خبرگزاری رویترز روز شنبه در گزارشی به غیبت مجتبی خامنه‌ای از انظار عمومی پرداخت و نوشت که این موضوع به نقطه ضعفی برای حکومت دینی جمهوری اسلامی ایران بدل خواهد شد.

به گزارش این رسانه، محل زندگی و وضعیت مجتبی خامنه‌ای، از زمان انتصاب او به رهبری، همچنان برای مردم ایران و جامعه جهانی در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. این انتصاب یک هفته پس از حمله‌ای انجام گرفت که به کشته شدن پدرش علی خامنه‌ای انجامید.

غیبت تام و تمام مجتبی خامنه‌ای در مراسم اصلی تشییع رهبر پیشین جمهوری اسلامی ایران تا آنجا پیش رفت که حتی پیامی صوتی نیز از جانب او منتشر نشد؛ موضوعی که افکار عمومی را با پرسش‌های جدی درباره رویکرد و سوگیری‌های او درمورد مسائل ایران در یکی از پرتنش‌ترین دوره‌های تاریخ جمهوری اسلامی ایران روبه‌رو کرده است.

بر اساس گزارش‌ها، مجتبی خامنه‌ای، که در حمله به بیت رهبری دچار آسیب‌ها وجراحات شدید شده است، با حمایت سپاه پاسداران به مقام رهبری ایران رسید. منابع آگاه می‌گویند تصمیم‌گیری‌های مهم همچنان بر عهده اوست، اما هنوز آن‌قدر بهبود نیافته که بتواند در انظار عمومی ظاهر شود.

اکنون، پس از آنکه درگیری‌ها با آمریکا در این هفته دوباره شدت گرفت، نقش و وضعیت جسمی او به موضوعی چالش‌برانگیز بدل شده است.

نحوه برگزاری مراسم خاکسپاری علی خامنه‌ای در روز پنجشنبه، که در آن سه پسر دیگر او حضور داشتند، به ابهام‌ها درباره وضعیت مجتبی خامنه‌ای افزود. این ابهام در شرایطی مطرح می‌شود که سه برادر او چهره‌های سیاسی مهمی شناخته نمی‌شوند و بعید است که در آینده نیز چنین جایگاهی پیدا کنند.

پیش از این گمانه‌زنی‌هایی وجود داشت که مجتبی خامنه‌ای سرانجام در زمان خاکسپاری پدرش، اگر نه به شکل حضوری، دست‌کم با یک پیام ضبط‌شده یا حتی تصاویر جدید ظاهر خواهد شد، با این حال این اتفاق نیفتاد.

برخی منابع در ایران منتشر نشدن هیچ تصویر یا فایل صوتی جدیدی از مجتبی خامنه‌ای را به وضعیت جسمی او و ملاحظات امنیتی نسبت داده‌اند. آخرین اظهارنظر رسمی درباره وضعیت او از جانب مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، مطرح شد که در اردیبهشت ماه گفت با رهبر جدید دیدار کرده و مدعی شد وضعیت او رو به بهبود است.

اگرچه سپاه پاسداران فعلا کنترل اوضاع ایران را در دست گرفته، مشخص نیست رهبر یک حکومت دینی تا چه مدت می‌تواند از دید عموم پنهان بماند. تحلیلگران این پرسش را مطرح می‌کنند که او چگونه می‌تواند نقش کاریزماتیکی در شرایط حساس کنونی جمهوری اسلامی ایران داشته باشد وقتی از انظار عمومی پنهان است؟ به باور این ناظران، حتی اگر رژیم حاکم بر ایران فعلا بتواند تا مدتی به‌رغم پنهان بودن مجتبی خامنه‌ای کارها را پیش ببرد، اما ادامه این وضعیت برایشان مشکل‌ساز خواهد بود و در بلندمدت این وضعیت پایدار نیست.

رویترز در ادامه این گزارش نوشت که با بیش از ۲۰ نفر از شهروندان ایران در هفته‌های اخیر درباره این موضوع گفتگو کرده و آنان از ادامه این وضعیت ابراز نگرانی کرده‌اند.

به نوشته این رسانه، جایگاه رهبر جمهوری اسلامی ایران با جایگاه بسیاری دیگر از رؤسای حکومت‌ها متفاوت است، زیرا ایدئولوژی حاکم بر این رژیم، رهبر را نماینده زمینی امام دوازدهم شیعیان می‌داند؛ امامی که بر اساس باور شیعیان غایب است. هنوز مشخص نیست مجتبی خامنه‌ای چگونه این جایگاه را بازنمایی خواهد کرد.

پس از روح‌الله خمینی، نخستین رهبر جمهوری اسلامی ایران، علی خامنه‌ای به جانشینی او انتخاب شد. در آن زمان او رئیس‌جمهور بود، اما چهره دینی بلندپایه‌ای شناخته نمی‌شد و در ابتدا همان اقتدار خمینی را نداشت. با این حال، او طی ۳۷ سال رهبری، رقبای خود را کنار زد و با کمک سپاه پاسداران، نفوذ و اختیار مطلق خود را بر تمامی جزئیات ساختار حکومت تحمیل کرد.

مجتبی خامنه‌ای نیز فاقد اعتبار مذهبی گسترده است و برخلاف پدرش، پیش از رسیدن به رهبری چهره سیاسی قدرتمند و مستقلی نبوده است، اما مدیریت دفتر پدرش و شبکه ارتباطی آن در سراسر کشور را برعهده داشت و روابط نزدیکی با سپاه ایجاد کرد.

رویکرد، میزان اقتدار و توانایی‌های او همچنان برای بسیاری ناشناخته است، هرچند به نظر می‌رسد سپاه همچنان نقشی محوری در شیوه حکمرانی او خواهد داشت.

رویترز در پایان می‌نویسد در شرایطی که جمهوری اسلامی ایران همچنان درگیر پیامدهای جنگ با آمریکا و اسرائيل است، با اقتصادی تحت فشار تحریم‌ها مواجه است و احتمال وقوع دوباره اعتراضات گسترده مشابه قیام ملی دی‌ماه وجود دارد، رهبر این حکومت همچنان پنهان از انظار است و این نقطه ضعفی برای آن رژیم خواهد بود.