شهر شنژن چین روز ۱۹ نوامبر (۲۸ آبان)، میزبان نشستی مهم و کمسابقه در عرصهٔ سیاست بینالملل خواهد بود که رهبران سه قدرت بزرگ جهان را در حاشیهٔ اجلاس سران مجمع همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اپک) گرد هم میآورد. اهمیت این دیدار فراتر از یک رویداد دیپلماتیک معمول است، زیرا در مقطعی برگزار میشود که جهان با چالشهای سیاسی، امنیتی و اقتصادی پیچیده و فزایندهای دستوپنجه نرم میکند که در صورت فقدان تدبیر و رویکردی عقلانی، میتواند به بحرانهایی عمیقتر و پیامدهایی گستردهتر بینجامد.
نشست رهبران سه قدرت بزرگ جهان در شرایطی برگزار میشود که مسائل مربوط به امنیت هستهای، جنگهای منطقهای و رقابتهای اقتصادی بیش از هر زمان دیگری در هم تنیده شده و دربارهٔ آیندهٔ نظم بینالمللی و موازنهٔ قدرت در جهان پرسشهای مهمی را برانگیخته است.
در این میان، پروندهٔ ایران برای کشورهای حوزهٔ خلیج فارس اهمیتی ویژه دارد، زیرا پیامدهای جنگ اخیر و تهدیدهای ناشی از آن برای امنیت منطقه، مسیرهای حیاتی کشتیرانی و تأسیسات راهبردی آیندهٔ روابط با تهران را به یکی از دغدغههای اصلی امنیتی و اقتصادی این کشورها تبدیل کرده است. اکنون پرسش این است که اگر سه قدرت بزرگ بر سر پروندهٔ ایران به توافق برسند، آیا منافع و نگرانیهای امنیتی کشورهای خلیج فارس نیز در نظر گرفته خواهد شد یا قدرتهای بزرگ بار دیگر، بدون مشارکت کشورهایی که بیش از همه از تحولات و تهدیدهای منطقهای تأثیر میپذیرند، دربارهٔ آیندهٔ امنیت خلیج فارس تصمیم خواهند گرفت؟
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
هر یک از این سه قدرت بزرگ منافع و اولویتهای راهبردی خاص خود را دنبال میکنند و رقابت آنها برای گسترش نفوذ در عرصهٔ جهانی، واقعیتی انکارناپذیر است. جهان در گذشته شاهد جنگ سرد میان آمریکا و اتحاد جماهیر شوروی بود و اکنون رقابتی مشابه، اما پرتنشتر، میان واشنگتن و پکن جریان دارد.
روسیه نیز با وجود گرفتاری در جنگ اوکراین، همچنان در معادلات بینالمللی جایگاه مهمی دارد و نمیتوان نقش جهانی آن را نادیده گرفت. برای کشورهای حوزهٔ خلیج فارس، آمریکا و چین از مهمترین شرکای امنیتی و اقتصادی به شمار میروند و روسیه نیز در موازنههای جهانی انرژی نقشی تأثیرگذار ایفا میکند.
بنابراین کاهش تنشها در خلیج فارس و حفظ امنیت منطقه و مسیرهای حیاتی کشتیرانی آن، تنها دغدغهٔ کشورهای این حوزه نیست، بلکه برای سراسر جهان اهمیت دارد. از این رو، اگر سه قدرت بزرگ واقعاً در پی برقراری صلح، کاهش تنشها و تحکیم ثبات منطقه باشند، باید امنیت خلیج فارس را در صدر اولویتهای خود قرار دهند.
سه قدرت بزرگ جهان باید این واقعیت را بهخوبی دریابند که امنیت خلیج فارس مسئلهای حاشیهای در معادلات بینالمللی نیست، بلکه یکی از ارکان اساسی ثبات و امنیت جهانی است؛ واقعیتی که نادیده گرفتن آن میتواند پیامدهایی فراتر از مرزهای منطقه داشته باشد.
برگرفته از عکاز

