جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری آمریکا، که شامگاه سه‌شنبه را در تالار شرقی کاخ سفید به تماشای نتایج فاجعه‌بار انتخابات میان‌دوره‌ای گذراند و دید که کرسی سنای ایالت اوهایو که زمانی برای مدتی کوتاه در اختیار خودش بود، به دست دموکرات‌ها افتاد و سپس کنترل هر دو مجلس کنگره نیز به آنان رسید، صبح چهارشنبه، نارضایتی فروخورده‌اش را علنی کرد. او جنگ را عامل شکست سنگین جمهوری‌خواهان دانست و در اقدامی کم‌سابقه، از کارزار نظامی جاری که رئیسش همچنان از آن حمایت می‌کند، آشکارا انتقاد کرد.

وال‌استریت ژورنال به نقل از افراد آگاه از گفت‌وگوهای داخلی، اظهارات ونس را پیامد هفته‌ها نگرانی در کاخ سفید دربارهٔ تأثیر جنگ بر انتخابات میان‌دوره‌ای و بحث دربارهٔ اعلام علنی ادامهٔ حملات دانست.

ونس در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «دلیل شکست ما جنگ است» و در متنی مفصل، به این نکته اشاره کرد که رأی‌دهندگان جمهوری‌خواهی که در سال ۲۰۲۴ به ترامپ رأی داده بودند، این بار هم پای صندوق‌ها آمدند، اما از جنگ، افزایش بهای انرژی در پی آن و کنار گذاشتن دستورکار «اول آمریکا» از سوی دولت خشمگین بودند.

مقصر دانستن جنگ ایران در نتایج فاجعه‌بار انتخابات میان‌دوره‌ای، نمونه‌ای کم‌سابقه از فاصله‌گیری ونس از رئیس‌جمهوری است که پیشرفت سیاسی‌اش را مدیون او است. همچنین نشان می‌دهد که ونس از ابتدا تا چه اندازه با جنگ مخالف بود، هرچند بارها در برابر افکار عمومی از آن دفاع کرد.

معاون رئیس‌جمهوری آمریکا آیندهٔ سیاسی خود را به حفظ ائتلافی گره زده بود که ترامپ شکل داد. او برای جلوگیری از شکست جمهوری‌خواهان، در کارزار انتخابات میان‌دوره‌ای حضوری پررنگ داشت، اما در نهایت، شاهد شکست سنگین حزب و از دست رفتن کرسی‌ها در ایالت‌هایی شد که دهه‌ها بود دموکراتی را به سنا نفرستاده بودند.

وقتی از ترامپ پرسیده شد آیا ونس درست می‌گوید که جنگ عامل شکست انتخاباتی جمهوری‌خواهان بود، او پاسخ داد: «فکر می‌کنم تا حد زیادی درست است، چون در کوتاه‌مدت، قیمت بنزین را کمی بالا برد.» با این‌ حال، افزود اگر بار دیگر در موقعیت تصمیم‌گیری برای آغاز جنگ قرار بگیرد، باز هم آن را شروع خواهد کرد، «چون در بلندمدت، تنها راه همین است. نمی‌توان اجازه داد ایران سلاح هسته‌ای داشته باشد.»

با این حال ونس که ترامپ او را مأمور هدایت مذاکرات صلح با تهران کرده بود، در نوشتهٔ خود موضع دیگری را مطرح کرد: «اگر می‌خواهید استدلال کنید که ارزشش را داشت، که از دست دادن سنا برای شش سال آینده ارزشش را داشت، این کار را بکنید. استدلال کنید که پرداخت چنین هزینه‌ای می‌ارزید. چه موافق باشید و چه مخالف، دست‌کم این حرف صادقانه است.»

ترامپ دربارهٔ نوشتهٔ ونس به خبرنگاران گفت: «به نظرم خوب بود.» او اذعان کرد که مدت‌ها است از دیدگاه معاونش دربارهٔ جنگ آگاهی دارد. او تصریح کرد: «می‌دانم چه احساسی دراین‌باره دارد.»

