احمد الشرع، رئیس دولت موقت سوریه، از مذاکره با اسرائیل برای دستیابی به یک «توافق امنیتی» خبر داد، توافقی که براساس آن اسرائیل از مناطق اشغالی در جنوب سوریه، که پس از سقوط اسد آن را تصاحب کرده است، عقب‌نشینی خواهد کرد.

او در گفتگو با الاخباریه، شبکه تلویزیونی دولتی سوریه، توضیح داد که اسرائیل سقوط نظام بشار اسد را پایان توافق ۱۹۷۴، یعنی توافق جداسازی نیروها پس از جنگ ۱۹۷۳، تلقی کرده است، درحالی‌که دولت جدید سوریه «پس از سقوط نظام قبلی نیز به آن توافق پایبند بود».

الشرع همچنین مدعی است که اسرائیل پیش‌تر برای تقسیم سوریه طرح و برنامه داشت و می‌خواست این کشور را به میدان تقابل با جمهوری اسلامی ایران بدل کند، اما «از سقوط ناگهانی نظام اسد شگفت‌زده شد.»

رئیس‌جمهوری دولت موقت سوریه، در بخشی دیگر از سخنانش تاکید کرد: «سقوط نظام قبلی باعث خروج بازوهای حکومت ایران از منطقه و کاهش چشمگیر روابط دمشق با تهران شد. هرچند برخی طرف‌های ایرانی این مسئله را از دست رفتن محور منطقه‌ای خود می‌دانند، اما ما قائل به قطع رابطه دائمی با ایران نیستیم. سوریه به دنبال آرامش کامل در روابط با همه کشورهاست.»

او افزود: «روابط تاریخی ما با روسیه از سال ۱۹۴۶ تاکنون ادامه دارد و نباید در ساختار داخلی کشور دستکاری کرد، بلکه هرگونه تغییر باید راهبردی و هدفمند باشد. پس از کنترل حلب، روابط و تماسمان با مسکو را از نو برقرار کردیم و در نبرد آزادی کشورمان هم با روسیه مذاکره داشتیم. به همین دلیل هنگام رسیدن نیروهای ما به حمص مسکو طبق توافق از صحنه نظامی کنار رفت.»

الشرع همچنین تاکید کرد که دولت او موفق شده است روابطی خوب با ایالات متحده و غرب ایجاد کند و همزمان روابط آرام با روسیه را حفظ کند: «روابط ما با مصر نیز رو به بهبود است. در واقع سوریه توانست میان تضادهای موجود در جهان توافق ایجاد کند و این ناشی از قدرت تحولات اخیر و محبت مردم به کشورشان سوریه است.»

رئيس دولت موقت سوریه می‌گوید جهان در طول نزدیک به ۴۵ سال گذشته به دلیل انزوای سوریه و ناآرامی‌های پیاپی، از حضور بین‌المللی این کشور محروم بود، اما «آزادی هشت دسامبر فرصتی تاریخی به منطقه داد و هیچ‌کس دیگر مایل نیست سوریه به گذشته بازگردد.»

این اظهارات تنها چند هفته پس از دیدار اسعد الشیبانی، وزیر خارجه سوریه، با ران درمر، وزیر امور راهبردی اسرائیل، در پاریس مطرح می‌شود؛ نشستی که به گفته رسانه‌های رسمی سوریه برای بررسی راه‌های مهار تنش و پس از خشونت‌های خونین اخیر در استان سویدا برگزار شد. همچنین چندی پیش بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، تایید کرده بود که اسرائیل در حال گفتگو برای ایجاد منطقه غیرنظامی در جنوب سوریه است.

از دسامبر ۲۰۲۴، زمانی که ائتلاف گروه‌های مخالف به رهبری احمد الشرع رژیم اسد را سرنگون کردند، نیروهای اسرائیلی به منطقه حائل میان سوریه و بخش اشغالی بلندی‌های جولان، که در پی توافق ۱۹۷۴ ایجاد شده بود، پیشروی کردند. همزمان، اسرائیل بارها مواضع نظامی سوریه را بمباران و اعلام کرد که هدف این حملات جلوگیری از دستیابی مقام‌های جدید به تسلیحات ارتش پیشین سوریه و مقابله با فعالیت‌های تروریستی در این منطقه راهبردی است.

اسرائیل و سوریه همچنان روابط دیپلماتیک ندارند و از سال ۱۹۴۸ رسما در وضعیت جنگی قرار دارند.

الشرع برخی مقام‌های جمهوری اسلامی ایران را نیز متهم کرد که به این دلیل که فکر می‌کنند «محور منطقه‌ایشان را از دست داده‌اند» در پی برهم زدن ثبات داخلی سوریه هستند. در طول جنگ داخلی ۱۳ ساله سوریه، که با سقوط نظام اسد پایان یافت، روسیه و جمهوری اسلامی اصلی‌ترین حامیان اسد بودند و با مداخله مستقیم چندین‌بار موازنه میدان نبرد را تغییر دادند.

اکنون روسیه می‌کوشد امنیت پایگاه‌های دریایی طرطوس و هوایی حمیمیم را تحت حاکمیت جدید سوریه تضمین کند. این دو پایگاه تنها پایگاه‌های دائمی و رسمی روسیه در خارج از قلمرو اتحاد جماهیر شوروی سابق به شمار می‌روند.

در خصوص رویدادهای خونین اخیر در سویدا هم الشرع گفت این حوادث ناشی از درگیری میان عشایر بادیه‌نشین و جامعه دروزی بود و «اشتباهاتی از جانب همه طرف‌ها، حتی از جانب دولت» رخ داد. او هشدار داد برخی نیروها کوشیدند این وقایع را دستاویزی برای اجرای پروژه‌های خاص، چه در داخل استان و چه از سوی اسرائیل قرار دهند. او تاکید کرد: «سوریه تقسیم‌پذیر نیست و سویدا بخش جدایی‌ناپذیر جامعه سوریه است. همه مقصران باید پاسخگو باشند.»

در مردادماه گذشته، درگیری‌های شدید میان عشایر بادیه‌نشین و نیروهای دولتی از یک سو و گروه‌های مسلح دروزی از سوی دیگر، صدها کشته و هزاران آواره بر جای گذاشت. اسرائیل نیز چندین حمله هوایی علیه نیروهای دولتی و مراکز نظامی در درعا، سویدا و دمشق انجام داد و اعلام کرد این حملات «برای حمایت از اقلیت دروزی سوریه» انجام شده است.

درمورد نیروهای دموکراتیک سوریه (قسد) به رهبری کردها نیز، که شمال شرق سوریه را در اختیار دارند، احمد الشرع می‌گوید این نیروها «در صدر موضوع تقسیم قرار دارند.» او افزود مذاکرات با قسد پیشرفت داشته، اما سرعت رسیدن به توافق کند است. الشرع بار دیگر تاکید کرد که «سوریه حتی از یک وجب خاک خود نخواهد گذشت».

براساس گزارش خبرگزاری سانا، مقام‌های سوریه در مارس گذشته توافقی با قسد امضا کردند که براساس آن این نیروها در ساختارهای دولتی ادغام خواهند شد و بر وحدت سرزمینی و رد تجزیه این کشور تاکید شده است.