اتخاذ راهبردی دوگانه در قبال ایران؛ ترامپ فشار اقتصادی و نظامی را ترکیب کرد

دولت ترامپ نگران است در داخل آمریکا به‌عنوان دولتی معرفی شود که نتوانسته است کارزار نظامی را باموفقیت به پایان برساند، سپاه پاسداران نیز نمی‌خواهد در داخل ایران چنین به نظر برسد که بدون واکنش در برابر فشار و تحریم‌های آمریکا تسلیم شده است

دولت دونالد ترامپ در برابر ایران که با وجود کارزار نظامی گسترده حاضر به عقب‌نشینی نشده، راهبردی دوگانه شامل افزایش فشار اقتصادی و حفظ امکان تشدید حملات نظامی در پیش گرفته است. به گزارش اسوشیتدپرس، دولت آمریکا هفته گذشته عملیات «انزوای اقتصادی» برای قطع تجارت ایران با شرکای باقی‌مانده را آغاز کرد و هم‌زمان حملات نظامی را از سر گرفت؛ این حملات با واکنش تهران همراه شد و نگرانی از گسترش جنگ در منطقه را افزایش داد.

با گذشت بیش از شش ماه از آغاز جنگ، ترکیب تحریم‌های شدید و حملات متناوب نتوانسته رهبران جمهوری اسلامی را به عقب‌نشینی وادارد. هم‌زمان، افزایش قیمت انرژی، آشفتگی اقتصاد جهانی و کاهش رضایت عمومی از نحوه مدیریت جنگ فشار بر دولت ترامپ را پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر افزایش داده است. ترامپ گفته است انتظار ندارد جنگ «خیلی بیشتر» طول بکشد، اما تاثیر نارضایتی افکار عمومی از جنگ و افزایش قیمت بنزین بر عملکرد جمهوری‌خواهان در انتخابات را رد کرده است.

یک دیپلمات منطقه‌ای بن‌بست کنونی را متاثر از اولویت‌های داخلی دو کشور می‌داند: انتخابات میان‌دوره‌ای در آمریکا و بحران‌های داخلی ایران. او به اسوشیتدپرس گفت همین مسائل باعث شده است هیچ‌یک از طرفین حاضر به عقب‌نشینی نباشند. او همچنین معتقد است مذاکرات، چه میان ایران و عمان و چه مستقیم میان ایران و آمریکا، بدون پرداختن به اسرائیل پیشرفتی نخواهد داشت.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

کارزار جدید آمریکا برای انزوای اقتصادی ایران نیز تاکنون نتایج محدودی داشته است. با وجود هشدار واشنگتن به کشورهایی که به روابط مالی و تجاری با ایران ادامه دهند، فقط با یک شعبه بانک مصری در امارات متحده عربی برخورد شده است. برای تاثیرگذاری گسترده‌تر تحریم‌ها، آمریکا باید شرکای تجاری اصلی ایران، به‌ویژه چین و هند و روسیه، را هدف قرار دهد. با این حال، ترامپ در آستانه میزبانی از شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهوری چین، تمایل چندانی به اقدام علیه پکن نشان نداده است.

تنگه هرمز همچنان یکی از اصلی‌ترین نقاط فشار است. پیش از جنگ، یک‌پنجم نفت جهان از این آبراه عبور می‌کرد. تردد کشتی‌ها اکنون به‌دلیل خطر حمله به شناورهایی که از نظام بازرسی ایران در نزدیکی سواحل این کشور تبعیت نمی‌کنند، بسیار پایین‌تر از دوران پیش از جنگ است. طبق داده‌های لویدز، هفته گذشته ۱۰۲ و دو هفته قبل ۱۲۶ عبور ثبت شد، در حالی که پیش از جنگ روزانه دست‌کم ۱۳۰ کشتی از تنگه هرمز عبور می‌کردند.

کاخ سفید می‌گوید مین‌ها پاک‌سازی شده و تنگه هرمز باز است، اما محاصره دریایی و عملیات انزوای اقتصادی برای قطع منابع مالی باقی‌مانده ایران ادامه دارد. مقام‌های آمریکایی همچنین به تورم شدید و سقوط ارزش پول ایران به‌عنوان نشانه تاثیر تحریم‌ها اشاره می‌کنند. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفته است هزینه‌ای که ایران خواهد پرداخت عمدتا اقتصادی خواهد بود، اما واشنگتن حق اقدام نظامی را نیز برای خود محفوظ می‌داند. جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری، وضعیت کنونی را «جنگ» توصیف نکرد و گفت عملیات عمده رزمی مدت‌هاست ادامه ندارد، هرچند آمریکا به اقدام‌های خصمانه ایران پاسخ خواهد داد. 

در داخل ایران نیز میان جناح‌های متمایل به مذاکره و تندروهای خواهان ادامه تقابل اختلاف وجود دارد. مسعود پزشکیان از چهره‌های اصلی طرفدار مذاکره است، اما تندروها ظاهرا دست بالا را پیدا کرده‌اند و تهران نشانه‌ای از عقب‌نشینی نشان نمی‌دهد و در واکنش به حملات نظامی، منافع و متحدان آمریکا در منطقه را هدف قرار می‌دهد.

عمر حمزاوی، از بنیاد کارنگی، می‌گوید هیچ‌یک از طرفین از وضعیت فعلی رضایت ندارند. دولت ترامپ نگران است در داخل آمریکا به‌عنوان دولتی معرفی شود که نتوانسته است کارزار نظامی را باموفقیت به پایان برساند، سپاه پاسداران نیز نمی‌خواهد در داخل ایران چنین به نظر برسد که بدون واکنش در برابر فشار و تحریم‌های آمریکا تسلیم شده است.