پژوهشگران ریزرباتهایی ساختهاند که با استفاده از میدان مغناطیسی، داروهای حلکنندهٔ لختهٔ خون را به نقاطی از رگها میرسانند که دسترسی به آنها دشوار است. آزمایشهای اولیه روی حیوانات نشان میدهد این فناوری میتواند اثربخشی داروها را به میزان قابلتوجهی افزایش دهد.
به گزارش لایو ساینس، آزمایشهای انجامشده روی خوکها نشان داد ریزرباتها در شرایط آزمایشگاهی توانستند به حل شدن لختههای خون با سرعتی حدود ۱۰ برابر استفاده از دارو بهتنهایی کمک کنند. پژوهشگران اکنون در حال بررسیهای ایمنی بیشتر برای آمادهسازی این فناوری بهمنظور آزمایش روی انساناند.
سیمونه شورله، استاد سامانههای ریزمقیاس پزشکی در مؤسسهٔ فناوری فدرال زوریخ و سرپرست پژوهش، میگوید طراحی این ریزرباتها از طبیعت الهام گرفته است. به گفتهٔ او، برخی باکتریهای بسیار کوچک ساختارهای مغناطیسی دارند که به کمک آنها در میدان مغناطیسی زمین جهتیابی میکنند. ویژگیهای این باکتریها هنگام قرارگیری در معرض میدانهای مغناطیسی چرخان، توجه پژوهشگران را جلب کرد.
لختههای خون، در صورت درمان نشدن، میتوانند جریان خونرسانی به بافتهای حیاتی را مختل کنند و باعث حملهٔ قلبی یا سکتهٔ مغزی شوند. پزشکان معمولاً لختهها را با ابزارهای مخصوص خارج میکنند یا داروهای حلکنندهٔ لخته، موسوم به ترومبولیتیک، را به نزدیکی محل انسداد میرسانند.
با این حال، رساندن دارو به چند میلیمتر پایانی مسیر دشوار است، زیرا خون هنگام مواجهه با انسداد، از مسیرهای جایگزینی عبور میکند که مقاومت کمتری دارند. در نتیجه، دارو نیز ممکن است به محل اصلی لخته نرسد.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
ریزرباتهای جدید ذراتی بسیار کوچک با ساختاری شبیه گلولهاند که درون آنها ستون فقراتی مغناطیسی از نانوذرات اکسید آهن قرار دارد. این ساختار با پوششی محافظ از پلیمر هیدروژل احاطه شده است.
هنگامی که ریزرباتها در معرض میدان مغناطیسی چرخان قرار میگیرند، درون رگها شروع به چرخیدن و غلتیدن میکنند و گردابههای کوچکی ایجاد میکنند که دارو را به سمت لخته هدایت میکند. ساختار سخت مرکزی حرکت منظم ریزرباتها را تضمین میکند و پوشش ژلی مانع چسبیدن ذرات به یکدیگر و تشکیل توده میشود.
پژوهشگران ابتدا این فناوری را در مدلی سیلیکونی از رگ خونی حاوی لختههای خون خوک آزمایش کردند. در این آزمایش، داروی حلکنندهٔ لخته با کمک ریزرباتها حدود ۱۰ برابر سریعتر از دارو بهتنهایی انسداد را برطرف کرد.
سپس، آزمایش روی خوکهای زنده تکرار شد. پژوهشگران در رگهای کلیه لخته ایجاد کردند و دریافتند ترکیب ریزرباتها با داروی متداول جریان خون را به ناحیهٔ بسیار وسیعتری نسبت به استفاده از دارو بهتنهایی میرساند.
آزمایشهای پیشین روی موشها نشان داده بود که نانوذرات اکسید آهن و پوشش پلیمری طی چند هفته در بدن تجزیه میشوند. با این حال، آزمایش اخیر روی خوکها چگونگی تجزیهٔ ریزرباتها یا وضعیت حیوانات پس از حل شدن لختهها را بررسی نکرده است.
پژوهشگران قصد دارند آزمایشهای ایمنی طولانیمدت را روی حیوانات بزرگتر انجام دهند. هدف نهایی، تزریق ریزرباتها همراه دارو و هدایت ریزرباتها با آهنرباهای الکتریکی است.
این پژوهش هنوز در مرحله داوری علمی قرار دارد. شورله همچنین برای ثبت اختراع روش تولید این ریزرباتها درخواست داده است، که به گفتهٔ او، ارزان و مناسب تولید انبوه است.

