جنگ ایران و «شوک دوم چین» به بازار؛ موج صادرات چین تشدید می‌شود؟

زنجیره تامین رقابتی چین در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر و باتری‌ها می‌تواند به رشد بیشتر صادرات کمک کند، به‌ویژه در شرایطی که کشورها به سمت کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی و افزایش سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی می‌روند

ترامپ و شی جین پینگ در بوسان‌ــ AFP

مازاد تجاری چین در بخش کالا در سال گذشته به رقم بی‌سابقه ۱.۲ تریلیون دلار رسید، که به پدیده‌ای موسوم به «شوک چین ۲.۰» منجر شده است. به نوشته فایننشال تایمز، در این وضعیت، کشورهای دیگر نه‌ فقط با واردات کالاهای ارزان مانند پوشاک و اسباب‌بازی، بلکه با موجی از محصولات پیشرفته شامل الکترونیک، فناوری‌‌های سبز و خودروها مواجه شده‌اند. 

قرار است چین آمار تجاری ماه آوریل را منتشر کند و اقتصاددانان پیش‌بینی می‌کنند مازاد تجاری این کشور در این ماه به ۸۲ میلیارد دلار برسد، که نسبت به ۵۱ میلیارد دلار در ماه مارس افزایش نشان می‌دهد.

با وجود فشارهایی که به بخش‌هایی از اقتصاد چین وارد شده، این کشور در مقابل افزایش قیمت نفت و گاز ناشی از جنگ ایران کمتر آسیب‌پذیر است، زیرا وابستگی بیشتری به زغال‌سنگ و انرژی‌های تجدیدپذیر دارد. این وضعیت می‌تواند رقابت‌پذیری صادرات چین را افزایش دهد، زیرا هزینه‌های تولید در این کشور کمتر از سایر نقاط جهان افزایش پیدا می‌کند. 

تحلیلگران سیتی (Citi) معتقدند این روند می‌تواند به اقتصاد اتحادیه اروپا و کشورهای جنوب‌شرق آسیا آسیب وارد کند. آن‌ها هشدار داده‌اند در صورت تداوم بحران انرژی ناشی از جنگ ایران، امتیازهای صنعتی چین در مقایسه با برخی کشورهای آسیایی و اروپایی ممکن است دو‌چندان تقویت شود.

با این حال، تحلیلگران گلدمن ساکس معتقدند این شرایط احتمالا به رشد صادرات چین در بلندمدت کمک نخواهد کرد. به گفته آن‌ها، رشد تجارت در سه‌ماهه نخست سال بسیار قوی بوده است، اما پیش‌بینی می‌شود در ماه‌های آینده به‌دلیل اختلال‌های تجاری در خاورمیانه و کاهش تقاضای کشورهای کم‌درآمد واردکننده نفت، این روند کند شود. 

در بلندمدت، زنجیره تامین رقابتی چین در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر و باتری‌ها می‌تواند به رشد بیشتر صادرات کمک کند، به‌ویژه در شرایطی که کشورها به سمت کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی و افزایش سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی می‌روند.

آیا تولید جهانی از جنگ عبور می‌کند؟

داده‌های نظرسنجی که قرار است روز دوشنبه منتشر شود، نشان خواهد داد جنگ ایران چه تاثیری بر تولید جهانی داشته است. با توجه به بسته شدن تنگه هرمز و نگرانی‌ها درباره تورم، احتمال ورود بخش تولید به نخستین دوره رکود پس از ژوییه ۲۰۲۵ مطرح شده است. 

شاخص ماه مارس به ۵۱.۳ رسید که نسبت به ۵۱.۸ در فوریه کاهش پیدا کرده و به مرز ۵۰‌ (‌تفکیک‌کننده رشد از رکود) نزدیک‌تر شده است. کاهش رشد تولید و افزایش عدم قطعیت ژئوپولیتیکی از عوامل این روند عنوان شده است. 

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

رشد تولید به پایین‌ترین سطح سه‌ماهه رسید و در ۱۲ کشور از ۳۳ کشور مورد بررسی، از جمله اقتصادهای بزرگی مانند بریتانیا، مکزیک و استرالیا، کاهش تولید ثبت شد.

در مقابل، برخی تحلیلگران انتظار بهبود در آوریل را دارند. داده‌های اولیه نشان‌دهنده افزایش فعالیت در اقتصادهای توسعه‌یافته است، هرچند این افزایش ممکن است به‌دلیل طولانی‌تر شدن زمان تحویل کالاها باشد. افزایش زمان تحویل معمولا نشانه تقاضای بالا تلقی می‌شود، اما در شرایط کنونی می‌تواند بازتاب اختلال‌های زنجیره تامین ناشی از جنگ باشد.

آیا روند رشد بازار کار آمریکا رو به کاهش است؟

داده‌های بازار کار آمریکا که قرار است هفته آینده منتشر شود، تصویری از وضعیت اقتصاد این کشور ارائه خواهد داد. پیش‌بینی می‌شود اقتصاد آمریکا در ماه آوریل ۶۰ هزار شغل جدید ایجاد کرده باشد، در حالی که این رقم در ماه مارس ۱۷۸ هزار شغل بوده است. نرخ بیکاری نیز احتمالا در سطح ۴.۳ درصد ثابت باقی می‌ماند.

پیش‌بینی می‌شود شاخص اعتماد مصرف‌کنندگان دانشگاه میشیگان نیز کاهش پیدا کند که نشان‌دهنده افزایش نگرانی درباره فشار قیمت‌ها بر مصرف‌کنندگان است. تحلیلگران بانک آمریکا معتقدند مصرف‌کنندگان آمریکایی همچنان می‌توانند شرایط را مدیریت کنند، اما هشدار داده‌اند که رشد دستمزدها کاهش پیدا کرده، رشد اشتغال تضعیف شده و تورم بالا رفته است.

جنگ ایران باعث افزایش قیمت نفت به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه شده و قیمت بنزین در آمریکا را به بیش از ۴ دلار در هر گالن رسانده است. این وضعیت فشار بیشتری بر مصرف‌کنندگان وارد کرده است.

داده‌های اخیر نشان می‌دهد اقتصاد آمریکا در سه‌ماهه نخست سال با نرخ سالانه ۲ درصد رشد کرده که کمتر از پیش‌بینی ۲.۲ درصدی بوده است. همچنین نرخ تورم به ۳.۵ درصد در ماه مارس رسید که بالاترین سطح در نزدیک به سه سال گذشته محسوب می‌شود.

بیشتر از جهان