پژوهشگران با بررسی نتایج ۲۲ مطالعه دریافتند که برخلاف چربی‌های ترانس صنعتی، نوع طبیعی این چربی‌ها در شیر، ماست، کره و پنیر با افزایش خطر بیماری‌های قلبی، سکته مغزی یا دیابت نوع۲ ارتباطی ندارد.
سال‌هاست که چربی‌های ترانس به دلیل ارتباط با بیماری‌های قلبی و عروقی، در شمار مضرترین ترکیبات رژیم غذایی شناخته می‌شوند. با این حال، پژوهشی جدید نشان می‌دهد همه این چربی‌ها تأثیر یکسانی بر سلامت ندارند و چربی‌های ترانس طبیعی موجود در محصولات لبنی، برخلاف انواع صنعتی آنها، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی یا دیابت نوع۲ را افزایش نمی‌دهند.
پژوهشگران دانشگاه ریدینگ بریتانیا با بررسی نتایج ۲۲ مطالعه که هزاران نفر را در کشورهای اروپایی، کانادا و ایالات متحده دربرمی‌گرفت، دریافتند که میان چربی‌های ترانس طبیعی موجود در لبنیات و انواع صنعتی آنها تفاوت‌های مهمی وجود دارد. به گفته محققان، در ارزیابی پیامدهای مصرف این چربی‌ها برای سلامت و همچنین سیاست‌های مربوط به برچسب‌گذاری مواد غذایی باید به این تفاوت‌ها توجه شود.
نتایج این پژوهش که در نشریه علمی «نیوتریشن ریسرچ» (Nutrition Research) منتشر شده است، نشان می‌دهد که مصرف چربی‌های ترانس طبیعی موجود در شیر، ماست، کره و پنیر، برخلاف چربی‌های ترانس صنعتی، با افزایش خطر بیماری‌های قلبی‌عروقی همراه نیست.
پروفسور ایان گیونز، از پژوهشگران دانشگاه ریدینگ و یکی از نویسندگان اصلی این مطالعه، می‌گوید بسیاری از مردم با شنیدن نام چربی ترانس، بلافاصله آن را ماده‌ای مضر برای سلامت تصور می‌کنند، در حالی که چربی‌های موجود در شیر، ماست، کره یا پنیر صبحانه، با چربی‌های حاصل از فرایند صنعتی هیدروژنه کردن نسبی روغن‌ها یکسان نیستند.
به گفته او، نتایج این پژوهش نگرانی مصرف‌کنندگان را درباره چربی‌های ترانس طبیعی کاهش و نشان می‌دهد که مصرف لبنیات در چارچوب یک رژیم غذایی متعادل نباید موجب نگرانی درباره سلامت قلب شود.
تفاوت چربی‌های ترانس طبیعی و صنعتی
چربی‌های ترانس گروهی از چربی‌های غیراشباع‌اند که بخشی از آنها به طور طبیعی در دستگاه گوارش حیوانات نشخوارکننده مانند گاو، گوسفند و بز تولید می‌شوند و از این طریق به شیر و فرآورده‌های لبنی راه می‌یابند. در مقابل، نوع صنعتی این چربی‌ها عمدتا طی فرایند هیدروژنه کردن نسبی روغن‌های گیاهی به وجود می‌آید؛ فرایندی که برای تغییر ویژگی‌های فیزیکی روغن و افزایش ماندگاری برخی محصولات غذایی به کار می‌رود.
چربی‌های ترانس صنعتی که ممکن است در برخی غذاهای فراوری‌شده و سرخ‌کردنی وجود داشته باشند، با افزایش خطر بیماری‌های قلبی ارتباط دارند. با این حال، پژوهشگران دانشگاه ریدینگ در پی آن بودند دریابند که آیا این ارتباط درباره چربی‌های ترانس طبیعی نیز صدق می‌کند یا آنکه منشأ و ویژگی‌های متفاوت این چربی‌ها، پیامدهای دیگری برای سلامت بدن به همراه دارد.
برای پاسخ به این پرسش، محققان دو مجموعه از شواهد علمی را بررسی کردند که یکی بر نتایج آزمایش‌های کنترل‌شده تغذیه‌ای و دیگری بر مطالعات طولانی‌مدت جمعیتی استوار بود.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
در بخش نخست، نتایج ۱۰ آزمایش کنترل‌شده بررسی شد که در آنها شرکت‌کنندگان محصولات لبنی غنی‌شده با چربی‌های ترانس طبیعی مصرف کرده بودند و وضعیت آنها با افرادی که لبنیات معمولی مصرف می‌کردند مقایسه شد. پژوهشگران سپس تغییرات چربی‌های خون را که از شاخص‌های مهم ارزیابی خطر بیماری‌های قلبی به شمار می‌روند بررسی کردند.
