ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، در شهرستان میوند استان قندهار در جنوب افغانستان ۲۰۰ جریب زمین را برای ساخت یک «عیدگاه» (محل برگزاری نماز اعیاد مذهبی) اختصاص داده که قرار است با کمک یک میلیون دلاری حاجی بشر نورزی، قاچاچی مشهور مواد مخدر و زندانی پیشین در آمریکا، ساخته شود.
به گفته مسئولان فرهنگی طالبان در قندهار این مصلی ظرفیت پذیرش ۱۶۰ هزار نمازگزار را خواهد داشت.
عبدالاحد طالب، مشهور به طالب مولوی، فرمانده پلیس طالبان در قندهار و فرمانده یگان حافظتی رهبر طالبان، در مراسم آغاز به کار ساخت این عیدگاه، در تمجید از حاجی بشر نورزی، گفت: «تجارت تنها برای منافع شخصی نیست و میتواند وسیلهای برای پیشرفت جامعه و خدمت به دین خداوند متعال نیز باشد.»
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
حاجی بشر نورزی نیز در این مراسم تاکید کرد که این مصلی با هدف گسترش فعالیتهای مذهبی در شهرستان میوند ساخته خواهد شد. او مدعی شد: «امارت اسلامی [رژیم طالبان] از حمایت مردم و تجار برخوردار است، زیرا برای سرمایهگذاری در کشور و افزایش سرمایهگذاری در بخش صنعت فرصتهای خوبی فراهم کرده است.»
مسئولان فرهنگی طالبان در قندهار حاجی بشر نورزی را سرمایهگذار و بزرگ قوم معرفی میکنند، با این حال سوابق او نشان میدهد که در دوران حاکمیت نخست طالبان در فاصله سالهای ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۱ مسئول مالی ملا عمر، بنیانگذار طالبان، بود و در سال ۲۰۰۴ به قاچاق یک محموله هروئین به ارزش بیش از ۵۰ میلیون دلار به نیویورک متهم شد. او در جریان سفر به ایالات متحده آمریکا بازداشت شد و دادگاهی در آمریکا در سال ۲۰۰۹ او را به حبس ابد محکوم کرد.
از زمان آغاز مذاکرات هیئت طالبان و آمریکا، یکی از درخواستهای اصلی طالبان آزادی حاجی بشر نورزی بود؛ زیرا او به دلیل حمایت مالی از ساختار طالبان در دوره نخست حاکمیت این گروه و نیز رابطه نزدیک با ملا عمر، بنیانگذار و رهبر نخست طالبان، در ساختار این گروه جایگاهی بالا و تاثیرگذار داشت.
طالبان در سالهای اخیر مارک فریکس، یک شهروند آمریکا، را بازداشت و سپس او را با حاجی بشر نورزی مبادله کردند. در ژوییه ۲۰۲۲، ملا یعقوب، وزیر دفاع طالبان و فرزند ملا عمر، به دوحه، پایتخت قطر، سفر کرد تا آزادی بشر نورزی را تضمین کند. پس از آن، بشر نورزی از زندان آزاد شد و با استقبال ویژه مقامهای ارشد طالبان، وارد کابل شد.
حاجی بشر نورزی به دلیل آنکه بخشی از زندگی خود را در زندانهای آمریکا سپری کرده و با مقامهای ارشد طالبان هم رابطه نزدیکی دارد، به یکی از چهرههای نزدیک به رهبر طالبان بدل شده است. ثروت هنگفت و نفوذ گسترده او در ساختار طالبان سبب شد پای او به قراردادهای پرسود استخراج معادن و منابع زیرزمینی افغانستان هم باز شود. بر اساس اطلاعات موجود، حاجی بشر نورزی در شماری از پروژههای استخراج معادن، از جمله معدن طلای «سمتی» استان تخار، سهم دارد.
درآمد حاصل از استخراج معادن و منابع زیرزمینی افغانستان، در کنار شبکههای تجاری گسترده و پیشینه قاچاق مواد مخدر، حاجی بشر نورزی را به یکی از چهرههای ثروتمند طالبان تبدیل کرده و به همین دلیل است که میتواند برای ساخت یک عیدگاه در قندهار یک میلیون دلار هزینه کند.
ساخت مساجد و مدارس دینی بهویژه برای نزدیکتر شدن به مقامهای ارشد طالبان از جمله رهبر این گروه، اهمیت ویژهای دارد. گسترش مساجد و مدارس دینی از اقدامهایی است که موجب رضایت رهبر طالبان میشود. در این مساجد و مدارس، به کودکان و نوجوانان آموزش دینی بر اساس برداشت افراطی طالبان ارائه میشود.
این در حالی است که در دوران نظام جمهوریت، طالبان از میان طلاب مدارس دینی در افغانستان و پاکستان نیرو جذب میکردند و آنان را به حملات مسلحانه، انفجاری و انتحاری اعزام میکردند. به باور ناظران، تمرکز طالبان بر سرمایهگذاری در ساخت و گسترش مساجد و مدارس دینی، با هدف تاثیرگذاری بر نسل جوان و متقاعد کردن آنان به اطاعت از فرمانهای رژیم طالبان، به ویژه رهبر این گروه، صورت میگیرد.
در حالی که هزاران تن از ساکنان استان قندهار، محل اقامت رهبر طالبان، از فقر و گرسنگی در رنجاند، در دوران حاکمیت طالبان چندین مسجد مجلل و پرهزینه در این استان ساخته شده است. یکی از این مساجد در شهرک «عینو مینه» قرار دارد که به محل سکونت مقامهای ارشد طالبان و بازرگانان است و مسجد آن به سبک مساجد مجلل ترکیه ساخته شده است.
با روی کار آمدن مجدد طالبان، ساخت مسجد و گسترش آنها به دستور رهبر این گروه، در اولویت قرار گرفت. این در حالی است که دفتر سازمان ملل متحد در امور هماهنگی کمکهای بشردوستانه (اوچا) در افغانستان روز سهشنبه ۹ دی (۳۰ دسامبر) اعلام کرد که پیشبینی میشود در سال ۲۰۲۶، حدود ۲۱.۹ میلیون نفر، معادل نزدیک به ۴۵ درصد جمعیت افغانستان، به کمکهای بشردوستانه نیاز داشته باشند.

