اندکی پس از آنکه شاهزاده رضا پهلوی با انتشار پیامی، ۲۵ بهمن (مصادف با ۱۴ فوریه) را «روز جهانی اقدام در همبستگی با انقلاب شیر و خورشید ایران» اعلام کرد و از ایرانیان خارج کشور خواست با حضور در شهرهای مونیخ، تورنتو و لسآنجلس صدای مردم داخل ایران باشند، همبستگی شگفتانگیزی بین اعضای جامعه در تبعید ایران شکل گرفت. به طوری که هر کسی هر کاری از دستش برمیآمد، برای بهتر برگزار شدن این گردهمایی انجام داد. از مساعدت در تهیه بلیت برای دانشجویان تا نگهداری از کودکان و طراحی پوستر و پلاکارد.
این گزارش همبستگی جامعه در تبعید ایران را در برگزاری این گردهمایی که با روز جهانی دوست داشتن مصادف است، توصیف میکند. روزی که حالا از نظر بسیاری از ایرانیان، باید روز عشق به ایران و آزادی آن نامگذاری شود.
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی که روز سیزدهم بهمن منتشر شد، از ایرانیان خارج کشور و آزادیخواهان سراسر جهان خواست با حضور در خیابانها در روز چهاردهم فوریه، جامعه جهانی را به اقدام عملی و فوری در حمایت از مردم ایران وادار کنند. در این پیام، سه شهر مونیخ، تورنتو و لسآنجلس بهعنوان شهرهای اصلی گردهمایی اعلام شد. با این حال شاهزاده رضا پهلوی از ایرانیان خارج کشور خواست حتی اگر امکان سفر ندارند، در شهرهای محل اقامت خود به خیابانها بیایند و صدای مردم داخل ایران باشند.
او در این پیام، شش مطالبه روشن «درهم شکستن ماشین سرکوب رژیم و حفاظت از مردم ایران»، «قطع کامل منابع مالی رژیم»، «آزادی اینترنت و ارتباطات برای مردم ایران»، «اخراج دیپلماتهای رژیم و پیگرد جنایتکاران»، «آزادی فوری همه زندانیان سیاسی» و «آمادگی به رسمیت شناختن دولت انتقالی مشروع برای گذار ایران به دموکراسی» را مطرح و تاکید کرد که ایرانیان در سراسر جهان با این شش مطالبه به خیابانها خواهند آمد.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
پس از انتشار این پیام، جامعه در تبعید ایران دست به کار شد و در فضایی برآمده از همبستگی داوطلبانه و فعال، اقدامهای لازم را برای باشکوه برگزار شدن این گردهمایی انجام داد؛ اقدامهایی که درک عمیق ایرانیان خارج کشور درباره اهمیت نقش و حضورشان حکایت دارد و نشان میدهد که آنان بهخوبی دریافتهاند در شرایطی که ایرانیان داخل کشور تحت شدیدترین سرکوبها قرار دارند و هرگونه اعتراض مسالمتآمیزشان با رگبار گلوله پاسخ داده میشود، این وظیفه بر دوش آنان است که صدای مردم داخل باشند و جهانیان را به واکنش و حمایت وادارند.
تلاشهای جامعه ایرانیان در تبعید طیف گستردهای از اقدامها را شامل میشود که میتوان مهمترین آنها را در بخشهای اطلاعرسانی، حملونقل، اسکان، تبلیغات و خدمات پشتیبانی دستهبندی کرد.
اطلاعرسانی داوطلبانه و مسئولانه
در بخش اطلاعرسانی، ایرانیان ساکن شهرهای میزبان یعنی مونیخ، تورنتو و لسآنجلس نقشی محوری و تعیینکننده ایفا کردند و مجموعهای جامع از اطلاعات کاربردی را در اختیار دیگر ایرانیان قرار دادند؛ اطلاعاتی شامل وضعیت آبوهوا، نحوه تردد با وسایل حملونقل عمومی، محل دقیق برگزاری گردهمایی، مسیرهای دسترسی، امکان یا محدودیتهای پارک خودرو و مقررات شهری.
