تشدید بازداشت‌ها در ایران؛ از معترضان دی‌ماه تا دستگیری‌های گسترده در سایه جنگ

محسنی اژه‌ای روز دوشنبه ۲۵ اسفند، بار دیگر بر برخورد سنگین و شدید با مخالفان جمهوری اسلامی در ایران تاکید کرد و آنان را «دشمن» خواند

تصاویر ۳۰ نفر از شهروندان بازداشتی تا ۲۵ اسفند ۱۴۰۴ در ایران-ایندیپندنت فارسی

در حالی که هنوز سرنوشت بسیاری از بازداشت‌شدگان اعتراض‌های سراسری روزهای ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه در جریان انقلاب ملی ایرانیان روشن نشده، گزارش‌های رسیده به ایندیپندنت فارسی نشان می‌دهد موج تازه‌ای از بازداشت‌ها در شهرهای مختلف ایران آغاز شده است. منابع مطلع می‌گویند از زمان آغاز حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی در ۹ اسفند، دامنه بازداشت‌ها بار دیگر گسترش یافته است و هزاران نفر در شهرهای مختلف با اتهام‌های امنیتی بازداشت شده‌اند.

احمدرضا رادان، فرمانده کل نیروی انتظامی جمهوری اسلامی، نیز روز یکشنبه ۲۴ اسفند اعلام کرد ۵۰۰ نفر به اتهام ارسال اطلاعات به «دشمن و رسانه‌های ضدایرانی» بازداشت شده‌اند. او این افراد را «جاسوس» خواند و مدعی شد نیمی از این پرونده‌ها «جدی» بوده است. رادان بدون ارائه هیچ مدرک مشخصی افزود که بازداشت‌شدگان «برای زدن هدف‌ها، اطلاعات می‌دادند، با گروهک‌ها تماس داشتند و تلاش داشتند نظم عمومی را به هم بزنند».

وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی هم روز دوشنبه ۲۵ اسفند از دستگیری و برخورد با ۳۹ نفر دیگر به بهانه «ثبت تصاویر آثار حملات هوایی و ارسال آ‌ن‌ها به رسانه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور» خبر داد. هم‌زمان رسانه‌های حکومتی از بازداشت صدها نفر در شهرهای مختلف خبر دادند و سپاه پاسداران در لرستان اعلام کرد افرادی را به اتهام «تشویش اذهان عمومی و ارسال تصاویر به رسانه‌های دشمن» بازداشت کرده است.

فعالان سیاسی و حقوق بشر در ایران می‌گویند بخش بزرگی از این بازداشت‌ها، ادامه موج سرکوبی است که پس از اعتراض‌های گسترده دی‌ماه آغاز شد و یکی از خونین‌ترین سرکوب‌ها در تاریخ جمهوری اسلامی و کشته‌ شدن ده‌ها هزار نفر را رقم زد.

یکی از پرونده‌هایی که جزئیات آن برای ایندیپندنت فارسی ارسال شده، مربوط به امیرعلی مرادی زاویه‌کرد، مرد ۴۳ ساله‌ای است که ۲۱ دی‌ماه در محل کارش بازداشت شد و پس از ۱۹ روز بازجویی در زندان اوین، به زندان تهران بزرگ منتقل شد. بر اساس اطلاعات رسیده، قاضی ایمان افشاری درخواست آزادی او با وثیقه را رد کرد. دلیل این تصمیم تتوی نام «نیکا شاکرمی» روی دست او عنوان شد؛ نیکا دختر نوجوان ۱۶ ساله‌ بود که در اعتراضات ۱۴۰۱ کشته شد و نامش به یکی از نمادهای اعتراضات ضدحکومتی تبدیل شد. گفته می‌شود مرادی در زندان دچار حساسیت شدید پوستی شده و از رسیدگی پزشکی مناسب محروم مانده است.

در یکی دیگر از پرونده‌های تازه، آمنه قاسم‌زاده و فرزند ۱۵ ساله‌اش، آریو مشرفی، اسفندماه در شهر نظرآباد استان البرز بازداشت شده‌اند. به گفته نزدیکان این خانواده، دلیل بازداشت آن‌ها ابراز خوشحالی از مرگ علی خامنه‌ای عنوان شده است. تاکنون هیچ اطلاعی از محل نگهداری و وضعیت آن‌ها منتشر نشده است و درباره امنیت جانی آن‌ها نگرانی جدی وجود دارد.

در پرونده‌ای دیگر، ام‌البنین دهقان، روزبه علی‌پور و مریم علی‌پور، اعضای خانواده بابک علی‌پور، زندانی محکوم به اعدام، هنگام بازگشت از ملاقات با او بازداشت شدند و با وجود گذشت بیش از یک ماه از بازداشت این سه نفر، هنوز از محل نگهداری یا اتهام‌های احتمالی آنان هیچ اطلاعاتی منتشر نشده است.

گزارش‌ها نشان می‌دهد شمار قابل‌توجهی از بازداشت‌شدگان دانشجو و معلم‌اند. از جمله دستا فرخی، دانشجوی ادبیات نمایشی دانشگاه هنر سوره که ۱۹ اسفند در خانه پدری خود در اراک بازداشت شد و تاکنون اطلاعاتی از محل نگهداری یا اتهام‌های این دختر جوان منتشر نشده است.

علی ابراهیمی، دانشجوی باستان‌شناسی دانشگاه تهران هم اواخر دی‌ماه بازداشت شد و گفته می‌شود هنگام بازداشت، بر اثر تیراندازی ماموران زخمی بوده است. علی خانپور، دانشجوی مهندسی پزشکی دانشگاه امیرکبیر، هم پس از درگیری لفظی با نیروهای ایست‌بازرسی در کرج بازداشت شد و بیش از دو ماه است در بلاتکلیفی در بازداشت به سر می‌برد.

