو در این سازوکار موافقت کرده‌اند و مصر و اردن نیز قرار است در آموزش نیروهای پلیس فلسطینی مشارکت داشته باشند.

با این حال، دفتر نتانیاهو اعلام کرده است اسرائیل هنوز با استقرار نیروی بین‌المللی در غزه موافقت نکرده است و بازسازی این منطقه پیش از خلع سلاح حماس آغاز نخواهد شد.

عملیات نظامی اسرائیل در غزه نیز هم‌زمان با مذاکرات ادامه داشته است. یک روز پس از دیدار کوشنر و نتانیاهو، دست‌کم شش فلسطینی در حملات اسرائیل به غزه کشته شدند. مصر، قطر و ترکیه حملات اسرائیل را محکوم کردند و گفتند ادامه این حملات تلاش‌های میانجی‌گری برای پایان درگیری را در مرحله‌ای حساس تضعیف می‌کند. این سه کشور از اسرائیل خواستند به تعهدات مربوط به آتش‌بس پایبند بماند.

در همین حال، دولت آمریکا موضعش درباره کرانه باختری را تکرار کرده است. مقام‌های آمریکایی گفته‌اند واشنگتن خواهان «کرانه باختری باثبات» است و ترامپ پیش‌تر با الحاق کرانه باختری به اسرائیل مخالفت کرده بود.

هنوز ترامپ یا کاخ سفید واکنش علنی مشخصی به اظهارنظر اخیر نتانیاهو درباره مخالفت با تشکیل کشور فلسطینی نشان نداده‌اند.

بیشتر از جهان