مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، بیش از یک هفته درباره توافق اولیه میان آمریکا و ایران سکوت کرده بود، موضوعی که بسیاری آن را نشانه تردید او به این توافق دانستند. اما پس از آغاز سفرهایش به کشورهای خاورمیانه، او درباره این توافق صحبت کرد، هرچند مواضع او در چندین مورد با سخنان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، و جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری، تفاوت داشت.

به گزارش سی‌ان‌ان، روبیو در جریان سفر به بحرین بار دیگر رهبران جمهوری اسلامی را «روحانیون تندرو» توصیف کرد و گفت نظام ایران همچنان تحت رهبری روحانیون افراطی قرار دارد. او تاکید کرد که ساختار سیاسی ایران تغییری نکرده است. این در حالی است که ترامپ در نشست گروه هفت در ۱۶ ژوئن تصویری متفاوت از مقام‌های ایرانی ارائه داده بود. او گفته بود با افرادی «منطقی، باهوش و قوی» مذاکره کرده و معتقد است آن‌ها افراطی نیستند و می‌خواهند به کشورشان کمک کنند.

جی‌دی ونس نیز به احتمال تغییر رویکرد مقام‌های جمهوری اسلامی اشاره کرده و گفته بود در جریان مذاکرات، هم تندروها و هم چهره‌های سیاسی ایران تایید کرده‌اند که رابطه ۴۷ سال گذشته با آمریکا اشتباه بوده و اکنون زمان آغاز فصل تازه‌ای فرا رسیده است.

در واکنش به این تفاوت‌ها، تامی پیگوت، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، هرگونه اختلاف در مواضع مقام‌های دولت را رد کرد و گفت روبیو و تمام اعضای دولت با رئیس‌جمهوری کاملا هماهنگ‌اند. او تاکید کرد اقدام‌های ترامپ مانع دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شده و به افزایش امنیت منطقه کمک کرده است.

با این حال، هم ونس و هم روبیو تصریح کردند که برای قضاوت درباره نیت واقعی جمهوری اسلامی باید منتظر ماند و زمان مشخص خواهد کرد تهران تا چه اندازه به تعهداتش پایبند خواهد بود.

سی‌ا‌ن‌ان می‌نویسد یکی دیگر از محورهای اختلاف موضوع برنامه موشکی ایران بود. در حالی که دولت ترامپ در آغاز درگیری‌، یکی از اهدافش را محدودسازی یا پایان برنامه موشکی ایران اعلام کرده بود، در متن یادداشت تفاهم اشاره‌ای به این موضوع نشده است. افزون بر این، ترامپ در روزهای اخیر موضع نرم‌تری اتخاذ کرد و گفت ایران باید تعداد محدودی موشک در اختیار داشته باشد، زیرا سایر کشورها نیز موشک دارند. او همچنین گفت مشکل اصلی موشک‌ها نیستند و تهدید اصلی به شمار نمی‌روند.

اما روبیو در دیدار با مقام‌های کشورهای عربی منطقه موضع سخت‌گیرانه‌تری اتخاذ کرد. او در کویت تاکید کرد آمریکا هیچ اقدامی انجام نخواهد داد که امنیت متحدان منطقه‌ای را تضعیف کند و اجازه نخواهد داد ایران این کشورها را تهدید کند.

موضوع دیگر، حمایت جمهوری اسلامی از گروه‌های نیابتی مانند حزب‌الله و حماس بود، مسئله‌ای که از اهداف اولیه دولت ترامپ محسوب می‌شد، اما در متن یادداشت تفاهم به‌صراحت به آن اشاره نشده است.

با این حال، روبیو استدلال کرد این موضوع به‌طور ضمنی در توافق گنجانده شده است. او به بندی از یادداشت تفاهم اشاره کرد که بر خودداری ایران، آمریکا و متحدانشان از هرگونه اقدام خصمانه و استفاده یا تهدید به استفاده از زور تاکید می‌کند و گفت با توجه به این بند، ادامه حمایت تهران از گروه‌های نیابتی با مفاد توافق سازگار نیست. به گفته او، تا زمانی که این گروه‌ها از عراق موشک و پهپاد پرتاب کنند یا اقدام‌هایی مانند حملات حماس و حزب‌الله را انجام دهند، نمی‌توان از پایان واقعی درگیری‌ها در منطقه صحبت کرد.

ونس نیز هفته گذشته در گفت‌وگو با شبکه سی‌ان‌ان تفسیر مشابهی ارائه کرده و گفته بود ایران باید حمایت مالی از سازمان‌های مسلح و اقدام‌هایی را که موجب بی‌ثباتی منطقه می‌شود متوقف کند.

با این حال، ترامپ در سخنانش موضع متفاوتی اتخاذ کرد و مسئله گروه‌های نیابتی را نیز همراه موضوع موشک‌ها به مذاکرات آینده موکول کرد. او گفت این موارد قرار است در چارچوب مذاکراتی جداگانه با کشورهای حوزه خلیج فارس بررسی شوند.

در زمینه لبنان نیز تفاوت‌هایی در مواضع مقام‌های آمریکایی دیده شد. روبیو اعلام کرد روند مذاکرات مربوط به لبنان از مذاکرات آمریکا و ایران جداست، زیرا لبنان کشوری مستقل است و واشنگتن درباره مسائل داخلی لبنان مستقیم با دولت این کشور مذاکره خواهد کرد.

این موضع با توضیحی که ونس پیش‌تر درباره یادداشت تفاهم ارائه داده بود تفاوت داشت. در متن توافق، اگرچه اسرائیل و دولت لبنان طرف توافق نیستند، اما از متحدان آمریکا و ایران خواسته شده است که به توقف فوری و دائمی عملیات نظامی در همه جبهه‌ها از جمله لبنان، پایبند باشند. ونس نیز گفته بود این توافق به‌معنای توقف حملات حزب‌الله به اسرائیل و همچنین خودداری اسرائیل از گسترش عملیات نظامی در لبنان است و هر دو طرف باید به تعهداتشان عمل کنند.

ترامپ و ونس همچنین هفته گذشته از اسرائیل خواسته بودند از واکنش شدید به حملات حزب‌الله خودداری کند و تاکید کرده بودند تشدید درگیری‌ها می‌تواند روند صلح با ایران را با خطر مواجه کند. این موضع با انتقاد برخی چهره‌های محافظه‌کار آمریکا مواجه شد که معتقد بودند دولت آمریکا با این رویکرد، اسرائیل را از دفاع از خود در برابر حزب‌الله بازمی‌دارد.

در ادامه، روبیو تلاش کرد نگرانی متحدان منطقه‌ای آمریکا را کاهش دهد، اما همچنان مشخص نیست دیدگاه او درباره جزئیات توافق موضع نهایی و رسمی دولت آمریکا محسوب می‌شود یا خیر.