شکست حسن یزدانی و رحمان عموزاد در نخستین روز مسابقات کشتی آزاد قهرمانی جهان در شهر آستانهٔ قزاقستان، دو فرصت اصلی کسب طلای ایران را از بین برد و عملکرد پژمان درستکار، سرمربی تیم کشتی آزاد ایران، را بار دیگر در کانون انتقادها قرار داد. این نتایج روز پنجشنبه هفتم آبان در شرایطی رقم خورد که تیم کشتی فرنگی با هدایت حسن رنگرز، با کسب ۹ مدال از ۱۰ وزن و کسب عنوان قهرمانی جهان، این رقابت‌ها را با کارنامه‌ای تاریخی و درخشان پشت سر گذاشت.
یزدانی در دور دوم وزن ۹۷ کیلوگرم، مقابل آرش یوشیدا، کشتی‌گیر ایرانی‌الاصل تیم ژاپن، تا ثانیه‌های پایانی پنج بر چهار پیش بود، اما با واگذاری زیرگیری و خاک شدن، شکست خورد. عموزاد هم در وزن ۶۵ کیلوگرم، پس از عقب‌نشینی‌های متوالی و دریافت اخطار در پایان مسابقه، با نتیجه دو بر دو و با قانون امتیاز برتر، مغلوب نماینده ارمنستان شد. بازگشت هر دو کشتی‌گیر به جدول شانس مجدد و امکان رقابت برای برنز، به رسیدن حریفانشان به فینال وابسته است.
وجه مشترک این دو شکست از دست رفتن برتری در لحظات تعیین‌کننده بود. یزدانی نتوانست مسیر حمله نهایی حریف را ببندد و عموزاد با فرارهای متوالی، خود را در معرض تصمیم انضباطی داور قرار داد. کنترل سر و دست، حفظ موقعیت در مرکز تشک و درگیر نگه داشتن بالاتنه حریف، از ابزارهای اداره مسابقه است، اما عقب‌نشینی بدون کنترل امکان حمله را بیشتر می‌کند و خطر اخطار را افزایش می‌دهد.
شکست یزدانی و عموزاد در لحظات پایانی، کیفیت آماده‌سازی تاکتیکی و هدایت کنار تشک در تیم درستکار را هم زیر سوال برد. این مسئله پیش‌تر نیز در کارنامه تیم او دیده شده بود؛ از جمله در مسابقات جهانی آلبانی در سال ۲۰۲۴ که محمد نخودی و کامران قاسم‌پور برتری در دیدارهای نیمه‌نهایی را در پایان مسابقه از دست دادند و تیم ایران بدون فینالیست، تنها با یک برنز به کارش پایان داد.
رویارویی یزدانی و یوشیدا، یک ماجرای حاشیه‌ای در تلویزیون را هم دوباره مطرح کرد. هادی عامل پس از پیروزی امیرعلی آذرپیرا مقابل یوشیدا در نیمه‌نهایی بازی‌های آسیایی، زمانی که تصور می‌کرد میکروفونش بسته است، از خطر این کشتی‌گیر برای یزدانی در مسابقات جهانی سخن گفت. پخش زنده این اظهارنظر اعتراض هواداران یزدانی و تلاش عامل برای دلجویی را به دنبال داشت، اما اکنون نتیجه مسابقات آستانه ارزیابی او را دربارهٔ ضعف فنی یزدانی را تایید کرد.
یزدانی در نخستین تجربه جهانی خود در وزن ۹۷ کیلوگرم، با حریفانی مواجه است که مقابله با آن‌ها به سازگاری فنی و بدنی متفاوتی نیاز دارد. سابقه مدال‌آوری در وزن‌های پایین‌تر، به‌تنهایی پاسخ‌گوی تفاوت قدرت، گارد و شیوه حمله در وزن جدید نیست. نحوه آماده‌سازی او برای این تغییر وزن، با توجه به سن نسبتا بالای او، یکی از بخش‌های قابل بررسی در عملکرد کادر فنی است.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
در مقابل، موفقیت تیم رنگرز در بیشتر اوزان، تصویری از توزیع توان رقابتی در سراسر ترکیب ارائه کرد. حضور جوانانی که به مراحل پایانی رسیده‌اند، وابستگی تیم فرنگی به چند قهرمان باسابقه را کاهش داده است. این نتیجه حاصل پیوند آموزش مربیان بومی با آماده‌سازی نوین و طراحی فنونی جدید در تیم ایران است و سهم کادر رنگرز را در تبدیل استعدادها به مدعیان بزرگسال برجسته می‌کند.
رنگرز خود با طلای جهانی ۲۰۰۱، نخستین قهرمان جهان کشتی فرنگی ایران پس از انقلاب شد و سال بعد برنز گرفت، درحالی که پژمان درستکار در دوران کشتی خود، هیچ مدال جهانی یا المپیکی کسب نکرده است. مقایسه مربیگری این دو و خروجی فنی تیم‌هایشان، از تنوع روش‌های امتیازگیری و مدیریت مسابقه تا پرورش جانشین و ثبات عملکرد نیز کاملات متفاوت است.
درستکار پس از جهانی ۲۰۲۳ از هدایت تیم آزاد کنار رفت، اما شهریور ۱۴۰۳ دوباره جانشین محسن کاوه شد. رابطه بسیار نزدیک درستکار با علیرضا دبیر از دوران نوجوانی و حضور مکرر رئیس فدراسیون روی تشک تمرین، از همان زمان انتقادها درباره استقلال سرمربی را تقویت کرد، زیرا از نگاه بسیاری از کارشناسان، علیرضا دبیر را می‌توان «سرمربی پنهان» تیم آزاد ایران نامید.
در همین حال، درگیری فیزیکی علیرضا دبیر با مسئولان مسابقات جهانی پس از شکست هادی ساروی در کشتی فرنگی، حاشیه مدیریتی دیگری به رقابت‌ها افزود. منتقدان، تصمیم‌های بحث‌برانگیز داوران در مسابقات بعد، ازجمله اعطای امتیاز در ثانیه‌های پایانی دیدار امروز به حریف رحمان عموزاد را با رفتار پرخاشگرانه دبیر و تیره‌شدن رابطه کمیته داوران اتحادیه جهانی کشتی با تیم ایران مرتبط می‌دانند.
هشت آزادکار دیگر ایران در روزهای بعد به روی تشک خواهند رفت، اما دو شکست مهم روز نخست، تکرار مشکلی قدیمی در تیم درستکار را نشان می‌دهد، که شامل ازدست‌رفتن برتری در لحظاتی است که کنترل حریف و مدیریت زمان، سرنوشت مسابقه را تعیین می‌کند.
در نیمه‌نهایی وزن ۶۵ کیلوگرم، امروز پنجشنبه بو باست با عبدالمجید کودیف و وازگن توانیان با شامیل ممدوف روبه‌رو می‌شوند. صعود توانیان به فینال، عموزاد را به جدول شانس مجدد کسب مدال برنز بازمی‌گرداند. در وزن ۹۷ کیلوگرم هم آرش یوشیدا مقابل احمد تاج‌الدین‌اف و کایل اسنایدر مقابل ماتئوش بارانوفسکی قرار می‌گیرند. یزدانی تنها در صورت پیروزی یوشیدا، فرصت ادامه رقابت برای مقام سومی را خواهد داشت.
