حامد کرزی، رئیسجمهوری پیشین افغانستان، به مناسبت عید فطر به دیدار سراجالدین حقانی، وزیر داخله (کشور) رژیم طالبان و رهبر شبکه حقانی، رفت. این در حالی است که شبکه حقانی در دوران نظام جمهوریت، ازجمله در دوره ریاستجمهوری حامد کرزی، مسئول انجام حملات مسلحانه، انفجاری و انتحاری مرگبار در افغانستان بود. پیش از این دیدار نیز حامد کرزی چندینبار به دیدار سراجالدین حقانی رفته است، اما تاکنون هیچ گزارشی منتشر نشده که نشان دهد مقامهای ارشد رژیم طالبان، ازجمله سراجالدین حقانی، به اقامتگاه حامد کرزی در نزدیکی ارگ ریاست جمهوری رفته باشند.
حدود دو سال و سه ماه پیش نیز، حامد کرزی پس از ترور خلیلالرحمان حقانی، وزیر پیشین مهاجرین طالبان، عموی سراجالدین حقانی و از اعضای کلیدی شبکه حقانی، بهدست یک مهاجم انتحاری وابسته به داعش، برای ابراز همدردی به استان پکتیا رفت و در اقامتگاه سراجالدین حقانی حضور یافت.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
رهبران ارشد طالبان، مقامهای بلندپایه نظام جمهوری پیشین را «وابسته به اداره دستنشانده کابل» میخوانند؛ اصطلاحی که در ادبیات سیاسی این گروه برای توصیف حکومتهای مورد حمایت آمریکا و ناتو به کار میرفت. همین نگاه سبب شده است که آنان بهندرت به خانه و اقامتگاه مقامهای پیشین بروند، درحالیکه چهرههایی چون حامد کرزی و عبدالله عبدالله، رئیس اجرائی حکومت پیشین، به دیدار مقامهای طالبان رفتهاند.
به باور ناظران اوضاع افغانستان، یکی از دلایل این رفتار مقامهای طالبان ممکن است به این دلیل باشد که آنان در جریان جنگ علیه حکومت پیشین افغانستان به رهبری حامد کرزی، اشرف غنی و دیگر مقامهایی که از حمایت متحدان غربی، بهویژه آمریکا، برخوردار بودند، داعیه «جهاد» را مطرح کردند و از این طریق نیرو جذب میکردند تا روایت خود مبنیبر پایان «اشغال افغانستان» را تقویت کنند. اکنون هرگونه برقراری روابط دوستانه با این مقامها یا سهیمکردن آنان در قدرت، آن روایت را زیر پرسش میبرد. به همین دلیل، مقامهای ارشد طالبان، از جمله سراجالدین حقانی، ترجیح میدهند که این چهرهها به اقامتگاههای آنان بروند و این دیدارها نیز در رسانههای اجتماعی بازتاب نیابد.
پس از سقوط نظام جمهوریت، حامد کرزی و عبدالله عبدالله افغانستان را ترک نکردند و هنوز در این کشور حضور دارند. با این حال، این دو چهره برجسته سیاسی در بیش از چهار سال گذشته در ساختار قدرت طالبان هیچ گونه مسند رسمی نداشتند.
حامد کرزی همواره بر رفع ممنوعیت آموزش و کار زنان و دختران تاکید کرده و از رهبران طالبان خواسته است که این محدودیتها را لغو کنند؛ اما طالبان به این درخواست، که خواست میلیونها شهروند افغانستان نیز هست، پاسخ مثبت نداده و به آن اعتنا نکردهاند.
در همین حال، رژیم طالبان هرگونه فعالیت سیاسی و فعالیت احزاب را در افغانستان ممنوع اعلام کرده و چنین محدودیتهایی شامل حامد کرزی نیز شده است. بهرغم این محدودیتها، حامد کرزی همچنان در میان شماری از شهروندان افغانستان محبوبیت و نفوذ دارد.
در سوی دیگر، شبکه حقانی به رهبری سراجالدین حقانی با جناح طالبان مستقر در قندهار، تحت رهبری ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، بر سر کنترل منابع نظامی، مالی و ساختار حکومتداری رقابت دارد. شبکه حقانی در عرصه فعالیتهای تبلیغاتی در رسانههای اجتماعی نیز فعال است و از هر فرصتی، از جمله دیدار اخیر حامد کرزی با سراجالدین حقانی، بهرهبرداری تبلیغاتی میکند.
سراجالدین حقانی که در دوران نظام جمهوریت، مرگبارترین حملات مسلحانه، انفجاری و انتحاری در افغانستان، بهویژه در کابل، به دستور او سازماندهی میشد، اکنون میکوشد خود را چهرهای «عملگرا» معرفی کند و از تغییر در برخی سیاستهای داخلی طالبان، ازجمله کاهش فشار بر شهروندان، سخن بگوید.
با این حال، او عملا تاکنون بهشکل مستقیم در مورد سیاستهای طالبان، ازجمله ممنوعیت آموزش و کار زنان، موضعگیری نکرده و تنها در مواردی محدود و به شکل تلویحی به انحصار قدرت در حاکمیت این گروه اشاره کرده است.
به باور ناظران، شاید حامد کرزی چنین تصور میکند که با گسترش روابط با رهبران طالبان، از جمله سراجالدین حقانی، میتواند بر سیاستهای این گروه تاثیر بگذارد و آنان را به انجام اصلاحات تشویق کند، اما بررسی کارنامه رژیم طالبان نشان میدهد که این گروه، با تکیه بر باورهای ایدئولوژیک و ادعای تطبیق (اجرا و اعمال) «شریعت اسلامی»، نهتنها گامی در مسیر اصلاحات برنداشته، که دامنه سرکوب، اختناق و فشار بر شهروندان را نیز گسترش داده است. افزون بر این، دسترسی به آموزشهای ایدئولوژیک و دینی مبتنیبر قرائت سختگیرانه از اسلام را تشدید کرده است تا سطح افراطگرایی دینی براساس قرائت طالبان در جامعه تقویت شود.

