مین و بمب؛ از اسباب «فتح طالبان» تا درخواست برای مین‌روبی

طالبان در حالی چهارم آوریل، روز بین‌المللی آگاهی از خطر مین‌ها و کمک به اقدام علیه مین را گرامی داشتند که در طول دو دهه جنگ، به‌ شکل گسترده در افغانستان مین‌گذاری و بمب‌‌گذاری کردند

رژیم طالبان در جریان جنگ با حکومت پیشین افغانستان و متحدان غربی آن، به‌ شکلی گسترده از مواد منفجره و مین‌ها استفاده کرد و اینک که بخشی از این مین‌ها خنثی‌نشده باقی مانده‌اند، از جامعه جهانی می‌خواهد که برای مین‌روبی با این رژیم همکاری کنند. 

طالبان در حالی چهارم آوریل، روز بین‌المللی آگاهی از خطر مین‌ها و کمک به اقدام علیه مین را گرامی داشتند که در طول دو دهه جنگ، به‌ شکل گسترده در افغانستان مین‌گذاری و بمب‌‌گذاری کردند، اما هیچ آماری از میزان مواد منفجره کارگذاری‌ شده یا مهماتی منفجر‌نشده در اختیار ندارند و بخشی از مواد منفجره‌ای که طالبان در جنگ با حکومت پیشین افغانستان استفاده کردند، هنوز منفجر نشده و به‌‌عنوان تهدیدی جدی برای جان غیرنظامیان به‌‌ویژه کودکان باقی مانده‌اند.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

نیکولاس ستیفن پاند، رئیس بخش مین‌زدایی سازمان ملل متحد در افغانستان، درباره تلفات بالای کودکان در انفجار مین‌ها هشدار داد و گفت: «اکثر قربانیان مین‌ها کودکان‌اند و ۹۰ درصد این تلفات ناشی از مهمات منفجرنشده و سلاح‌های رهاشده است که پس از بیش از ۴۰ سال جنگ در افغانستان باقی مانده‌اند.» 

در همین حال، محمد نعیم وردک، معاون مالی و اداری وزارت خارجه طالبان، مدعی شد که این رژیم به پاکسازی مناطق آلوده به مین‌ و مهمات منفجرنشده متعهد است و از جامعه جهانی خواست که در این زمینه با طالبان همکاری کنند.   

ملا نورالدین ترابی، رئیس اداره «آمادگی مبارزه با حوادث» در حکومت طالبان هم گفت: «ما تمام تسهیلات را برای موسسات فراهم کرده‌ایم و از آن‌ها تقاضا داریم که کارهایشان شفاف‌تر و سریع‌تر پیش ببرند. مین‌ها و مهمات منفجرنشده دشمن پنهان بشریت‌اند و ما از همین‌ جا از کشورهای جهان، سازمان ملل متحد و موسسات می‌خواهیم که در زمینه پاکسازی مین‌ها با ما همکاری کنند.» 

این در حال است ناقص ماندن پاکسازی مین‌ها در افغانستان تا حدی به دلیل جنگ و خشونت طی دو دهه گذشته است که ناامنی ناشی از فعالیت‌های طالبان باعث می‌شد مین‌روب‌ها نتوانند در بسیاری از مناطق فعالیت کنند. 

نورالدین رستم‌ خیل، رئیس انسجام و هماهنگی مین‌روبی، می‌گوید که در سال گذشته ۹۴ کیلومتر از مناطق آلوده به مین و مهمات منفجرنشده در افغانستان پاکسازی شدند. او افزود: «در حال حاضر برنامه مین‌روبی افغانستان در ۲۳ استان و ۸۲ شهرستان فعالیت دارد و این برنامه با ۱۰ پروژه و ۱۵۵ تیم مین‌ روبی در سراسر کشور مشغول کار است.» 

هفته گذشته، ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، اعلام کرد که در سال ۲۰۲۵ در نتیجه انفجار مین‌ها و مواد انفجاری باقی‌مانده از جنگ، ۴۷۱ مورد مرگ غیرنظامیان ثبت شده است که ۶۷ درصد آن را کودکان تشکیل می‌دهند. او از جامعه جهانی خواست که از برنامه‌های مین‌روبی در افغانستان حمایت مالی کنند تا میزان تلفات غیرنظامیان در اثر انفجار مین‌ کاهش یابد.

با وجود حل نشدن این معضل جدی در افغانستان، طالبان همچنان به استفاده از ابزارهای انفجاری مانند خودروها و موتورسیکلت‌های بمب‌‌گذاری‌ شده، بمب‌های بشکه‌ای زردرنگ، جلیقه‌های انتحاری و دیگر مواد منفجره دست‌ساز افتخار می‌کنند و این ابزارها که از سوی این گروه «اسباب فتح» نامیده می‌شوند، در سالگرد سقوط کابل و دیگر مناسبت‌ها به نمایش گذاشته می‌شوند. حتی بخشی از این مواد منفجره در موزه‌های «جهادی» طالبان، از جمله موزه «روضه مبارک» در مزارشریف، مرکز استان بلخ، به نمایش گذاشته شده‌اند.

 این رویکرد یعنی افتخار به حملات انفجاری و انتحاری و نمایش ابزارهای خشونت نه‌‌تنها با درخواست همکاری برای مین‌روبی در تضاد است، بلکه به باور بسیاری، می‌تواند به ترویج فرهنگ خشونت نیز دامن بزند. 

بیشتر از جهان