در حالی که مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، که همچنان از انظار عمومی غایب است، پس از انتخابات میاندورهای آمریکا، با سخن گفتن از «فروپاشی» ایالات متحده، آمریکاییها را به سخره گرفت، کاخ سفید و شماری از کارشناسان خاورمیانه معتقدند دونالد ترامپ در موقعیتی قرار دارد که میتواند بقایای رژیم حاکم بر ایران را شکست دهد.
فاکسنیوز در گزارشی به نقل از این کارشناسان، نوشت که دو سال باقیمانده از دورهٔ ریاستجمهوری ترامپ و سیاستهای او در قبال ایران، پیامدهای عمیقی برای میراث سیاسی او خواهد داشت و اگر او برای برکناری حکومت خامنهای اقدام نظامی تازهای را آغاز کند، میتواند با حذف بزرگترین حامی دولتی تروریسم در منطقه، زمینهساز شکلگیری خاورمیانهای تازه بدون جمهوری اسلامی ایران شود.
مجتبی خامنهای که از زمان حملهٔ هوایی مشترک آمریکا و اسرائیلــ که به کشته شدن پدرش، علی خامنهای، و برخی اعضای خانوادهاش انجامیدــ در انظار عمومی دیده نشده، پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «روند فروپاشی آمریکا شتاب گرفته است.»
این ادعای او با واکنش تند کاخ سفید و کارشناسان خاورمیانه دربارهٔ جمهوری اسلامی ایران مواجه شد.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
یکی از سخنگویان کاخ سفید به فاکسنیوز دیجیتال گفت: «ایالات متحده در موقعیتی بسیار قدرتمند قرار دارد، زیرا کنترل تنگهٔ هرمز را در اختیار دارد و اقتصاد ایران نیز در حال فروپاشی است. ایران بهشدت درهم کوبیده شده است و اوضاع، یا از راه آسان یا از راه دشوار، پیش خواهد رفت. رئیسجمهوری ترامپ همه برگ برندهها را در دست دارد و هر کاری را که برای ایالات متحده بهتر باشد، انجام خواهد داد.»
این سخنگو در ادامه افزود: «فقط رئیسجمهوری ترامپ میداند چه خواهد کرد و چه زمانی آن را انجام خواهد داد.»
رهبر و سایر مقامهای جمهوری اسلامی ایران در هفتهٔ گذشته بر شدت لفاظیها و اقدامهای ستیزهجویانه خود علیه آمریکا و غرب افزودند و حتی ویدیویی ساختهٔ هوش مصنوعی منتشر کردند که در آن، سخنگوی قرارگاه مرکزی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در حال تهدید اروپای غربی است و میگوید هر کس را در هر نقطه از اروپا که به آمریکا علیه ایران کمک کند، مجازات خواهد کرد. در آن ویدیو، اهداف نظامی در فرانسه، آلمان و بریتانیا نیز به نمایش گذاشته میشوند.
به باور کارشناسان، این اقدامهای بخشی از کارزاری گستردهتر در عرصهٔ روانی و سیاسی است. بهخصوص که پس از انتخابات میاندورهای آمریکا، تهران اعتماد به نفس بیشتری پیدا کرد و گمان میکند تنها جنگ ایران باعث شکست دموکراتها شد. در حالی که برخی ناظران معتقدند شواهد از این ادعا که جنگ ایران بهتنهایی باعث شکست جمهوریخواهان شده باشد، حمایت نمیکنند. بر اساس نظرسنجیهای انجامشده از رأیدهندگان پس از خروج از حوزههای رأیگیری، تنها ۴ درصد از رأیدهندگان سیاست خارجی را مهمترین مسئله کشورشان معرفی کردند.
از این رو، تهران میداند که همچنان با تهدید جدی از سوی ترامپ روبهرو است، زیرا ذخایر اورانیوم با غنای بالای آن همچنان از نظر راستیآزمایی بینالمللی تعیین تکلیف نشده و مشخص نیست چه بر سر آنها آمده است. از طرفی توانایی بازسازی بخشهایی از برنامه موشکهای بالیستیک خود را حفظ کرده و مهمتر از همه، رفتار راهبردی بنیادین و خصومتش با ایالات متحده و متحدان منطقهای آمریکا، هم تغییر اساسی نکرده است.
فاکسنیوز به نقل از کارشناسانی از جمله سیمون لیدین، مقام پیشین پنتاگون، نوشت که جمهوری اسلامی ایران «باید پایان یابد» و این حکومت هرگز رفتارش را تغییر نخواهد داد.
در این گزارش اشاره شده که ناظران باسابقه و کارشناسان مسائل ایران خاطرنشان کردهاند که ترامپ نخستین رئیسجمهوری آمریکا بود که از به تعویق انداختن و موکول کردن حل مسئله تسلیحات هستهای ایران به آینده خودداری کرد. حتی به گفتهٔ برخی مفسران سرشناس در آمریکا، از جمله بن شاپیرو، تصمیم ترامپ برای مقابله با برنامهٔ غیرقانونی تسلیحات اتمی ایران، «یکی از قاطعانهترین دستاوردهای سیاست خارجی دولت او» محسوب میشود.
شاپیرو ماه مارس در برنامه «دیدگاه من» شبکه فاکسنیوز و در گفتوگو با لارا ترامپ، تصریح کرد: «آنچه میبینید او [ترامپ] در ایران انجام میدهد، فقط از نظر شجاعت سیاسی بیسابقه نیست. فکر میکنم این اقدام میتواند در تغییر جایگاه آمریکا در جهان نقشی تعیینکننده داشته باشد؛ آن هم نهفقط برای ۱۰ یا ۲۰ سال آینده، بلکه برای قرن پیش رو.»
در همین حال، برخی کارشناسان هشدار میدهند که جمهوری اسلامی ایران تلاش میکند تا پایان دورهٔ دولت ترامپ تاب بیاورد و از فشارهای او جان سالم به در ببرد. به باور این عده، حتی اگر ترامپ همین امروز قویترین توافق ممکن را نهایی کند، تهران آن را ترتیبی موقت تلقی خواهد کرد، نه تغییری دائمی در جهتگیری راهبردی خود.
جیسون برادسکی، مدیر سیاستگذاری سازمان «اتحاد علیه ایران هستهای» هم به فاکسنیوز گفت که تهران نتایج انتخابات میاندورهای آمریکا را به معنای تحمیل هزینهٔ سیاسی به دولت ترامپ به دلیل آغاز عملیات «خشم حماسی» تلقی میکند و امیدوار است این شکست انتخاباتی دولت کنونی و دولتهای آینده را از اجرای عملیات نظامی علیه تهران بازدارد. این در حالی است که ترامپ نشان داده پیشبینیناپذیر است و با توجه به اینکه بیش از دو سال از دورهٔ ریاستجمهوریاش باقی مانده است، برای ادامهٔ ضربه زدن به حکومت ایران زمان زیادی دارد.
برودسکی خاطرنشان کرد که اگرچه کنگره میتواند مانعتراشی و اعتراضهایی مطرح کند، تجربهٔ تاریخی نشان میدهد بدون اکثریتی که بتواند وتو رئیسجمهوری را بیاثر کند، برای مهار اقدامهای قوهٔ مجریه در این حوزه گزینههای محدودی وجود دارد.
او افزود: «انتخابات میاندورهای سال ۲۰۰۶ نمونهای روشنگر در این زمینه است؛ زمانی که با وجود فضای عمومی غالباً ضدجنگ، جورج بوش همچنان دستور افزایش نیروهای نظامی آمریکا در جنگ عراق را صادر کرد.»

