ایران در حال تجربه پرتنش‌ترین و چشمگیرترین دگرگونی پس از انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ است. اقتصاد کشور در حال فروپاشی است و سرخوردگی سیاسی به اوج رسیده است. این نارضایتی‌ها در شرایطی رخ می‌دهد که جمهوری اسلامی در سطح منطقه‌ای به‌شدت تضعیف شده است، زیرا نزدیک‌ترین شرکایش از جمله حزب‌الله، حماس و رژيم اسد یا از بین رفته‌اند یا سرنگون شده‌اند. علاوه بر این، جنگ ۱۲روزه با توجه به نفوذ عمیق اسرائیل به سطوح عالی رهبری و ساختارهای جمهوری اسلامی و سهولت حمله آمریکا به مراکز اصلی هسته‌ای ایران، آسیب‌پذیری جمهوری اسلامی بیش از پیش آشکار شد.

در حالی که اعتراض‌های گسترده سراسر ایران را فرا گرفته است و رژیم با خشونت پاسخ می‌دهد، چهار پویش هم‌زمان این مقطع را منحصربه‌فرد کرده است. نخست، بعد جغرافیایی: اعتراض‌ها در سراسر کشور فراگیر شده‌اند. دوم، تنوع معترضان که طیف گسترده‌ای از ایرانیان را در بر می‌گیرند. سوم، تلاش‌هایی برای همگرایی پیرامون شاهزاده رضا پهلوی دیده می‌شود. و چهارم، آمریکا تهدید کرده است که در حمایت از معترضان متوسل به زور خواهد شد. با توجه به اینکه ترامپ پیش‌تر مجوز حملات نظامی علیه ایران را صادر کرده بود، این تهدیدها دست‌کم تا حدی اعتبار دارند. چگونگی برهم‌کنش این چهار عامل و میزان تداوم پاسخ خشونت‌آمیز جمهوری اسلامی به مطالبات معترضان، مسیر تحول این مرحله از خیزش ایران را تعیین خواهد کرد. این مقطع ممکن است آغاز پایان جمهوری اسلامی باشد، اما این مسیر شاید بسیار زمان‌بر شود.

ترجمه از بروکینگز