دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا در گفتگوی اخیر با اکسیوس، نکتههایی را بیان کرده که نشان میدهد قصد دارد برای مدتی سروصدای اخبار جنگ را کاهش دهد تا صدای خرد شدن چرخدندههای اقتصاد ایران بلندتر شنیده شود. صدایی که به موازات فریاد خشم و نارضایتی جامعه ایران، بزرگترین تهدید برای بقای نظام بهشمار میرود.
به نوشته اکسیوس، دونالد ترامپ روز یکشنبه اشاره کرد که آماده است اجازه دهد فشار اقتصادی بر ایران افزایش یابد و تهدیدی درباره حمله نظامی جدید مطرح نکرد.
ترامپ همچنین از اینکه ایران اعلام توافق با عمان برای بازگشایی تنگه هرمز را به تعویق انداخته، خشم یا ناامیدی نشان نداد. ایران روز شنبه فهرست تازهای از شروط خود را برای اجازه عبور کشتیها از تنگه منتشر کرد.
ترامپ در یک تماس تلفنی کوتاه به اکسیوس گفت: «داریم کمسروصدا عمل میکنیم.»
او افزود: «فقط تا حدی با آنها مذاکره میکنیم. صرفا ایران را زیر نظر داریم؛ با تورم عظیمش و اینکه پولی ندارد.»
مرکز آمار ایران در تازهترین گزارش خود نرخ تورم نقطه به نقطه تیرماه را ۸۷ درصد اعلام کرده است. این نرخ تورم در گروه لبنیات و گوشت بالای ۱۴۰ درصد و در گروه نان و غلات و میوه و خشکبار بالای ۱۱۵ درصد است. این درحالی است که حداقل دستمزده امسال با مزایا حدود ۲۲ میلیون تومان و هزینه سبد معیشت حداقلی حدود ۷۰ میلیون تومان است.
ترامپ تاکید کرد که ایران از نظر اقتصادی «در وضعیت بسیار بدی» قرار دارد و حتی پول پرداخت حقوق نیروهایش را ندارد. او گفت محاصره دریایی آمریکا بحران اقتصادی جمهوری اسلامی را تشدید کرده است.
در عین حال، ترامپ گفت با کاهش قیمت نفت به کمی بیش از ۷۵ دلار در هر بشکه، مصرفکنندگان آمریکایی فشار کمتری از جنگ احساس میکنند.
او درباره رفتوبرگشتهای اخیر میان تهران و واشینگتن گفت: «در نهایت درست میشود. همیشه درست میشود. مثل یک بازی شطرنج است.»
توافقی درباره مدیریت رفتوآمد کشتیها در تنگه هرمز میان ایران، عمان و آمریکا مذاکره شده و چند روز است در انتظار اعلام رسمی مانده است.
بر اساس این توافق جدید، ایران بخشی از کنترل رفتوآمد در تنگه را به دست میآورد؛ اختیاری که پیش از جنگ در اختیار نداشت.
به نوشته اکسیوس، میانجیهای قطر و پاکستان امیدوار بودند توافق روز چهارشنبه اعلام شود، اما از آن زمان چشمانداز آن کمرنگتر شده است.
مقامهای آمریکایی میگویند ترامپ یک هفته پیش متمایل به ازسرگیری عملیات گسترده نظامی در ایران بود، اما فعلا به کاهش تنش قانع شده است.
به گفته یکی از این مقامها، ادامه جنگ، به جمهوری اسلامی اجازه میداد از مواجهه با پیامدهای جنگ، خسارتهای زیرساختی و بحران عمیق اقتصادی ایجادشده فرار کند.
او گفت هنگامی که حکومت ایران درگیر جنگ نباشد، ناچار است با واقعیتی تلخ روبهرو شود؛ واقعیتی که راهحل واقعی برای آن ندارد.
همین مقام افزود که هر شب حدود هشت میلیون بشکه نفت از مسیر جنوبی تنگه هرمز و با هماهنگی ارتش آمریکا از خلیج فارس خارج میشود و آمریکا تا زمانی که توافقی حاصل نشده تلاش خواهد کرد صادرات نفت بیشتری انجام شود.
به گزارش اکسیوس، مقامهای آمریکایی همچنین میگویند اختلافات درون حکومت ایران در حال افزایش است. یک جناح به رهبری مسعود پزشکیان نگران فروپاشی اقتصادی است و معتقد است ایران باید با آمریکا به توافق برسد. جناح دیگر به رهبری احمد وحیدی، فرمانده سپاه پاسداران، هرگونه امتیازدهی را رد میکند.
روز شنبه محمدباقر ذوالقدر، رئیس شورای عالی امنیت ملی، شروط تازهای برای بازگشایی تنگه مطرح کرد؛ علاوه بر آنچه در توافق عمان مذاکره شده بود.
ذوالقدر اعلام کرد برای بازگشایی تنگه، آمریکا باید:
«هرگز به هیچ زبانی ایران را تهدید یا توهین نکند.»
«جنگ علیه ایران و متحدانش در لبنان، غزه، یمن و عراق را برای همیشه پایان دهد.»
محاصره دریایی را لغو کند و نیروهای نظامی خود را از اطراف ایران خارج کند.
او همچنین خواستار پرداخت کامل خسارتهای جنگ، لغو همه تحریمها و آزادسازی همه داراییهای مسدودشده ایران شد.
تا چند هفته پیش این مطالبات پیششرط توافق هستهای بود؛ اما اکنون ایران آنها را صرفا شرط بازگشایی تنگه هرمز معرفی میکند.
یک دیپلمات از یکی از کشورهای میانجی گفت بیانیه ذوالقدر بازتابدهنده کشمکش سیاسی درون حکومت ایران است.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا، روز شنبه به فاکس نیوز گفت: «این ماجرا تمام نشده است. روشن است که در آغاز راه هم نیستیم. ما در میانه بازی هستیم و از مجموعهای کامل از ابزارها ــ دیپلماتیک، اقتصادی و نظامی ــ استفاده میکنیم تا بهترین نتیجه را برای مردم آمریکا به دست آوریم.»