این اختلاف علنی پس از ماه‌ها بحث داخلی دربارهٔ چگونگی برخورد با جنگی که در میان رأی‌دهندگان به‌شدت نامحبوب شده است، بروز کرد. ونس در ماه سپتامبر به خبرنگاران گفته بود درگیری در ایران را «جنگ» نمی‌نامد، اما در عین حال نمی‌تواند بگوید این درگیری چه زمانی پایان می‌یابد.

وال‌استریت ژورنال پیش‌تر نوشته بود که ونس در گفت‌وگوهای خصوصی با ترامپ، احتمال ادامه یافتن درگیری با ایران تا پایان دورهٔ دوم ریاست‌جمهوری او را مطرح کرده است.

مقام‌های ارشد دولت نیز، همزمان با بررسی حملات بیشتر، تلاش می‌کردند تأثیر عملیات نظامی جاری را کم‌اهمیت جلوه دهند. در همان ماه سپتامبر، مقام‌های ارشد دولت ترامپ در اتاق بحران کاخ سفید دربارهٔ نامحبوب بودن جنگ ایران گفت‌وگو کردند. ونس، مارکو روبیو، وزیر خارجه، هم در جلسه حضور داشتند. به گفتهٔ افراد آگاه از این گفت‌وگو، مقام‌های ارشد گفتند اعلام ادامهٔ حملات، چه دفاعی و چه تهاجمی، به جمهوری‌خواهان در ایالت‌هایی که رقابت انتخاباتی شکننده‌ای دارند، آسیب می‌زند. آنان توافق کردند برجسته کردن حملات، کمکی به بخت انتخاباتی حزب نخواهد کرد. این افراد گفتند ترامپ در جریان این نظر قرار گرفت و با رویکرد پیشنهادی موافقت کرد.

به این ترتیب در هفته‌های بعد، ارتش آمریکا بی‌سروصدا، حملات دفاعی محدودی در ایران انجام داد و پرتابگرهای موشک و تجهیزات دیگر را هدف گرفت، اما از وارد کردن تلفات انسانی پرهیز کرد. به گفتهٔ مقام‌ها، در یکی از این موارد در روز دوشنبه، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی یک موشک زمین‌به‌هوا به سوی جنگنده‌ای آمریکایی شلیک کرد و آن جنگنده نیز در دفاع از خود پاسخ داد. یکی از دلایل علنی نکردن این عملیات پرهیز از ارسال این پیام بود که آمریکا قصد دارد عملیات رزمی گسترده را از سر بگیرد.

به گفتهٔ افراد آگاه از مذاکرات داخلی، برخی مشاوران کاخ سفید پیت هگست، وزیر جنگ، را مقصر می‌دانند. آنان می‌گویند هگست ترامپ را متقاعد کرد که جنگ ایران کوتاه و شبیه عملیات موفق دستگیری نیکلاس مادورو، دیکتاتور برکنارشدهٔ ونزوئلا، خواهد بود. برخی منابع هم گفتند هگست بارها در جلسات کابینه از ادامهٔ جنگ حمایت کرد و اغلب در برابر روبیو، ونس و دیگرانی قرار گرفت که خواهان مذاکرات صلح بودند.

با وجود این انتقادها در داخل کاخ سفید، مقام‌های پنتاگون و دیگران هفته‌ها است تأکید می‌کنند ترامپ به هگست علاقه دارد و در فکر برکناری او نیست. ترامپ نیز علناً می‌گوید انتظار ندارد در دورهٔ موسوم به «اردک لنگ»‌ــ تا پیش از آنکه دموکرات‌ها در ژانویه دوباره کنترل کنگره را به دست بگیرندــ در کابینه یا دیگر اعضای تیمش تغییری بدهد.

ترامپ روز چهارشنبه به خبرنگاران گفت هگست «کارش را خیلی خوب انجام می‌دهد».