اهمیت این اطلاعرسانی بهویژه در شهر مونیخ به دلیل همزمانی با برگزاری کنفرانس امنیتی مونیخ اهمیت بسیار دارد.
در همین راستا، کاربران بسیاری بهصورت داوطلبانه تجربه و دانش خود را به اشتراک گذاشتند. برای نمونه، یکی از کاربران به افرادی که قصد ورود به آلمان با خودرو شخصی را داشتند، توصیه کرد حتما «برچسب سبز» خودرو تهیه کنند. برخی کاربرانی هم درباره شرایط جوی هشدار دادند و از شرکتکنندگان خواستند با لباس گرم، پوشش مناسب و چتر در محل حاضر شوند.
در نمونهای دیگر، یکی از ایرانیان چند روز پیش از برگزاری گردهمایی به محل تجمع در مونیخ مراجعه کرد و با انتشار ویدیویی از فضای محل، اطلاعاتی دقیق و میدانی درباره مسیرهای دسترسی، وضعیت اطراف محل برگزاری و شرایط محیطی ارائه داد؛ اطلاعاتی که برای مسافران و افرادی که برای نخستین بار به این شهر میروند، بسیار راهگشا و کاربردی است.
این شکل از اطلاعرسانی خودجوش، دقیق و مسئولانه نشان میدهد که جامعه در تبعید ایران چگونه با اتکا به شبکههای غیررسمی، تجربه زیسته و همبستگی جمعی، در سازماندهی و موفقیت کنشهای جمعی نقشی فعال ایفا میکند.
مسافرت جمعی با هدف مشترک
در بخش حملونقل نیز طیف متنوع و گستردهای از اقدامها شکل گرفت. انجمنها، گروهها و شبکههای فعال ایرانی در شهرهای مختلف با هدف فراهم کردن امکان حضور هرچه بیشتر هممیهنان در گردهمایی، داوطلبانه وارد عمل شدند و برای هماهنگی و رزرو وسایل حملونقل مانند اتوبوس و هواپیما با قیمتهای مناسبتر اقدام کردند. در این راستا، پروازها و اتوبوسهایی برای جابهجایی شرکتکنندگان تدارک دیده شد تا امکان سفر گروهی و امن برای علاقهمندان فراهم شود.
بهویژه در اروپا، اتوبوسهایی از دهها شهر مختلف به مقصد مونیخ سازماندهی و معرفی شدهاند که در تسهیل حضور ایرانیانی که بهتنهایی امکان یا توان برنامهریزی سفر ندارند، نقش مهمی دارند. این هماهنگیها نهتنها هزینهها را کاهش داد، بلکه با ایجاد امکان سفر جمعی، حس همبستگی و همراهی را از همان مسیر حرکت تقویت کرد.
میزبانی از هممیهنان غریبه ولی آشنا
در بخش اسکان نیز جلوهای روشن از همبستگی اجتماعی ایرانیان در تبعید به چشم میخورد. بسیاری از ایرانیان ساکن شهرهای مونیخ، تورنتو و لسآنجلس با انتشار پیامهایی در شبکههای اجتماعی اعلام کردند که امکان میزبانی یکشبه از چند نفر را دارند و آمادهاند خانه خود را در اختیار هممیهنانی بگذارند که برای شرکت در گردهمایی از شهرها یا کشورهای دیگر سفر میکنند.
در کنار این میزبانیهای فردی، برخی فعالان و گروههای داوطلب با هماهنگیهای لازم، فضاهایی عمومی از جمله سالنهای دانشگاهی را برای اقامت و استراحت کوتاهمدت شرکتکنندگان تدارک دیدند؛ فضاهایی که در کاهش فشار جسمی و تسهیل حضور بهویژه برای افرادی که با اتوبوسهای شبرو و طی مسافتهای طولانی به شهرهای میزبان میرسند، نقش مهمی دارد.
این گردهمایی و نمونههای مشابه آن بهشکل بنیادین با راهپیماییهای حکومتی در داخل ایران تفاوت دارد؛ نخست آنکه شرکتکنندگان نهتنها هیچگونه مزایایی چون اضافهکار، کارت هدیه یا پرداخت نقدی دریافت نمیکنند، بلکه برای حضور خود هزینههای قابلتوجهی نیز میپردازند.
