در بحبوحه افزایش تنشها و پس از آنکه جمهوری اسلامی ایران ادعا کرد اطلاعاتی دریافت کرده که نشان میدهد آمریکا در حال آماده شدن برای ازسرگیری کارزار بمباران ایران است، دولتهای سراسر خاورمیانه خود را برای تشدید خشونتها آماده میکنند.
به نوشته گاردین، در نشانهای احتمالی از افزایش تنشها پیش از برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک در این هفته، دونالد ترامپ روز یکشنبه سفر آخرهفتهاش به اقامتگاه ریاستجمهوری کمپ دیوید را بدون ارائه توضیح رسمی، کوتاه کرد. همزمان، وزارت خارجه آمریکا برای تمام شهروندان آمریکا که در خاورمیانه حضور دارند، هشدار امنیتی جدیدی صادر کرد.
ترامپ که همچنان همه گزینهها را روی میز نگه داشته است، به خبرنگار فاکسنیوز گفت: «در آیندهای نهچندان دور، اتفاقهای بسیار بزرگی رخ خواهد داد» و گزینههایی که در حال بررسی آنها است عبارتاند از: «محو کردن ایران، گذاشتن آنها به حال خود تا از نظر اقتصادی بپوسند، یا رسیدن به یک توافق.»
همزمان، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هشدار داد که اگر حملهای صورت بگیرد، «تمام پایگاهها و منافع آمریکا در منطقه، بدون هیچ محدودیت یا ملاحظهای، به اهداف حملات مستمر، موثر و دردناک تبدیل خواهند شد».
رهبران جمهوری اسلامی ایران همچنین تهدید کردند که دامنه برخی اقدامهای تلافیجویانه ممکن است تا نیروهای دریایی آمریکا در اقیانوس هند نیز گسترش یابد. آنها برخی رهبران کشورهای حوزه خلیج فارس را نیز به «رفتار دوگانه» متهم کردند و مدعی شدند که این کشورها با حملات آمریکا موافقت کردهاند.
در اظهارنظری دیگر، مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل متحد، در گفتگو با سیانان اعلام کرد که برای پایان جنگ با ایران جدول زمانی مشخصی متصور نیست، اما تاکید کرد که «زمان به لطف راهبرد اقتصادی آمریکا، به نفع ایالات متحده در جریان است».
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
به نظر میرسد این موج تهدیدها و قدرتنماییهای نظامی در پی حملات شورشیان حوثی یمنــ تحت حمایت تهرانــ به ریاض، پایتخت عربستان سعودی، شکل گرفته باشد. موج حملات روز شنبه، نخستین حمله گسترده و پیوسته به تاسیسات نفتی آرامکو در پایتخت عربستان سعودی از زمان فروپاشی آتشبس میان ریاض و حوثیها در ماه ژوئن بود.
ریاض تاکید کرد که موشکها را رهگیری کرده، اما در تصاویر محلی دود غلیظی دیده میشود که از تاسیسات آرامکو به هوا برخاسته است. بندر ینبع که برای صادرات نفت عربستان سعودی اهمیتی حیاتی دارد، نیز هدف قرار گرفت.
آمریکا حوثیها را یک نیروی نیابتی جمهوری اسلامی ایران میداند و معتقد است حملات این گروه به ریاض بدون تایید تهران اجرا نمیشود؛ ادعایی که ایران آن را رد میکند.
در هفتههای گذشته، حوثیها بهطور ناگهانی بندرهای راهبردی در امتداد ساحل غربی یمن را تصرف کردند. این بندرها که مشرف بر دریای سرخاند، کنترل تنگه بابالمندب را در اختیار حوثیها قرار میدهند.
در سوی دیگر شبهجزیره عربستان، تنگه هرمز میان ایران و عمان نیز عملا به روی رفتوآمد کشتیهای غربی بسته شده است و فشار بر منابع انرژی اروپا روزبهروز افزایش مییابد؛ موضوعی که باعث شده است کشورهایی مانند فرانسه برای جلوگیری از کمبود سوخت، تدابیر اضطراری اتخاذ کنند.
