در حالی که کاخ سفید از ادامه جنگ اسرائیل با حزبالله در لبنان ابراز نارضایتی میکند، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، با مطرح کردن راهکاری جایگزین، بسیاری را در منطقه غافلگیر کرد: واگذاری مقابله با حزبالله به سوریه.
ترامپ معتقد است نیروهای شورشی اسلامگرای کارآزمودهای که یک سال و نیم پیش حکومت خودکامه بشار اسد را سرنگون کردند و دولت جدید سوریه را تشکیل دادند، میتوانند در ریشهکن کردن حزبالله عملکردی بهتر از ارتش اسرائیل داشته باشند.
البته احمد الشرع، رئیسجمهوری سوریه، گفته به چنین اقدامی هیچ علاقهای ندارد و تاکید کرد از اظهارات ترامپ، برداشت اشتباه شده است. با این حال، ترامپ همچنان بر این ایده پافشاری میکند.
به گزارش عربنیوز، اگرچه هنوز مشخص نیست کاخ سفید این پیشنهاد را تا چه اندازه جدی دنبال میکند، احتمال حمله سوریه به لبنان زنگ خطر را هم در لبنان و هم در اسرائیل، به صدا درآورده است.
اسرائیل به دولت اسلامگرای الشراع با دیده تردید مینگرد و از زمان روی کار آمدن او، کنترل بخشی از جنوب سوریه را در اختیار گرفته است. سوریه همچنین به صحنه افزایش تنش میان اسرائیل و ترکیهــ یکی از اصلیترین حامیان دولت الشرعــ تبدیل شده است و هر دو طرف میکوشند نفوذ دیگری را در این کشور همسایه محدود کنند.
به گفته یک مقام اسرائیلی که به دلیل نداشتن مجوز گفتگو با رسانهها نخواست نامش فاش شود، مقامهای ارشد امنیتی اسرائیل برای بررسی این موضوع روز چهارشنبه نشستی برگزار کردند.
ترامپ: سوریه بهتر از اسرائیل با حزبالله مقابله میکند
ترامپ در حاشیه نشست گروه ۷ در اوایل ماه جاری، از طولانی شدن جنگ اسرائیل با حزبالله انتقاد کرد و گفت: «آدمهای خیلی زیادی کشته میشوند.»
از زمان حمله حزبالله به اسرائیل در دوم مارس (۱۱ اسفند) و پیوستن این گروه به جنگ گستردهتر با جمهوری اسلامی ایران، بیش از چهار هزار نفر از جمله صدها زن و کودک، در حملات اسرائیل به لبنان کشته شدهاند. این در حالی است که اسرائیل ادعا میکند در حملاتش تنها حزبالله را هدف قرار میدهد و برای حفاظت از غیرنظامیان تدابیری اتخاذ میکند.
ترامپ در واکنش به این موضوع گفت: «لازم نیست هر بار که دنبال یک نفر میگردید، کل یک ساختمان را ویران کنید، چون افراد زیادی داخل آن ساختمانها هستند که همهشان هم عضو حزبالله نیستند.»
او افزود: «به اسرائیل پیشنهاد دادم بگذارد سوریه با حزبالله برخورد کند. راستش را بخواهید، فکر میکنم آنها این کار را بهتر انجام میدهند.»
چند روز بعد، همزمان با نخستین روز مذاکرات آمریکا و جمهوری اسلامی ایران در سوییس، تری ینگست، خبرنگار فاکسنیوز، گفت که ترامپ در گفتگویی با او، از ناتوانی اسرائیل در «از میان برداشتن حزبالله» ابراز ناامیدی کرده و افزوده از اینکه اسرائیل نتوانسته حزبالله را از میان بردارد ناامید شده و نزدیک است کار مقابله با حزبالله را به سوریه بسپارد، زیرا معتقد است احمد الشرع با دقت بیشتری عمل خواهد کرد
کاخ سفید از اظهارنظر درباره این موضوع خودداری کرد و پرسشکنندگان را به سخنان پیشین ترامپ ارجاع داد.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
سوریه هرگونه برنامه برای دخالت در لبنان را رد کرد
پس از اظهارات ترامپ، مقامهای سوریه تلاش کردند پیامدهای این اظهارات را مهار کنند. از جمله خود الشرع که ۱۳ ژوئن (۲۳ خرداد) در یک سخنرانی در دمشق گفت: «برخی شایعه میکنند که سوریه قرار است در لبنان مداخله کند. این موضوع صحت ندارد. ما خواهان پایان دائمی جنگ، تقویت نهادهای حکومتی، گسترش روابط اقتصادی و کاهش تنش در لبنانیم.»
