پس از گذشت چندین ماه از حملات اسرائيل و آمریکا علیه مواضع جمهوری اسلامی، برای نخستین‌بار میزان و ابعاد خسارت واردشده به برخی تأسیسات نظامی و هسته‌ای ایران آشکار شده است.

این جزئيات پس از آن فاش شد که دسترسی به بیش از ۲۵۰ هزار تصویر ماهواره‌ای با وضوح بالا، که پیش‌تر محدود شده بودند، فراهم شد.

یک شرکت پیشرو در حوزه تصاویر ماهواره‌ای به نام «پلنت لبز» (Planet Labs) امکان دسترسی به تصاویر حدود ۸۰۰ نقطه در ایران را فراهم کرده است؛ تصاویری که پیش‌تر به درخواست دولت آمریکا محدود شده بودند. در پی این اقدام، بخش راستی‌آزمایی بی‌بی‌سی جهانی، تصاویر ماهواره‌ای دو مرکز مهم در ایران یعنی اصفهان و بوشهر را بررسی کرده است؛ تصاویری که از زمان آغاز محدودیت‌ها در ۹ مارس ثبت شده‌اند.

بر اساس گزارش مؤسسه اطلاعات نظامی «جینز» (Janes)، این تصاویر نشان می‌دهند که اهداف مختلفی مورد اصابت قرار گرفته‌اند، از جمله انبارهای مهمات، زیرساخت‌های موشک‌های بالستیک، سایت‌های هسته‌ای، سامانه‌های موشک زمین به هوا و پایگاه‌های دریایی.

ویدیوهای تأییدشده پیش‌تر نشان داده بودند که این مناطق هدف حملات آمریکا و اسرائیل بوده‌اند، اما تصاویر جدید اکنون جزئیات دقیق‌تری از اهداف و میزان خسارت ارائه می‌دهند.

بوشهر

تصاویر نشان می‌دهد چندین سایت اطراف شهر بوشهر از نهم مارس تاکنون آسیب دیده یا کاملا نابود شده‌اند.

طبق تحلیل شرکت جینز، ساختمان‌های نظامی و تأسیسات دولتی از جمله آشیانه‌های هواپیما، انبارهای مهمات، اسکله‌ها و بندرها  و سایت‌های پرتاب موشک به‌طور قابل توجهی آسیب دیده‌اند. این مکان‌ها هم متعلق به دولت و هم سپاه پاسداران انقلاب اسلامی‌اند.

در بسیاری از ساختمان‌ها سقف‌ها فروریخته و برخی به‌طور کامل با خاک یکسان شده‌اند. تصاویر دیگر، هواپیماهای منهدم‌شده و کشتی‌های غرق‌شده را نشان می‌دهند. همچنین در چندین باند فرودگاه، از جمله فرودگاه بین‌المللی بوشهر، آثار برخورد (گودال‌های انفجار) دیده می‌شود که برخی از آنها بعدتر ترمیم شده‌اند.

در برخی مناطق که در نقشه‌های آنلاین به‌عنوان منطقه «نظامی» مشخص شده‌اند، تمام ساختمان‌ها تقریبا نابود شده‌اند.

جرمی بینی، متخصص دفاعی خاورمیانه در مؤسسه جینز می‌گوید: «این میزان خسارت با گزارش‌های آمریکا و اسرائیل درباره یک کارزار گسترده حمله همخوانی دارد؛ کارزاری که نه‌تنها برای از کار انداختن توانمندی‌های عملیلتی فعلی، بلکه برای تضعیف زیرساخت‌های پشتیبان آنها طراحی شده بود.»

همچنین بر اساس تحلیل جینز، سوله‌های ساخت‌وساز و تعمیرات در یک بندر نظامی نیز آسیب دیده‌اند.

اصفهان

تصاویر مربوط به استان اصفهان، که شامل تأسیسات هسته‌ای اصفهان و نطنز می‌شود، خسارت به زیرساخت‌های نظامی را نشان می‌دهد.

در پایگاه‌های نظامی منطقه، آسیب ساختمان‌ها به‌وضوح قابل مشاهده است. به گزارش جینز، در پایگاه هوایی مهم شکاری هشت،  ساختمان‌هایی که به‌عنوان انبار مهمات استفاده می‌شدند آسیب دیده‌اند.

در یک پایگاه نظامی در جنوب این شهر نیز بیش از ۶۰ سازه به‌شدت آسیب دیده یا کاملا تخریب شده‌اند.

در یک پایگاه دیگر در جنوب منطقه و نزدیک شهر بهارستان نیز حدود ۱۲ ساختمان هدف قرار گرفته‌اند.

محدودیت تصاویر و پیامدهای آن

تصمیم بحث‌برانگیز برای محدود کردن دسترسی به تصاویر ماهواره‌ای، باعث شده خبرنگاران، سازمان‌های امدادی و تحلیلگران نتوانند به‌طور کامل اثرات جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران را بررسی کنند، از جمله میزان خسارت به اهداف نظامی و زیرساخت‌های غیرنظامی. این محدودیت‌ها همچنان در بیشتر مناطق خاورمیانه از جمله عراق، لبنان، اسرائیل و غزه ادامه دارد.

این شرکت مستقر در کالیفرنیا اعلام کرده است: «تأخیر در دسترسی به دیگر بخش‌های منطقه همچنان برقرار است و ما بر اساس ملاحظات امنیت ملی و حفظ ایمنی کارکنان خود، به توزیع کنترل‌شده تصاویر ادامه خواهیم داد.»