میزان مصرف چربی‌های ترانس در این آزمایش‌ها بین ۱.۳ تا ۱۳.۲ گرم در روز بود، اما نتایج هیچ یک از ۱۰ مطالعه، تفاوت معناداری میان شاخص‌های چربی خون در گروه مصرف‌کننده لبنیات غنی‌شده با چربی ترانس طبیعی و گروه مصرف‌کننده لبنیات معمولی نشان نداد.
این یافته‌ها از آن جهت اهمیت دارند که تغییر در میزان چربی‌های خون از جمله شاخص‌های تأثیر رژیم غذایی بر سلامت قلب و عروق است. با این حال، نتایج این آزمایش‌ها به‌تنهایی درباره پیامدهای بلندمدت مصرف این چربی‌ها اطلاعات کاملی ارائه نمی‌کنند؛ موضوعی که پژوهشگران در بخش دوم بررسی خود به آن پرداختند.
بررسی سلامت هزاران نفر در طول بیش از دو دهه
در بخش دیگری از این پژوهش، محققان نتایج ۱۲ مطالعه بلندمدت را بررسی کردند که در آنها هزاران نفر طی سال‌های متمادی و در برخی موارد بیش از ۲۰ سال تحت پیگیری قرار گرفتند. در این مطالعات، میزان چربی‌های ترانس طبیعی مرتبط با لبنیات در خون شرکت‌کنندگان اندازه‌گیری شده بود تا ارتباط احتمالی آن با ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی مشخص شود.
نتایج نشان داد که در هیچ یک از این مطالعات، بالاتر بودن میزان چربی‌های ترانس طبیعی لبنی در خون با افزایش خطر ابتلا به بیماری قلبی، سکته مغزی یا مرگ ناشی از بیماری‌های قلبی‌عروقی مرتبط نبود.
پژوهشگران همچنین ارتباط این چربی‌ها را با دیابت نوع۲ بررسی کردند و دریافتند که میزان بالاتر چربی‌های ترانس طبیعی لبنی در خون شرکت‌کنندگان، با افزایش خطر ابتلا به این بیماری نیز همراه نبود.
مجموع این یافته‌ها نشان می‌دهد که نمی‌توان آثار شناخته‌شده چربی‌های ترانس صنعتی بر سلامت قلب و عروق را بدون در نظر گرفتن تفاوت‌های آنها، به چربی‌های ترانس طبیعی موجود در محصولات لبنی تعمیم داد.
این پژوهش که به گفته دانشگاه ریدینگ نخستین بررسی از نوع خود در این زمینه است، با گردآوری شواهد حاصل از آزمایش‌های تغذیه‌ای و مطالعات طولانی‌مدت، تصویر روشن‌تری از ارتباط چربی‌های ترانس طبیعی با سلامت قلب و سوخت‌وساز بدن ارائه می‌دهد.
نتایج آن همچنین می‌تواند در افزایش آگاهی مصرف‌کنندگان و بازنگری در شیوه اطلاع‌رسانی درباره چربی‌های ترانس اهمیت داشته باشد، زیرا استفاده از یک عنوان مشترک برای چربی‌هایی با منشأ متفاوت، ممکن است این تصور را ایجاد کند که همه آنها به یک اندازه برای سلامت زیان‌آورند.
با این حال، نبود ارتباط میان چربی‌های ترانس طبیعی و افزایش خطر بیماری‌های قلبی یا دیابت نوع۲، به معنای بی‌ضرر بودن مصرف نامحدود محصولات لبنی نیست. یافته‌های این پژوهش مشخصا به چربی‌های ترانس طبیعی موجود در لبنیات مربوط می‌شود و نباید آن را به سایر ترکیبات این محصولات یا کل پیامدهای ناشی از مصرف آنها تعمیم داد.
این تحقیق با حمایت مالی شورای ملی لبنیات ایالات متحده انجام شده است و شماری از نویسندگان آن نیز با سازمان‌های مرتبط با صنعت لبنیات همکاری دارند یا از این نهادها بودجه پژوهشی دریافت کرده‌اند. این روابط در اطلاعات مربوط به مطالعه اعلام شده‌اند و هنگام ارزیابی نتایج باید به آنها توجه شود.
در مجموع، یافته‌های پژوهشگران دانشگاه ریدینگ نشان می‌دهد که چربی‌های ترانس طبیعی موجود در لبنیات، برخلاف انواع صنعتی آنها، با افزایش خطر بیماری‌های قلبی‌عروقی یا دیابت نوع۲ همراه نبوده‌اند؛ نتیجه‌ای که بر اهمیت توجه به منشأ چربی‌ها و پرهیز از یکسان دانستن همه انواع آنها در توصیه‌های تغذیه‌ای تأکید دارد.
