صنعت مد روبهرشد عربستان سعودی با نگاهی به تاریخ و میراث فرهنگی این کشور، در پی طراحی و خلق لباسهایی است که بازتاب پوششهای سنتی دوران تاسیس این پادشاهی باشند.
در این راستا، در جریان مسابقات بینالمللی اسبدوانی کاپ سعودی (Saudi Cup) که ۱۳ فوریه در ریاض برگزار شد، شماری از طراحان سعودی هم مجموعهای آثار مد فاخر خود را که با الهام از تاریخ غنی این کشور طراحی کرده بودند، به نمایش گذاشتند.
فهده البطاح، طراح سعودی و یکی از بنیانگذاران نشان تجاری آدارا بای فا (Adara by Fa) در کنار عبیر المعمر، درباره نخستین مجموعه این نشان با نام «سفر در زمان» با عربنیوز گفتگو کردند. آنها توضیح دادند که این مجموعه جدید با هدف نمایش تنوع فرهنگی در عربستان سعودی طراحی شد و شش قطعه این مجموعه هر یک نماینده منطقهای از این کشورند که از طریق نقشمایهها و نمادها یا نقشونگارهای دستدوز، بر این لباسها نقش بسته شدهاند.
نخستین لباس این مجموعه کاملا از سبک پوشش مناطق القصیم و الاحساء الهام گرفته شده است و صحنههایی از برداشت خرما از نخلها و کاربردهای مختلف آن را به تصویر میکشد.
یکی از این لباسها هم با بهرهگیری از نقشها و رنگهای شاخص منطقه جنوب شبهجزیره عربستان با پسزمینهای از کوههای سرسبز و معماری رنگارنگ طراحی شده است.
یک لباسی آبی و لغزان در این مجموعه نیز از سواحل جده و استان شرقی الهام گرفته است که حتی در طراحی نیز سیال و موجوار به نظر میرسد.
دو اثر دیگر از منطقه مرکزی نجد الهام گرفته شدهاند: یکی پوششی سبز تیره با آستینهای بالگونه و دیگری لباسی سفید که هر دو با تزییناتی شبیه رشتهای از خرما برجسته شدهاند.
قطعه شاخص این مجموعه، پیراهن مجللی است که در حاشیه آن، سیر تاریخی مناطق مختلف عربستان سعودی را بهصورت پیوسته از نجد آغاز میکند و به سایر مناطق پیوند میدهد. البطاح گفت: «این لباس آخر تمامی فرهنگها و میراثهای سعودی را در برمیگیرد و ما را در قالب «شیله» (روسری سنتی) به یکدیگر پیوند میدهد؛ شیلهای که بر آن این نقلقول از ملک عبدالعزیز نقش بسته است که: ما بر کلمه توحید متحد شدیم و بدینسان دلها و سرزمینهایمان یکی شد.»
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
نشان تجاری «امدی۲۹» (MD29) هم با حمایت کمیسیون مد سعودی (Saudi Fashion Commission)، در مجموعه جدیدش که به نمایش درآمد، مفهوم مهماننوازی سعودی را دستمایه قرار داد و قهوه عربی را بهعنوان محور طراحی برگزید.
منال الداوود، بنیانگذار این مارک، گفت: «در این مجموعه میتوان تغییر طیف رنگی قهوه را از دانه گیاه تا مرحله آسیاب مشاهده کرد. این بار تمرکز بر برجسته کردن شخصیت بود، نهتنها در فرمها، بلکه در پارچهها و روح عربی. در این مجموعه، با استفاده از تکنیک لایهگذاری پارچه، سیر سفر دانه قهوه از کاشت در خاک تا مرحله آسیاب شدن روایت شده است.»
عمار الامدر، طراح سعودی و چهره شناختهشده این صنعت، نیز دیدگاه خود را درباره وضعیت هنر و مد سعودی بیان کرد و یادآور شد: «اکنون در مرحلهای هستیم که در طراحیها، بر احترام به هویت و فرهنگ همه مناطق تمرکز داریم. این بسیار زیبا است، اما باید به یاد داشت که در گذشته، خلق همین طرحهای سنتی خود نوعی نوآوری بودند و آن زمان اینها ظاهر جدید محسوب میشدند.»
او افزود: «وقتی روند توسعه پوشاک ما متوقف شد، گذشته ما به میراث تبدیل شد، اما میراث باید حفظ شود و اگر امروز چیزی نو خلق میکنیم، باید میراثی تازه بیافرینیم، نه اینکه گذشته را بازتولید کنیم.»
الامدر درباره شکلگیری موجی از طراحان تازهکار که عناصر لباسهای سنتی را صرفا بهعنوان تزیین در طراحیهای نامتعارف به کار میبرند، هشدار داد و گفت: «برای مثال، از بدترین چیزهایی که دیدم این است که شماغ (دستار سنتی) را در طراحی شلوار به کار میبرند یا عقال (حلقه نگهدارنده روسری) را به کمربند تبدیل میکنند. این ترکیب و جابهجایی نادرست است. در گذشته، هر چیزی که برای سر طراحی میشد، کارکرد مشخصی داشت و صرفا تزیینی نبود.»
او تاکید کرد طراحان باید برای آینده نوآوری کنند و میراث را صرفا بهعنوان عنصر تزیینی به کار نگیرند: «ما باید مسیرهایی تازه بسازیم، نوعی نوسازی. هر عنصر در گذشته کارکرد مشخصی داشت، اما وقتی طراحی تنها به جابهجایی محل یک عنصر محدود شود، این بزرگترین سوءاستفاده از طراحی اصیل سعودی است. میراث برای کارکرد آن خلق شد؛ بنابراین وقتی میخواهیم آن را بازآفرینی کنیم نیز باید همچنان یک کارکردی داشته باشد.»
