حجم صادرات و تجارت جمهوری اسلامی ایران همچنان بهشدت در حال کاهش شدید است، حتی در شرایطی که این کشور میکوشد با انتقال زمینی نفت و کالا، محاصره دریایی آمریکا در تنگه هرمز را دور بزند.
در حالی که جمهوری اسلامی تحت فشار محاصره دریایی آمریکا، برای تقویت تجارت زمینی تلاش میکند، شتابزدگی در اجرای این سیاست باعث شده چنانچه خبرگزاری مهر نوشته است، بیش از سههزار و ۷۰۰ کامیون پشت مرزهای ایران با ترکیه و پاکستان متوقف شوند. یکی از این رانندگان در ویدیویی که اتحادیه تشکلهای کامیونداران و رانندگان سراسر ایران منتشر کرد، میگوید: «نه ایران مسئولیت این وضعیت را میپذیرد و نه پاکستان به ما اجازه میدهد بارهایمان را تخلیه کنیم.»
این بحران که نیویورکپست آن را حاصل عملکرد خود جمهوری اسلامی ایران توصیف میکند، باعث شده است رانندگان کامیونهای حامل سنگآهن، سیمان و گاز برای عبور از مرز تا ۲۰ روز منتظر بمانند و همزمان خود نیز با افزایش بیسابقه هزینه سوخت روبهرو شدهاند.
بنا بر اعلام اتحادیه کامیونداران، رانندگانی که پشت مرزهای پاکستان ماندهاند، گاه باید در گرمای حدود ۴۹ درجه، چندین روز بدون دسترسی به غذا، آب یا امکانات بهداشتی معطل بمانند.
رانندگان ایرانی در مرز عراق نیز با مشکل مواجه شدهاند. پایانههای مرزی این منطقه نیز این آخرهفته پس از حمله به خط لوله عربستان سعودی از داخل خاک عراق، موقتا بسته شدند.
بر اساس آمارهای تهران، صادرات غیرنفتی ایران در سال ۱۴۰۵ تا ۲۵ مرداد (یعنی با گذشت تنها پنج ماه از آغاز سال) نزدیک به ۳۰ درصد کاهش یافته و به تنها ۱۵ میلیارد دلار رسیده است.
جمهوری اسلامی در سال مالی گذشته حدود ۴۵ میلیارد دلار کالای غیرنفتی صادر کرده بود.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
صادرات نفت ایران نیز بهشدت کاهش یافته و در ماه اوت (مرداد ۱۴۰۵) به حدود ۲۱۰ هزار بشکه در روز رسیده است. بر اساس دادههای شرکت اطلاعات دریایی ورتکسا (Vortexa)، این پایینترین میزان از سال ۲۰۲۰ و معادل نزدیک به ۱۰ درصد سطح صادرات پیش از آغاز جنگ است.
مشکلات یادشده واردات ایران را نیز تحت تاثیر قرار داده و در شرایطی که تورم در این کشور با ۹۳ میلیون نفر جمعیت، بهشدت افزایش یافته، به افزایش شدید قیمت کالاها منجر شده است.
بر اساس گزارشها، ارزش واردات ایران تا مرداد ۱۴۰۵، به حدود ۱۷ میلیارد دلار کاهش یافت که تقریبا ۲۵ درصد کمتر از رقم گزارششده در دوره مشابه سال پیش از آن است.
محمدرضا خدارحم، کارشناس حوزه واردات، در گفتگو با روزنامه «دنیای اقتصاد» هشدار داد که محدودیتهای حملونقل زمینی، از جمله ظرفیت پایین مسیرهای ریلی میان ایران و چین، هزینه واردات را بهشدت افزایش داده است. به گفته او، هزینه حمل که در گذشته حدود ۵ تا ۱۰ درصد ارزش کالاهای وارداتی را تشکیل میداد، اکنون در برخی محمولهها به ۲۵ تا ۳۰ درصد ارزش کالا رسیده است.
البته تهران از طریق افزایش انتقال کالا از مسیر دریای خزر و شبکه ریلی متصل به چین، میکوشد بخشی از فشارها را کاهش دهد. والاستریت ژورنال گزارش داده که حجم حملونقل از مسیر دریای خزر در پنج ماه گذشته ۷۰ درصد افزایش یافته و تهران از این طریق گندم، ذرت و روغن خوراکی از روسیه وارد کرده است.
به گزارش تهرانتایمز، قطارهای باری ایران به مقصد شرق چین اکنون هر سه تا چهار روز یکبار حرکت میکنند، در حالی که پیش از جنگ، این قطارها فقط هفتهای یکبار فعال بودند.
مقامهای جمهوری اسلامی ایران ادعا میکنند که ایران میتواند فشارهای اقتصادی تحمیلشده را تا مدتی طولانی تحمل کند. در همین حال نیروهای نیابتی رژیم ایران در دو سوی شبهجزیره عربستان میکوشند تردد کشتیهای تجاری و حملونقل نفت و کالا از طریق دریای سرخ و تنگه بابالمندب را مختل میکنند.