برای نمونه، حضور هر ایرانی از مبدا پاریس به مونیخ با اتوبوس که قیمت مناسبتری هم دارد، مستلزم پرداخت حدود ۱۲۰ یورو هزینه رفتوآمد و تحمل دو شب کامل در مسیر است. دومین تفاوت بنیادین نیز از دل همان تفاوت نخست برمیآید. اینکه جامعه در تبعید ایران برخلاف مواجببگیران حکومتی در داخل ایران، نه برای مشوقهای مالی یا غیرنقدی که برای هدف مشترک آزادی ایران، در میدان حاضر میشوند و مشقت راه و هزینههای آن را به جان میخرند.
در این راستا حتی سازوکارهایی خودجوش برای حمایت از افرادی که توان مالی کافی ندارند، نیز شکل گرفته و گروههایی تشکیل شده است که در آنها، داوطلبان پذیرفتهاند هزینه بلیت یک یا چند نفر دیگر را تقبل کنند تا مشکل مالی مانع حضور نشود.
حتی در شبکههایی مانند تلگرام، گروههایی ویژه ایجاد شدند تا افرادی که توان خرید بلیت یا امکان تامین اسکان ندارند، بتوانند با داوطلبانی که آماده پرداخت هزینه بلیت یا میزبانیاند، یکدیگر را پیدا کنند. این شبکههای حمایتی غیررسمی تصویری روشن از ماهیت مردمی، داوطلبانه و مستقل این گردهماییها ارائه میدهد.
نیروهای داوطلب در بخش پشتیبانی
در بخش پشتیبانی نیز اقدامهای مکمل و معناداری انجام شده است که در تسهیل حضور خانوادهها در گردهمایی نقش مهمی دارد. از جمله، برخی ایرانیان ساکن شهرهای میزبان اعلام کردند که آمادگی دارند در ساعات برگزاری گردهمایی، از کودکان نگهداری کنند تا والدین بتوانند با آسودگی خاطر و بدون دغدغه مراقبت از فرزندان خردسالشان، در این تجمع شرکت کنند. این ابتکار، بهویژه برای خانوادههایی که به دلیل مسئولیتهای مراقبتی با محدودیت مواجه بودند، امکان مشارکت فعال را فراهم میکند.
مجموعه این اقدامها و دهها کار داوطلبانه موثر دیگر شبکهای از همیاری اجتماعی را تشکیل داد که مسئولیت فردی را به مسئولیت جمعی پیوند میدهد و جلوهای شگفتانگیز از همبستگی ایجاد میکند.
در این میان، یکی از مهمترین نقشها را گرافیستها و طراحان بر عهده گرفتند که خودجوش و داوطلبانه به میدان آمدند و با تکیه بر توان حرفهای خود، بخش مهمی از بار بصری و رسانهای این گردهمایی را به دوش کشیدند. آنان مجموعهای از پوسترها و پلاکاردها را با الهام از شعارهای انقلاب ملی شیر و خورشید، تصاویر شاهزاده رضا پهلوی و عکسهایی از جاویدنامان ساختند و در اختیار عموم قرار دادند.
این آثار بهگونهای طراحی شدهاند که هر فرد بتواند بهسادگی آنها را دانلود و چاپ کند تا در جریان گردهمایی، در دست بگیرد.
اکنون همه چشمها به روز شنبه و شهرهای مونیخ، تورنتو و لسآنجلس دوخته شده است؛ شهرهایی که قرار است به صحنه گستردهترین همبستگی ایرانیان در تبعید تبدیل شود.
حالا ایرانیان خارج کشور بیش از هر زمان دیگری اهمیت حضور خود را دریافتهاند و ایرانیان داخل کشور نیز امیدوارانه در انتظارند تا صدای فریاد آزادیخواهیشان را از زبان هممیهنانشان در شهرهای بزرگ جهان بشنوند. هر دو گروه امیدوارند این گردهمایی میلیونی بتواند جامعه جهانی را از موضع بیعملی خارج کند و به واکنش و حمایت وادارد تا برای برداشتن سایه استبداد از سر ایران گامی موثر بردارند.