در همین حال وحید قاسمی، معلم ساکن فریمان، دوم اسفند در دبیرستان محل کارش بازداشت و به زندان وکیل‌آباد مشهد منتقل شد. یک روز بعد، مادر او، مهناز حداد کاخکی، هنگام مراجعه به دادگستری برای پیگیری وضعیت فرزندش، بازداشت شد.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

در میان بازداشت‌شدگان نام صدها نوجوانان نیز دیده می‌شوند. محمدرضا دیانتی ۱۷ ساله در خانه پدری خود در اصفهان بازداشت شد. فواد نیک‌پی ۱۷ ساله در مریوان بازداشت شد. شایان هادیان، نوجوان ورزشکار رشته‌های شنا و بوکس، نیز در اصفهان دستگیر شد. محمد سعید قاسمی، نوجوان ۱۷ ساله، هم با هجوم نیروهای امنیتی به خانه پدری‌اش بازداشت شد.

در برخی پرونده‌ها از شکنجه و فشار برای اعتراف اجباری گزارش‌هایی منتشر شده است. مانند شهرام صادقی، از بازداشت‌شدگان اعتراضات در کرج، که اطلاعات دریافتی نشان می‌دهد برای اعتراف تلویزیونی تحت فشار قرار گرفته است.

ساجد خبازی، اهل لاهیجان در گیلان نیز به گفته منابع نزدیک به خانواده‌اش، دو هفته تحت شکنجه بود تا اتهامات «تبلیغ علیه نظام» و «اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی» را قبول کند. اشکان غلامی هم در ایلام، پس از یک ماه شکنجه، به زندان منتقل شد و گفته می‌شود شنوایی یک گوش‌ خود را از دست داده است.

هم‌زمان با آنکه تاکید مجدد غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، در روز دوشنبه ۲۵ اسفند، بر «برخوردهای شدید و سنگین» با  بازداشتی‌ها، حالا گزارش‌های تازه نشان می‌دهد برخی بازداشت‌شدگان با اتهام‌هایی مواجه‌اند که می‌تواند به احکام بسیار سنگین و جبران‌ناپذیر مانند اعدام منجر شود. محمد (بابک) نقی‌زاده، جوان بازداشت‌شده در شهریار، یکی از کسانی است که به اتهام «سب‌النبی» به اعدام محکوم شده است. مهدی قاسمی نیز با اتهام «محاربه» روبرو است.

به گفته منابع حقوق بشری، با آغاز حملات نظامی اسرائیل و آمریکا به جمهوری اسلامی، جو امنیتی در ایران بسیار سنگین شده است و بسیاری از مردم به دلیل انتشار تصاویر یا ارسال اطلاعات برای رسانه‌ها بازداشت شده‌اند. جمهوری اسلامی با استفاده از شرایط جنگی و قطع گسترده اینترنت، تلاش می‌کند هرگونه اطلاع‌رسانی مستقل را سرکوب کند.

بر اساس گزارش‌های رسیده به ایندیپندنت فارسی، در جریان اعتراضات دی‌ماه و سپس ماه‌های پس از آن، بسیاری از ساکنان شهرهای مختلف به دلیل مخالفت با جمهوری اسلامی بازداشت شده‌اند. از جمله وحید زند، برنا نعیمی، فرید حمزه‌زاده، محمدرضا مهمیان، کیانوش عباس‌زاده، ابوالفضل محمدی، محمدجواد جهانیان، علیرضا فکاری، حمید وفادار سرحوضی، مرتضی ابراهیمی، موسی‌الرضا مشکانی، اشرف محمدی، فاطمه زهرا حاتمی، میثم حسن‌پور، آرین عزیزی، شهرام صادقی، ساجد خبازی، محمدرضا دیانتی، مرتضی صدری، حسین شکوهی، زهرا فصیحی، حسین خاکدان، دانیال نمازی، طاها امیری‌نژاد، عرشیا مهرآزما، مصطفی علی‌محمدی، محمد قاسمی، مهدی داوری، علی مشهدی‌مقدم، محمد معین علاقه‌مند، علی قاسمی، یوسف ابراهیمی، کوشار حضرتی، علی حسن شمایلی، روح‌انگیز ایمانی، یاسر آزاده، هما تیموری، علیرضا صالح‌پور، محمد سعید قاسمی، وحید امیری، مونا نوروزی، حسن معتمد، داوود حیدرزاده سورکی، امیرسام رحیمیان، کیانوش بهادری، ساجد بهادری، آرمین منصرف، پیام فریدیان، علی بابایی، بهروز باسره، آرتین پریوش، حجت میرزایی، سبحان اسماعیل‌دوست، آرتا صفری، بهنام خان‌بابایی، پرستو ربیعی، شهاب محمدی، علی بیات، یاسر کامیاب، سعید سیفی، مهیار آقامحمدباقر، سینا کیانی، علیرضا میرخورسندی و فرانک حجاری‌زاده.

گزارش‌های تازه نشان می‌دهد با وجود گذشت بیش از دو ماه از آغاز انقلاب ملی ایرانیان، موج بازداشت‌ها همچنان ادامه دارد و هر روز نام‌های تازه‌ای به فهرست زندانیان افزوده می‌شود؛ فهرستی که به گفته ناظران، اکنون به گسترده‌ترین موج بازداشت سیاسی در تاریخ جمهوری اسلامی تبدیل شده است.