هیچ نشانهای در دست نیست که رژیم طالبان طی چهار سال گذشته از موضع خود مبنیبر ممنوعیت کار زنان و دختران در نهادهای خصوصی، ادارات دولتی، سازمانهای امدادرسان داخلی و نهادهای خارجی صرفنظر کرده باشد. در این مدت نهتنها فشار بر زنان و دختران شاغل کاهش نیافته، که محدودیتها شدت بیشتری یافته است.
یکی از تازهترین نمونههای این سیاستها، گسترش ممنوعیت کار زنان در دفاتر سازمان ملل متحد در افغانستان است، ممنوعیتی که عملا ورود کارکنان زن افغان به دفاتر سازمان ملل متحد را هدف قرار داده است. بخش زنان سازمان ملل متحد روز یکشنبه، ۱۶ آذر (۷ نوامبر)، اعلام کرد ۹۱ روز است که همکاران زن این نهاد اجازه ندارند به ساختمانهای این نهاد در افغانستان وارد شوند.
در بیانیه سوزان فرگوسن، نماینده ویژه بخش زنان سازمان ملل متحد در افغانستان، آمده است که در طول این مدت، همکاران زن آنها بهرغم محرومیت از حضور در دفاتر، از خانههای خود یا در خارج از خانه به فعالیتهای ضروریشان ادامه دادهاند. او تاکید کرد: «زنان افغان برای کار سازمان ملل متحد در افغانستان ضروریاند. تنها از طریق آنها میتوانیم با آسودگی به زنان و دختران دسترسی پیدا کنیم و کمکهای فرهنگی مناسب را به کسانی که بیشتر نیازمندند ارائه دهیم. کمکها باید به دست زنان و به زنان ارائه شود.»
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
فرگوسن هشدار میدهد که هر قدر محدودیتهای جاری طالبان طولانیتر شود، خدمات «نجاتبخش» سازمان ملل متحد با خطر بیشتری مواجه خواهد شد. بخش زنان سازمان ملل متحد این اقدام طالبان را محکوم و تصریح کرده است که این محدودیت توانایی آنها در انجام وظایفشان را «تضعیف» کرده است. در بیانیه این نهاد آمده است: «ما خواستار لغو ممنوعیت ورود کارکنان و پیمانکاران زن افغان به محوطه سازمان ملل متحد و دسترسی ایمن آنها به دفاتر را خواستاریم تا کمکها به زنانی که بیشتر نیازمندند برسد.»
این نهاد همچنین اعلام کرده است که بهدلیل منع کار زنان، برنامهها و آژانسهای مختلف سازمان ملل ناچار شدهاند در عملیاتهایشان تعدیلات گستردهای اعمال کنند. با این حال، بخش زنان سازمان ملل متحد از نقش زنان این سازمان در رسیدگی به رویدادهای زمینلرزه در شرق و شمال افغانستان، و همچنین در رسیدگی به مهاجران بازگشته از پاکستان و ایران قدردانی کرده است.
طالبان محدودیتها بر زنان و دختران را گام به گام افزایش دادهاند و بر اساس این سیاستها اکنون بخش گستردهای از زنان و دختران خانهنشیناند. بسیاری از این زنان تنها نانآوران خانوادهشان بودهاند و اینک پس از اخراج از کار، به مشاغل شاقه و ابتدایی روی آوردهاند، در حالی که اغلبشان فارغالتحصیل مکتب (مدرسه) و دانشگاهاند و تجربه کاری تخصصی دارند.
طبق سیاستهای جاری طالبان، تمامی زنان و دختران از کار در ادارههای دولتی محروماند و تنها اجازه دارند در شفاخانه (بیمارستان) و درمانگاه و در آموزش دوره ابتدایی در مکاتب کار کنند. این سیاستها به دستور مستقیم ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، اعمال شده است و دامنه آن هر روز گستردهتر میشود. در ساختار داخلی طالبان نیز هیچ مقام ارشدی نیست که جرئت مخالفت با این سیاستهای تبعیضآمیز را داشته باشد یا آشکارا از آن انتقاد کند.
اقدامات طالبان در دوران بازگشت مجددشان به قدرت، کاملا برخلاف تعهداتی است که در جریان مذاکرات دوحه وعدهاش را به نمایندگان حکومت افغانستان، سیاسیون، فعالان مدنی و زنان و نیز جامعه جهانی داده بودند. هیئت مذاکرهکننده طالبان در آن زمان تاکید کرده بود که مانع کار و آموزش زنان نخواهد شد، اما این تعهدات اکنون آشکارا زیر پا گذاشته میشوند.
رهبر طالبان میگوید که «تطبیق (اجرای) شریعت اسلامی» را به هر قیمت ممکن در جامعه افغانستان اعمال خواهد کرد، اما هیچ کشور اسلامی دیگری در جهان چنین محدودیتهایی را تایید نمیکند. تفسیر طالبان از شریعت اسلامی تفسیری بهشدت افراطگرایانه و ویژه خودشان است، تفسیری که در برداشتهای سنتی و سیاسی از دین اسلام ریشه دارد، نه در آموزههای پذیرفتهشده آن.
