طالبان با تاکید بر کنترل کامل خود بر رسانه‌های داخل افغانستان، این وضعیت را «دستاوردی بی‌سابقه» توصیف می‌کنند و رسانه‌های فعال را بخشی از ساختار حاکمیت خود می‌دانند. چنانکه ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان، می‌گوید رسانه‌ها «جدا از نظام امارت اسلامی نیستند» و بر اساس منافع حکومت کنونی فعالیت می‌کنند.

مجاهد که روز دوشنبه در ارگ شاهی در حضور نمایندگان رسانه‌ها صحبت می‌کرد، با اشاره به جنگ اخیر طالبان با پاکستان افزود که رسانه‌ها «در صف نخست و همراه با با نظامیان» از وطن دفاع و «الحمدالله خوب اطلاع‌رسانی کردند».

مجاهد همچنین تاکید کرد که رسانه‌ها «در زدودن تبلیغات دشمن» نقش داشتند و در اولویت‌بندی محتوای خود به منافع حاکمیت طالبان اولویت دادند نه مسائل دیگر.

در جریان درگیری‌های مرگبار اخیر میان طالبان و ارتش پاکستان، رسانه‌های داخل افغانستان محتواهایی همسو با طالبان تولید کردند. این رسانه‌ها از جمله طلوع‌ نیوز، آریانا نیوز، شمشاد از حکومت پاکستان با عنوان «رژیم نظامی پاکستان» و از کشته‌شدگان طالبان با عنوان «شهدای دفاع از وطن» یاد می‌کردند؛ ادبیاتی که سخنگویان نهادهای نظامی طالبان نیز در بیانیه‌های خود استفاده می‌کنند.

طالبان با بازگشت به قدرت، کنترل شدیدی بر رسانه‌ها وضع کردند. بر اساس قانون امر به معروف و نهی از منکر طالبان که در اوت ۲۰۲۴ توشیح و صادر شد، رسانه‌ها از انتشار تصاویر موجودات زنده، پخش فیلم و سریال و برنامه‌هایی با حضور زنان و پخش موسیقی و محتوای مخالف ارزش‌های طالبان منع شده‌اند.

با این حال ذبیح‌الله مجاهد با رد انتقادها از محدودیت‌های این گروه برای رسانه‌ها، ادعا کرد که مخالفت ما با رسانه‌ها «یک تبلیغ بیهوده» است و مدعی شد که رسانه‌های کنونی «ملی»‌اند، برخلاف رسانه‌های پیشین که «مقطعی» بودند و «اشغالگران» آن‌ها ایجاد کردند.

او افزود که طالبان با راه‌اندازی وب‌سایتی به نام «پیشرفت» تلاش دارند «آمار دقیق و بانک اطلاعاتی» را در دسترس رسانه‌ها قرار دهند تا رسانه‌ها به «پیشرفت‌ها» آسان‌تر دسترسی پیدا کنند.

مجاهد تصریح کرد که رسانه‌ها به‌ویژه در حوزه‌های «دین و آموزش»، باید دستاوردهای حکومت را برجسته کنند.

در همین حال، لطیف نظری، معاون وزارت اقتصاد طالبان، نیز بر اهمیت «جنگ رسانه‌ای» تاکید کرد و گفت: «جنگ نظامی زمانی به پیروزی می‌رسد که جنگ رسانه‌ای در دستور کار قرار گیرد.»

او با دفاع از عملکرد اقتصادی طالبان، مدعی شد که افغانستان در سال گذشته، رشد ۵ درصدی تولید ناخالص و تورم ۲ درصدی داشت و پول ملی این کشور نیز در میان «باثبات‌ترین ارزها» قرار گرفت.

نظری نظام طالبان را «قوی، شفاف و کارآمد» خواند و مدعی شد که مدل این نظام پاسخگوی نیازهای امروزی است.

این در حالی است که نهادهای بین‌المللی، از جمله سازمان ملل، بارها درباره محدودیت‌های گسترده بر رسانه‌ها و حقوق زنان در افغانستان ابراز نگرانی کرده‌اند. با گذشت نزدیک به پنج سال از بازگشت طالبان به قدرت، تحصیل دختران در مدارس متوسطه و دانشگاه‌ها همچنان ممنوع است و کنترل شدید بر رسانه‌ها، فضای اطلاع‌رسانی مستقل را به‌شدت محدود و روایت رسمی طالبان را بر فضای عمومی مسلط کرده است.

گزارش سال ۱۴۰۴ مرکز خبرنگاران افغانستان نشان می‌دهد که از زمان بازگشت طالبان به قدرت، فضای رسانه‌ای افغانستان به‌شدت محدود و کنترل‌شده بوده است و رسانه‌ها حق دسترسی به اطلاعات آزاد را از دست داده‌اند. قوانین و ساختارهای حقوقی پیشین هم که آزادی بیان و دسترسی به اطلاعات را تضمین می‌کردند، عملا کنار گذاشته شدند و جای خود را به دستورالعمل‌های مبهم و سختگیرانه دادند. این سیاست‌ها در قالب سانسور گسترده، ممنوعیت نقد مقام‌ها، محدودیت بر پوشش رویدادها و ایجاد فضای تک‌صدایی، رسانه‌ها را به بازنشر روایت رسمی حکومت وادار کرد.

در این گزارش آمده است که در سال ۱۴۰۴ دست‌کم ۲۰۷ مورد نقض حقوق رسانه‌ها و خبرنگاران از جمله بازداشت، تهدید و حتی کشته شدن خبرنگاران ثبت شد. ده‌ها رسانه هم به دلیل رعایت نکردن سیاست‌های طالبان بسته شدند یا فعالیتشان محدود شد.

ذبیح‌الله مجاهد ادعا می‌کند رسانه‌هایی را که از زمان بازگشت این گروه به قدرت تعطیل شدند، «اشغالگران» تامین مالی می‌کردند. با این حال مرکز خبرنگاران افغانستان برخلاف ادعای سخنگوی طالبان، گزارش داد که گسترش ممنوعیت‌ها از جمله منع نشر تصاویر موجودات زنده در بسیاری از شهرها باعث تعطیلی یا تغییر ماهیت بسیاری از تلویزیون‌ها به رادیو شد و دسترسی مردم به اطلاعات مستقل را به‌شدت کاهش داد.

این گزارش همچنین تاکید می‌کند که وضعیت اقتصادی رسانه‌ها و شرایط کاری خبرنگاران، به‌ویژه زنان، به‌طور بی‌سابقه‌ای وخیم شده و مشکلات اقتصادی و محدودیت‌های شدید باعث تعطیلی رسانه‌ها، اخراج کارکنان و کاهش تولید محتوا شده است. در کنار آن، محدودیت‌های گسترده بر حضور و فعالیت زنان در رسانه‌ها از جمله ممنوعیت نشر صدای آنان در برخی مناطق در جنوب و شرق فغانستان سانسور و سرکوب را تشدید کرده است.

با این حال سخنگوی طالبان، با ستایش از وضعیت کنونی، رسانه‌های داخل افغانستان را همسو با اهداف این گروه می‌داند و معتقد است که رهبران طالبان نیز اهمیت این مسئله را در جریان جنگ با پاکستان، درک کردند.