او ۲۱ ژوئن (۳۱ خرداد) هم در مصاحبه با شبکه اماراتی المشهد گفت سخنان ترامپ بد تعبیر شده است: «ترامپ درباره نقش سوریه در یافتن راهحلی امن و مسالمتآمیز صحبت کرد، اما این سخنان به گونهای تفسیر شد که انگار سوریه قرار است صبح فردا به لبنان حمله کند.»
او افزود سوریه دراینباره طرحش را به آمریکا ارائه کرده است؛ طرحی که بر پایه آن، جنگ باید متوقف شود، پیامدهای منفی آن بر لبنان و سوریه کاهش یابد و راهحلهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی متفاوتی دنبال شود.
دمشق میگوید قصد تسویهحساب با حزبالله را ندارد
حزبالله و جمهوری اسلامی ایران در طول جنگ داخلی ۱۴ ساله سوریه از حکومت بشار اسد حمایت کردند، در حالی که الشرع رهبری یک گروه شورشی را برعهده داشت که برای سرنگونی اسد میجنگید. با این حال، رهبران جدید سوریه از زمان به قدرت رسیدن در دسامبر ۲۰۲۴ (دی ۱۴۰۳) بارها تاکید کردهاند که تمرکز اصلی آنها بازسازی کشورشان است و قصد تسویهحساب با گذشته را ندارند و نمیخواهند به هیچ درگیری در منطقه وارد شوند.
سوریه حتی پس از آغاز جنگ اسرائیل و آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایرانــ که به گسترش درگیری در منطقه انجامیدــ نیز تلاش کرد از این درگیری فاصله بگیرد.
در هفتههای نخست جنگ، ارتش سوریه نیروهای بیشتری را به مرز لبنان اعزام کرد؛ اقدامی که به گفته مقامهای این کشور، با هدف جلوگیری از قاچاق سلاح و سرایت جنگ به داخل سوریه انجام شد. در مقطعی از ماه مارس، سوریه حزبالله را به شلیک گلولههای توپخانه به مواضع ارتش سوریه در مرز متهم کرد، اما حزبالله این اتهام را رد کرد و تنشها در همان مرحله متوقف شد.
هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، در ماه مارس به آسوشیتدپرس گفت که آنکارا برای کاهش تنش میان دو طرف میانجیگری کرده است. الشرع نیز به شبکه المشهد گفت: «تصمیم حزبالله برای ورود به درگیری سوریه اشتباه بود.» با این حال، اعلام کرد که آماده گفتگو با حزبالله و حتی میانجیگری میان گروههای مختلف لبنانی درباره آینده سلاحهای این گروه است.
پیشنهاد ترامپ، خاطره اشغال سوریه و نگرانیهای فرقهای را زنده کرد
تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا در امور سوریه، در ماه مارس، گزارشها درباره پیشنهاد واشنگتن را برای اقدام نظامی سوریه علیه حزبالله رد کرده بود، با این حال ترامپ از آن زمان، آشکارا خواستار واگذاری مقابله با حزبالله به سوریه شده است.
راندا سلیم، مدیر برنامه خاورمیانه در اندیشکده استیمسون، میگوید پیشنهاد ترامپ «در بهترین حالت، ناشی از ناآگاهی عمیق او از واقعیتهای میدانی است.»
او افزود: «سوریه باید بر مجموعهای از چالشهای پیچیده و دشوار تمرکز کند؛ از جمله بازسازی کشوری ویرانشده و بازگرداندن میلیونها آواره. نیروهای سوریه نیز هنوز یک نهاد نظامی منسجم نیستند و در میان آنها هزاران جنگجوی جهادی خارجی حضور دارند که میزان وفاداری و پایبندی آنان به انضباط نظامی هنوز نامشخص است.»
در ماههای پس از سقوط اسد، بروز چندین موج خشونت میان هواداران و مخالفان الشرع به حملات فرقهای انتقامجویانه انجامید که در جریان آن، نیروهای اسلامگرای سنی وابسته به دولت جدید، غیرنظامیان علوی و دروزی را هدف قرار دادند.
این حملات شیعیان، مسیحیان و دروزیهای لبنان را از سرایت خشونتهای فرقهای به آن سوی مرزها نگران کرده است. از طرفی بسیاری از لبنانیها هنوز خاطره تلخ چند دهه حضور نظامی سوریه در لبنان را فراموش نکردهاند؛ حضوری که در جریان جنگ داخلی لبنان و ابتدا به درخواست مقامهای لبنانی و با حمایت کشورهای عربی صورت گرفت و در نهایت سال ۲۰۰۵ (۱۳۸۴) پایان یافت.
برخی مقامهای اسرائیلی میگویند اسرائیل هم درباره نشانههایی که از تلاش سوریه برای احیای نفوذ سیاسی گذشته خود در لبنان حکایت دارد، نگران است. با این حال، تاکید میکنند که نگرانی اصلی اسرائیل همچنان حزبالله است.