در پی درخواست دموکرات‌ها برای استیضاح هگست، شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون، گفت وزیر دفاع «در برابر سیاستمدارانی که می‌خواهند امتیاز حزبی کسب کنند یا بدون وجود هیچ تخلفی، تحقیقات ساختگی به راه بیندازند، عقب‌نشینی نخواهد کرد و از ادامهٔ کار منصرف نخواهد شد». پارنل افزود هگست «۱۰۰ درصد متعهد است تا پایان دورهٔ ریاست‌جمهوری ترامپ، هدایت پنتاگون را بر عهده داشته باشد».

مشخص نیست ونس نوشتهٔ خود را از پیش با کاخ سفید هماهنگ کرده بود یا نه. البته کلاً معمول نیست معاون رئیس‌جمهوری مطالبش را در شبکه‌های اجتماعی‌اش برای بررسی به دولت ارائه کند. با این حال یکی از مقام‌های کاخ سفید گفت ترامپ پیش از انتشار پیام ونس، از آن اطلاع داشت.

وقتی از ترامپ دربارهٔ احتمال نامزدی ونس در انتخابات ریاست‌جمهوری پرسیده شد، او که در محل پروژهٔ ساخت تالار رقص کاخ سفید ایستاده بود، شانه بالا انداخت و گفت: «شاید نامزد نشود. نمی‌دانم چه کسی نامزد خواهد شد.»

به گفتهٔ افراد آگاه از رایزنی‌ها، اکنون برخی مقام‌های دولت، ترامپ را تحت فشار گذاشته‌اند تا حملات نظامی تازه‌ای علیه ایران انجام دهد و سپس برای دستیابی به صلح تلاش کند؛ با این هدف که در فاصلهٔ باقی‌مانده تا آغاز به کار کنگرهٔ جدید، خود را از جنگ بیرون بکشد. به گفتهٔ همین منابع، برخی دیگر معتقدند ترامپ باید جلو زیان بیشتر را بگیرد و عملیات نظامی را به‌تدریج پایان دهد.

این اختلاف‌نظرها نشان‌دهندهٔ عمیق‌تر شدن شکاف در دولت بر سر جنگ، در پی شکست انتخابات میان‌دوره‌ای است.

پنتاگون هفته‌ها است برای ازسرگیری عملیات رزمی گسترده آماده می‌شود و در این راستا هزاران کیلو مهمات انباشته کرده و سامانه‌های پدافند هوایی و شناورهای بیشتری به منطقه فرستاده است. وال‌استریت ژورنال پیش‌تر گزارش داده بود که سومین گروه رزمی ناو هواپیمابر و یک یگان اعزامی دیگر از تفنگداران دریایی در مسیر خاورمیانه‌اند؛ اقدامی که شمار نیروهای مستقر در منطقه را تا حدود ۹ تا ۱۰ هزار نفر افزایش می‌دهد.

در همین حال، مقام‌های تهران شکست ترامپ را در انتخابات میان‌دوره‌ای پیروزی خود معرفی کرده‌اند. محسن رضایی، از مقام‌های ارشد امنیتی جمهوری اسلامی ایران، روز چهارشنبه در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «ملت ایران در میدان نبرد و هرمز، شکست راهبردی و در واشنگتن، شکست سیاسی به ترامپ تحمیل کرد.»

جاناتان پانیکوف، از مقام‌های ارشد پیشین اطلاعاتی آمریکا در امور خاورمیانه، گفت: «ادامهٔ محاصره، ادامهٔ اسکورت نفتکش‌ها و تلاش برای یافتن راه خروج از طریق توافقی مبتنی بر مذاکره، گزینه‌هایی خواهند بود که برای رئیس‌جمهوری کمترین زیان را دارند. اینجا هیچ گزینهٔ خوبی وجود ندارد؛ فقط بد، بدتر و بدترین وجود دارد.»