روایت محبوب چپ دموکرات درباره دونالد ترامپ، رئيسجمهوری آمریکا، این است که او را فردی دمدمیمزاج، هیجانی و اهل تصمیمگیریهای نسنجیده و ناگهانی نشان دهد، اما این روایت که برای فریب افراد ناآگاه ممکن است جذاب به نظر برسد، دستکم در مسائل مهم، آشکارا نادرست است. نمونه روشن آن هم سیاستهای ثابت و صبورانه ترامپ در قبال جمهوری اسلامی ایران طی بیش از یک دهه گذشته است.
او سالها است میگوید تا زمانی که در قدرت باشد، اجازه نخواهد داد حاکمان مذهبی ایران به سلاح هستهای دست پیدا کنند. این موضوع یکی از محورهای اصلی نخستین کارزار انتخاباتی دوره اول ریاستجمهوری او بود.
ترامپ سال ۲۰۱۸ زمانی که ایالات متحده را از توافق بحثبرانگیز باراک اوباما با تهران خارج کرد، هم نشان داد که در این زمینه جدی است. توافقی که در بهترین حالت فقط میتوانست حرکت تهران بهسوی سلاح هستهای را کندتر کند، نه اینکه مانع آن شود.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
شروط برجام برای جمهوری اسلامی بیشازحد سخاوتمندانه بود و به کاهش تحریمها علیه حکومت ایران و انتقال حجم عظیمی پول، در مجموع تا حدود ۱.۴میلیارد دلار به تهران منجر شد. با این حال، پس از آن همه امتیازی که آمریکا داد، مذاکرهکنندگان ایرانی حاضر نشدند تعهد دهند دنبال سلاح هستهای نخواهند رفت و همچنین حاضر نشدند تضمین کنند این پولها برای تامین مالی حماس، حزبالله، حوثیها و دیگر نیروهای نیابتی در منطقه استفاده نخواهد شد.
بعدها، جان کری که در مذاکرات این توافق نقش داشت، اعتراف کرد که دولت آمریکا میدانست بخشی از پولهای آزادشده صرف تامین مالی گروههای تروریستی خواهد شد. و البته دقیقا همین اتفاق افتاد و از آن زمان تاکنون، جمهوری اسلامی در اسرائیل، لبنان، سوریه، عراق و یمن «دریای خون» به راه انداخته و دستور ترور ترامپ و مشاوران سابقش، مایک پمپئو و جان بولتون، را هم صادر کرده است.
وقتی ترامپ سال ۲۰۲۴ بار دیگر برای ورود به کاخ سفید نامزد شد، روشن کرد که موضعش درباره جمهوری اسلامی هیچ تغییری نکرده است. همین مسئله میان او و دو رقیب اصلیاش، جو بایدن و کامالا هریس، کسانی که همچنان به توهمات اوباما درباره روش امتیازدهی و گفتگو برای بازگرداندن ایران به جامعه جهانی، باور داشتند، تفاوت آشکاری ایجاد کرد.
در حالی که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، به رویکرد مصالحهجویانه و خوشبینانه دولتهای دموکرات آمریکا هیچ علاقهای نشان نداد و هدفش را آشکارا صدور انقلاب اسلامی به سراسر منطقه و حتی جهان آن هم با اتکا به قدرت نظامی، اعلام کرد.
ترامپ هم در ژوئن ۲۰۲۵، یعنی شش ماه پس از آغاز دومین دوره ریاستجمهوریاش، نشان داد که نه نظرش خودش عوض شده و نه تصور میکند جمهوری اسلامی تغییر کرده است. او با اعزام بمبافکنهای رادارگریز بیــ۲ برای حمله به سه مرکز هستهای ایران در چارچوب جنگ ۱۲ روزه اسرائیل با جمهوری اسلامی، نشان داد که در مخالفت با جاهطلبی هستهای تهران کاملا جدی است.
این عملیات که «چکش نیمهشب» نام داشت، با پروازهای رفتوبرگشت بدون توقف از پایگاه هوایی وایتمن در ایالت میزوری اجرا شد. در حالی که خود حملات تنها حدود ۲۵ دقیقه طول کشید. در این مدت، بمبافکنها ۱۴ بمب سنگرشکن ۱۳ تنی را بر تاسیسات هستهای مستحکم ایران فرو ریختند.
با وجود این حملات سنگین، تهران همچنان در مذاکرات بعدی که تا اوایل سال جاری ادامه یافت، حاضر به عقبنشینی در موضوع هستهای نشد و به گفته استیو ویتکاف، نماینده ارشد آمریکا، مقامهای ایرانی در آخرین دیدار در ماه فوریه به او و جرد کوشنر گفتند که به اندازه ساخت ۱۱ بمب، اورانیوم غنیشده در اختیار دارند و هرگز از آنچه «حق خود» برای داشتن سلاح هستهای میدانند، عقب نخواهند نشست.
چند روز بعد، اسرائیل و آمریکا جنگ کنونی را آغاز کردند. این قدرت عظیم نظامی موثر واقع شد و به یک آتشبس دو هفتهای در اوایل آوریل منجر شد و پاکستان پیشنهاد داد میانجیگری مذاکراتی را برعهده بگیرد که هم ترامپ و هم اسلامآباد امیدوار بودند به توافق نهایی صلح منجر شود.
در راس هیئت آمریکا در این نشست جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری، قرار داشت؛ نشستی که بالاترین سطح تماس میان مقامهای جمهوری اسلامی و آمریکا از زمان دولت کارتر توصیف شد. پس از آن مذاکرات، ترامپ اعلام کرد: «در بیشتر موارد توافق حاصل شد، اما تنها موضوعی که اهمیت داشت، یعنی مسئله هستهای، حل نشد.»
اگرچه دو طرف تاکنون عمدتا آتشبس را حفظ کردهاند و از طریق میانجیها مطالباتشان را ردوبدل میکنند، واقعیت این است که مذاکرات، پیشرفت چشمگیری نداشته است.
در حالی که تلاش تهران برای بستن تنگه هرمز توجهها را به خود جلب کرده، ترامپ همچنان مسئله هستهای را در مرکز توجه نگه داشته است.
در رد روایت چپ درباره رفتارهای هیجانی یا شتابزده ترامپ، یک واقعیت اساسی کافی است: ترامپ هرگز از خواسته خود مبنی بر «نه به سلاح هستهای» برای جمهوری اسلامی تغییر موضع نداد و در آن تردید نکرد و این مسئله همچنان اولویت شماره ۱ او است.
با اینکه جنگ در داخل آمریکا طرفداران زیادی ندارد و ممکن است موقعیت جمهوریخواهان را در انتخابات میاندورهای تهدید کند، ترامپ گفته که آماده است حملات علیه جمهوری اسلامی را از سر بگیرد. او حتی به خبرنگاران توضیح داد که چقدر به صدور فرمان بازگشت به جنگ نزدیک شده بود: «فقط یک ساعت با تصمیم برای حمله فاصله داشتم. همهچیز آماده بود. اگر تصمیم میگرفتیم، الان عملیات آغاز شده بود. قایقها و کشتیها کاملا بارگیری شده بودند و همهچیز برای شروع آماده بود.»
او سپس در مطلبی جداگانه در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت که متحدان عرب او را متقاعد کردند فعلا دست نگه دارد. با این همه، او بار دیگر تاکید کرد که توافق نهایی شامل «دست نیافتن تهران به سلاح هستهای» خواهد بود و این نشاندهنده عزم راسخ او برای مبارزه با برنامه هستهای جمهوری اسلامی است.
برگرفته از نیویورکپست