حوثیها در تلاش برای دور نگه داشتن آمریکا از جنگ خود با عربستان سعودی، به مقامهای آمریکایی تعهد داده بودند که در دریای سرخ فقط کشتیهای مرتبط با عربستان سعودی را هدف قرار دهند. ظاهرا ترامپ این تعهد را برای تضمین حفاظت از منافع اساسی آمریکا کافی دانسته و به این نتیجه رسیده بود که به مداخله نظامی ایالات متحده نیازی نیست.
در عین حال فشار بر بودجه پنتاگون و گزارشها درباره کاهش ذخایر مهمات، که به دلیل درگیری با ایران ایجاد شد، نیز باعث شده است آمریکا به گسترش دامنه جنگ تمایلی نداشته باشد. کارزارهای پیاپی بمباران هم نتوانستهاند حوثیها را از مواضعشان عقب برانند و آنها موفق شدند با پیشروی برقآسا بهسوی ساحل دریای سرخ، نیروهای یمنی تحتحمایت عربستان سعودی را غافلگیر کنند.
ترامپ در این زمینه به فاکسنیوز گفت: «آمریکا دائم با حوثیها در تماس است. آنها توافق کردهاند که با آمریکا وارد جنگ نشوند.»
همزمان با این تحولات، قرار است ترامپ در جریان حضور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک، با شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس دیدار کند. انتظار میرود جمهوری اسلامی ایران، یمن، غزه و آینده تضمین امنیتی آمریکا از جمله موضوعهای موردبحث در این دیدار باشند.
ترامپ همچنین گفت که برای ملاقات با مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، در نیویورک آمادگی دارد. پزشکیان یکی از رهبرانی است که قرار است در مجمع عمومی سخنرانی کند؛ نشستی که انتظار میرود دستکم رایزنیهای حاشیهای آن، عمدتا تحتالشعاع بحرانی قرار گیرد که ترامپ در خاورمیانه با آن روبهرو است.
در نخستین نشانه احتمالی از تغییر رویکرد کاخ سفید درباره ازسرگیری اقدام نظامی آمریکا، وزارت خارجه این کشور روز شنبه برای شهروندان آمریکا در سراسر منطقه، هشدار امنیتی صادر کرد و نوشت: «وضعیت امنیتی همچنان پیچیده است و احتمال تشدید پیشبینینشده تنشها وجود دارد. شهروندان آمریکا در خاورمیانه باید هوشیاری بیشتری به خرج دهند.»
محسن رضایی، دبیر جدید شورای عالی امنیت ملی ایران، نیز در مصاحبه با الجزیره گفت که هفت پیششرط ایران برای صلح همچنان پابرجا است؛ از جمله اینکه آمریکا محاصره بندرهای نفتی ایران را لغو و داراییهای مسدودشده ایران را آزاد کند و تحریمهای صادرات نفت ایران را بردارد.
رضایی همچنین خشم خود را از کشورهای حوزه خلیج فارس ابراز کرد و گفت که آنها هفته گذشته برای شرکت در نشستی در صلاله عمان دعوت شده بودند تا طرح موردتوافق عمان و ایران برای ایجاد یک مسیر مجاز جدید کشتیرانی از طریق تنگه هرمز را تایید کنند، اما این نشست برگزار نشد.
در همین حال، سخنگوی وزارت خارجه قطر روز یکشنبه گفت که میانجیهای قطری در پشت صحنه در تلاشاند شکاف میان ایران و آمریکا را کاهش دهند و با تبادل پیشنهادها، زمینه را برای ازسرگیری مذاکرات فراهم کنند.
مجید الانصاری، سخنگوی وزارت خارجه قطر به شبکه بلومبرگ گفت: «ایدههای زیادی میان طرفها ردوبدل شده است. این فقط یکی از مراحل تبادل این اسناد است و ما تلاش میکنیم شکافها را پر کنیم و زمان مناسب برای حرکت به جلو را پیدا کنیم.»
خبرگزاری حکومتی تسنیم نیز شامگاه یکشنبه ۲۹ شهریور ماه اعلام کرد که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، روز یکشنبه راهی قطر شده است و پس از «توقفی کوتاه» در این کشور، برای حضور در مجمع عمومی سازمان ملل، به نیویورک پرواز خواهد کرد.

