اسرائیل نگران است که توافق احتمالی میان آمریکا و جمهوری اسلامی برنامه موشکهای بالستیک تهران را محدود نکند. به نوشته واینت، مقامهای اسرائیلی همچنین نگراناند که این توافق آزادی عمل ارتش اسرائیل در لبنان را تضعیف کند و حتی به درخواست عقبنشینی نیروهای اسرائیلی منجر شود. برخی مقامهای دیپلماتیک هشدار دادهاند که ارتش اسرائیل ممکن است در لبنان محدود و متوقف شود. علاوه بر این، مجموعه اهداف اسرائیل که در آغاز جنگ مطرح شده بود، لزوما در توافق جدید محقق نمیشود.
نگرانی دیگر در اسرائیل، آزاد شدن میلیاردها دلار دارایی ایران است که ممکن است صرف بازسازی توان نظامی و تقویت نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی در منطقه شود. مقامهای اسرائیلی گفتهاند بخش عمده نهاد دفاعی این کشور از ادامه فشار و محاصره ایران حمایت میکند و معتقد است جمهوری اسلامی از درون در حال فروپاشی است و توافق میتواند به بقای رژیم کمک کند.
اسرائیل همچنین از این موضوع ناراضی است که توافق احتمالی غنیسازی اورانیوم را فقط بهمدت ۱۵ سال محدود کند، در حالی که دونالد ترامپ پیشتر گفته بود ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند. برخی مقامهای اسرائیلی این توافق را مشابه برجام دانستهاند که دارای بند موسوم به «غروب» بود.
تضمین عدم دستیابی ایران به سلاح هستهای
بررسی نیویورک تایمز نشان میدهد زمانی که ترامپ در سال ۲۰۱۸ از برجام خارج شد، جمهوری اسلامی اورانیوم کافی برای ساخت حتی یک بمب هستهای نداشت، اما از آن زمان تاکنون ۱۱ تن اورانیوم غنیشده انباشته است. همچنین، پس از دو عملیات نظامی یک سال گذشته، سرنوشت ذخایر اورانیوم همچنان نامشخص است و معلوم نیست این مواد کجا قرار دارند.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
برآوردها حاکی از آن است که بخشی از ذخایر اورانیوم غنیشده که دارای خطرات رادیواکتیو و شیمیایی است، زیر آوارهای بمباران پنهان یا دفن شده و استخراج یا نابودی آن دشوار است.
گزارشهای اخیر نشان میدهد توافق احتمالی غنیسازی را بهمدت ۱۵ سال محدود میکند، اما تضمینی وجود ندارد که جمهوری اسلامی پس از آن غنیسازی را از سر نگیرد. بر همین اساس، این هدف در قالب توافق محقق نمیشود.
نابودی زرادخانه موشکهای بالستیک
مقامهای ارتش اسرائیل در پایان جنگ ۱۲ روزه در تابستان گذشته برآورد کرده بودند که جمهوری اسلامی همچنان حدود ۱۵۰۰ موشک بالستیک در اختیار دارد. به گفته مقامهای آمریکایی، جمهوری اسلامی توانمندی موشکی قابل توجهی نشان داده و از تابستان گذشته، تولید موشک را برای رویارویی بعدی افزایش داده است.
بر اساس گزارش روزنامه والاستریت ژورنال، جمهوری اسلامی حتی پس از عملیات اخیر همچنان هزاران موشک بالستیک در انبارهای زیرزمینی و همچنین پرتابگرهای آماده استفاده دارد. مقامهای آمریکایی همچنین نگراناند که جمهوری اسلامی از آتشبس کنونی برای بازسازی گسترده زرادخانه موشکیاش استفاده کند.
هرچند مقامهای نظامی آمریکا گفتهاند توان پرتاب موشکی جمهوری اسلامی بهشدت آسیب دیده است، منابع آمریکایی و اسرائیلی تاکید کردهاند جمهوری اسلامی هنوز هزاران موشک آماده استفاده در اختیار دارد. همچنین هنوز مشخص نیست واشنگتن و تهران درباره این موضوع به چه تفاهمی خواهند رسید.
تضعیف توان جمهوری اسلامی در فعالسازی نیروهای نیابتی
اسرائیل پس از حمله هفتم اکتبر در حملات گسترده به حزبالله، رهبران و فرماندهان ارشد این گروه را هدف قرار داد. اسرائیل همچنین علیه مسیرهای انتقال پول و تسلیحات از ایران اقدام کرده است. با این حال، تحولات هفتههای اخیر نشان داده است حزبالله همچنان تهدیدی جدی در مرز شمالی اسرائیل محسوب میشود.
در جریان درگیریها، حزبالله با شلیک موشک و پهپاد به مناطق شمالی اسرائیل، زندگی روزمره بسیاری از ساکنان را مختل کرد. این گروه همچنین با استفاده از پهپادهای فیبر نوری، نیروهای اسرائیلی در جنوب لبنان را غافلگیر کرد و تلاشهای ارتش اسرائیل برای مقابله با فناوریهای منتقلشده از جنگ اوکراین تاکنون موفق نبوده است.
اسرائیل هنوز نمیداند توافق احتمالی آمریکا و جمهوری اسلامی چه تاثیری بر جبهه شمالی خواهد داشت. در همین حال، نبیه بری، رئیس پارلمان لبنان، اعلام کرده است که پرونده ایران و لبنان به هم مرتبطند و توافق با جمهوری اسلامی میتواند به پایان درگیریها در لبنان منجر شود.
حوثیها نیز نشان دادهاند که با وجود حملات اسرائیل، همچنان قادرند موشک و پهپاد پرتاب کنند. هنوز روشن نیست که آیا آمریکا و جمهوری اسلامی درباره توقف حمایت تهران از نیروهای نیابتی به توافق رسیدهاند یا خیر و حتی در صورت توافق نیز تضمینی برای توقف انتقال کمکها از مسیرهای غیرمستقیم وجود ندارد.
ایجاد شرایط برای فروپاشی رژیم
پس از موج گسترده اعتراضها در ابتدای سال که بهشدت سرکوب شد، برخی انتظار داشتند همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل، اعتراضها دوباره در ایران آغاز شود. با این حال، شهروندان بیشتر در خانه ماندند و در طول و پس از جنگ ابراز نگرانی کردند که حکومت با افرادی که از شرایط برای تلاش جهت سرنگونی نظام استفاده کنند، برخورد خواهد کرد.
رژیم تاکنون سقوط نکرده است، اما گزارشها از افزایش فشار اقتصادی بر مردم و اختلافهای داخلی در ساختار رهبری حکایت دارد، که در تلاش است پس از ترور علی خامنهای خود را بازسازی کند. در عین حال، برخی مقامهای اسرائیلی معتقدند توافق احتمالی میتواند به بقای جمهوری اسلامی کمک کند.

