دخالت ترکیه بحران لیبی را پیچیده تر می‌کند

ترکیه در تلاش است تا کنفرانس برلین را به سرنوشت توافق نامه صخیرات دچار کند

صدراعظم آلمان آنگلا مرکل در استقبال از رییس جمهور ترکیه، کنفرانس برلین- AFP

در حالی که جامعه جهانی در تلاش است تا بحران جنگ در لیبی را به گونه مسالمت آمیز پایان دهد، ترکیه با دست اندازی و دخالت در امور لیبی، قصد دارد آتش جنگ را در این کشور بیشتر از پیش شعله ور کند و دامنه ای اختلافات داخلی را میان گروه های مختلف این پهنه گسترش دهد. رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه بار دیگر هشدار داده است که نیروهای ترکیه به زودی در حمایت از دولت وفاق ملی لیبی وارد جنگ خواهند شد و اجازه نخواهند داد تا نیروهای ارتش ملی لیبی به سوی طرابلس پیشروی کنند.

چند روز پس از ملاقات با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، اردوغان بدون این که دلیلی ارائه کند، اظهار داشت که سربازان ترکیه را برای جنگ و مقابله با نیروهای ارتش ملی، به لیبی خواهد فرستاد، این اظهارات در حالی صورت گرفت که ارتش ملی لیبی، آتش بس اعلام شده را رعایت می کرد.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

ناظران بدین باورند که ترکیه پس از این که نتوانست از طریق مذاکرات مسکو به اهداف خود برسد، اکنون سعی دارد در آخرین لحظات پیش از برگزاری کنفرانس برلین، حضور دولت وفاق ملی را در طرابلس تثبیت کند. اردوغان در صحبتی که روز شنبه با روزنامه "پولیتیکو" داشت، کشورهای اروپایی را هشدار داد که سقوط دولت وفاق ملی لیبی می تواند اروپا را با تهدیدهای زیادی رو به رو کند.

طبق برخی گزارش ها، کنفرانس برلین طرحی را روی دست دارد که بر اساس آن، دولت کنونی وفاق ملی مورد بازنگری قرار گرفته و یک شورای رهبری با دو عضو تشکیل می شود و در پرتو آن، دولت وحدت ملی به وجود می آید. به باور بسیاری از کارشناسان، دولتی که تشکیل آن طبق این فرایند صورت گیرد و بتواند جایگزین دولت فعلی وفاق ملی شود، با منافع و اهداف ترکیه در تضاد خواهد بود. آن چه در میان، نگران کننده به نظر می آید، تصمیم ترکیه برای حمایت از شبه نظامیان و گروه های مسلح است که در طرابلس و اطراف آن حضور دارند، ترکیه ادعا می کند که هدف از تقویت شبه نظامیان این است تا آن ها قادر به مبارزه علیه گروه های تروریستی و قاچاق بران شده و نیروهای دولتی را در این زمینه یاری رسانند.

از سوی دیگر، اردوغان قصد دارد با ایجاد هیاهو در مورد ارسال نیرو و تجهیزات نظامی به لیبی و بزرگ نمایی بحران جنگ در این کشور، اروپا را از عواقب تحولات کنونی لیبی که می تواند منجر به افزایش تهدیدها و اوج گیری میزان مهاجرت غیر قانونی به اروپا شود، هشدار دهد.

در همین راستا، یونس فرحات، کارشناس امور سیاسی می گوید ترکیه همواره به عنوان یک عامل مزاحم در بحران لیبی عمل کرده و دخالت های آن منجر به تشدید اختلافات و درگیری ها در لیبی شده است، به عنوان مثال؛ ائتلاف "وفا" که در سال 2013 کنفرانس ملی را دچار آشفتگی کرد، مورد حمایت ترکیه بود.  جالب این جا است که عبد الوهاب قاید، رئیس ائتلاف وفا کسی بود که در سال 2014، "جنبش فجر لیبی" که انتخابات را با چالش رو به رو کرده و کشور را چند پاره ساخت، حمایت کرد. افزون بر آن، مداخله آشکار ترکیه برای سمت و سو دادن توافق نامه صخیرات  به منظور حفظ موقعیت گروه های اسلام گرا، اقدام دیگری در راستای برآورده شدن اهداف اردوغان در لیبی بود. در این اواخر و هنگامی که ارتش ملی لیبی توانست موفقیت های سیاسی و نظامی چشمگیری را کسب کند، اردوغان اقدام به اعزام نیرو به لیبی کرد تا از سقوط دولت وفاق ملی و شبه نظامیان وابسته به آن در طرابلس جلوگیری کند.

عیسی عبد القیوم، روزنامه نگار لیبی می گوید: به رغم این ترکیه برای تحقق اهداف مختلفی در لیبی دخالت کرده است اما اغلب تلاش های ترکیه، حمایت از گروه های اسلام  گرا بوده و در برخی از موارد، ترکیه از گروه های افراطی نیز حمایت کرده است، فراهم کردن زمینه ای انتقال صدها تن از جنگجویان وابسته به گروه های تروریستی از سوریه به لیبی، مصداق این مدعا است. عیسی علاوه کرد که ترکیه در هیچ شرایطی از حمایت دولت وفاق ملی به رهبری فائز السراج دست نکشیده و پشتیبانی خود را از دولت طرابلس در جریان آتش بس و مذاکرات نیز ادامه داده است.

بسیاری از ناظران عقیده دارند که ترکیه سعی داشت اهداف خود را از طریق گفت و گوهای مسکو برآورده کند و به یک آتش بس پایدار در لیبی دست یابد، اما خودداری ژنرال خلیفه حفتر از امضای توافق نامه آتش بس، تلاش های ترکیه را نقش بر آب کرد. عیسی عبد القیوم، علاوه کرد: آنکارا می خواست با امضای توافق نامه آتش بس، بدون این که نیروهای ترکیه درگیر جنگ شوند، کسب پیروزی کند و نقش خود را در آینده لیبی تثبیت کند، اما امتناع ژنرال خلیفه حفتر از امضای توافق نامه آتش بس، نه این که مانع تحقق اهداف آنکارا در لیبی شده بلکه ترکیه را در وضعیت ناهنجاری قرار داد. اما ترکیه تا کنون حاضر به پذیرش شکست نیست و سعی می کند تا آخرین لحظات ممکن، از فراز و فرود تحولات لیبی بهره برداری کند.

عربی الورفلی، پژوهشگر سیاسی عقیده دارد که ترکیه سعی می کند با شعله ور کردن اختلافات داخلی در لیبی، تلاش های جامعه جهانی را برای حل بحران لیبی در کنفرانس برلین با شکست رو به رو کند. در واقع، هدف از اقدامات اخیر ترکیه این است تا کنفرانس برلین را به سرنوشت توافق نامه صخیرات دچار کند تا این که زمینه ای تحقق اهداف و منافع ترکیه در لیبی فراهم باشد.

https://www.independentarabia.com

© IndependentArabia