گلوله، جاده و تخریب زیستگاه؛ تهدیدهای فزاینده علیه آهوها و حیات‌وحش بدخشان

پوست و اعضای بدن آهوهای شکارشده در بازارها فروخته می‌شوند، اما تاکنون هیچ محدودیت موثری برای ممنوعیت آن اعمال نشده است

بسیاری از آهوها در بدخشان که در معرض انقراض قرار دارند- ایندپندنت فارسی

یکی از شکارچیان با کلاشنیکف به آهوهای کمیاب استان بدخشان، که در معرض انقراض قرار دارند، شلیک می‌کند. سپس یکی دیگر از شکارچیان نیز به او می‌پیوندد و او هم به آهوها شلیک می‌کند. ویدیوی این شکارچیان در شبکه‌های اجتماعی به‌ شکل گسترده بازنشر شده و شهروندان افغانستان خواستار توقف شکار آهوها و دیگر گونه‌های در معرض انقراض شده‌اند. 

در طول نزدیک به پنج سال حاکمیت مجدد طالبان، ویدیوهایی از شلیک با کلاشنیکف به حیوانات و همچنین پرتاب بمب دستی در رودخانه برای شکار ماهی بارها منتشر شده است؛ اقداماتی که نگرانی‌ها درباره حفاظت از حیات‌وحش و منابع طبیعی افغانستان را افزایش داده‌اند. 

با این حال، تاکنون هیچ اقدامی مبنی بر بازداشت عاملان این گونه رویدادها صورت نگرفته است. 

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

اقلیم سرد و کوهستانی استان بدخشان این استان را به زیستگاه اصلی آهوهای «مارکوپولو» تبدیل کرده است. اما افزایش شمار افراد مسلح وابسته به رژیم طالبان در این منطقه تهدیدی جدی برای این گونه و دیگر گونه‌های حیات وحش به شمار می‌رود. در شرایطی که حمل سلاح برای مردم و بازرگانان به شدت محدود و در انحصار طالبان است، دسترسی آزادانه افراد وابسته به این گروه به تسلیحات و استفاده از آنها برای شکار، به تهدیدی جدی برای بقای گونه‌های در معرض انقراض تبدیل شده است. 

در حالی که در دیگر کشورها قوانینی برای شکار وجود دارد و حتی سلاح‌هایی که برای شکار استفاده می‌شوند ویژه این کارند، در افغانستان بیشتر از کلاشنیکف، ام‌-۴ و ام-۱۶ ساخت امریکا و همچنین بمب‌های دستی استفاده می‌شود. 

مسئولان محیط زیست بدخشان نیز درباره کاهش جمعیت آهوها به دلیل شکار و تخریب زیستگاه‌ آنان هشدار داده‌اند. 

محمد آصف امیری، مسئول پارک ملی واخان، گفته است که جمعیت آهوها در مقایسه با سال گذشته حدود ۳۰ درصد کاهش یافته است. او گفت در سال جاری ۱۰۵ آهو را مشاهده کرده‌اند، در حالی که در مدت مشابه سال گذشته ۱۴۸ آهو مشاهده شده بودند. 

او همچنین گفت که نمونه‌‌گیری از جمعیت آهوها در مناطق شَخور ریگ‌جرم، ایشمرغ، آبگرچ و بخش‌هایی از سرحد بروغیل، در ارتفاعات بلند، انجام شده است. 

مسئولان محیط زیست بدخشان مدعی‌اند که کمیته‌ای مشترک برای بررسی شکار غیرقانونی ایجاد کرده‌اند و این کمیته با هماهنگی دفتر استانداری طالبان و نیروهای امنیتی این گروه، وضعیت پارک ملی واخان را ارزیابی خواهد کرد. 

با این حال، ایجاد این کمیته در شرایطی اعلام شده است که همزمان ویدیوهایی از شکار حیوانات با استفاده از سلاح‌های جنگی در بدخشان و دیگر مناطق افغانستان منتشر می‌شود. به‌رغم بازنشر گسترده این ویدیوها در شبکه‌های اجتماعی، تاکنون گزارشی از شناسایی یا بازداشت عاملان این رویدادها منتشر نشده است. ادامه شکار غیرقانونی و اقدام نکردن علیه شکارچیان، پرسش‌هایی را درباره میزان کارآمدی این کمیته و چگونگی اجرای برنامه‌های حفاظتی طالبان ایجاد کرده است. 

واخان پس از بند امیر، دومین پارک ملی افغانستان و زیستگاه گونه‌های نادر حیات‌وحش است، با این حال، با توجه به وضعیت موجود، حیات وحش بدخشان در معرض خطر جدی قرار دارد و مسئولان محیط زیست درباره کاهش جمعیت گونه‌های حیات‌وحش، از جمله آهوها، هشدار می‌دهند. 

از سوی دیگر، پوست و سر آهوهای شکارشده در بازارها فروخته می‌شوند و از آنها برای تزئین خانه‌ها استفاده می‌شود؛ اما تاکنون هیچ محدودیت مؤثری برای جلوگیری از این روند اعمال نشده است. 

از سوی دیگر، یکی دیگر از عوامل کاهش جمعیت آهوها در بدخشان، ادامه کار ساخت جاده واخان‌ـ‌چین است. ماشین‌آلات و نیروی انسانی در مسیر این جاده فعالیت می‌کنند و ادامه این روند باعث فرار بخشی از آهوها از زیستگاهشان در بدخشان شده است. رژیم طالبان برای ایجاد مسیر ارتباط زمینی با چین ساخت این جاده را در دستور کار قرار داده است. 

پیش‌تر مسئولان طالبان در بدخشان گفته بودند که بخشی از این آهوها به دلیل ادامه کار ساخت جاده واخان‌ـ‌چین، از پامیر کوچک که با چین، پاکستان و تاجیکستان هم‌مرز است، به پامیر بزرگ که تنها با تاجیکستان هم‌مرز است کوچ کرده‌اند. 

با این حال، پیامدهای احتمالی ساخت جاده واخان‌ـ‌چین تنها به ایجاد سروصدا و دور شدن حیوانات از زیستگاهشان محدود نمی‌شود. گسترش مسیرهای جاده‌ای در مناطق دورافتاده دسترسی خودروها، افراد و شکارچیان را به زیستگاه‌های حیات‌وحش آسان‌تر می‌کند. همچنین ادامه ساخت‌وساز پیوستگی زیستگاه‌های طبیعی را مختل و مسیرهای رفت‌وآمد و کوچ حیوانات را از هم جدامی‌کند. 

بیشتر از جهان