چرا جنگ ایران دیگر به افزایش شدید بهای نفت نمی‌انجامد؟ بازار به تاب‌آوری رسیده است

تقاضای جهانی نفت در ماه‌های اخیر در سطحی پایین باقی مانده است. هرچند محدودیت تردد از تنگه هرمز روزانه حدود ۱۳ میلیون بشکه از عرضه نفت کاسته، بازار نفت خود را با این کاهش وفق داده‌ است

تصویر تزیینی از بشکه‌های نفت، تاسیسات نفتی با پس‌زمینه‌ای از قیمت‌ها در بازار جهانی‌- Independent Persian

وقفه در درگیری میان آمریکا و ایران باعث شده است معامله‌گران نفت به ازسرگیری مذاکرات و بازگشت جریان صادرات نفت خاورمیانه امیدوار شوند. 

به گزارش سی‌ان‌ان، با این حال، جنگ همچنان ادامه دارد و راه‌حلی ساده در دسترس نیست. واشنگتن راهبرد مشخصی برای خروج از بحران ندارد و تهران همچنان می‌خواهد مسیرهای دریایی انتقال نفت در منطقه را تحت کنترل داشته باشد. تردد نفتکش‌ها از تنگه هرمز عملا متوقف شده و عبور از تنگه باب‌المندب نیز به‌شدت کاهش پیدا کرده است، زیرا شرکت‌های کشتیرانی از خطر حملات ایران و حوثی‌ها نگران‌اند.

با وجود این شرایط، بازار نفت هر نشانه‌ای از کاهش تنش را سیگنال مثبت تلقی می‌کند و قیمت‌ها با انتشار چنین اخباری کاهش پیدا می‌کند. در ماه آوریل، پس از اعلام آتش‌بس و همچنین در ماه ژوئن، پس از امضای تفاهم‌نامه‌ میان ایران و آمریکا، نیز روندی مشابه مشاهده شد.

تاب‌آوری بازار در طول جنگ به معامله‌گران اطمینان داده است تا برای قیمت نفت خام سقف در نظر بگیرند، هرچند تداوم درگیری‌های مقطعی تردیدهای جدی درباره بازگشت بازار نفت به شرایط «عادی» ایجاد کرده است. 

تقاضای جهانی نفت در ماه‌های اخیر در سطحی پایین باقی مانده است. هرچند محدودیت تردد از تنگه هرمز روزانه حدود ۱۳ میلیون بشکه از عرضه نفت کاسته، بازار نفت خود را با این کاهش وفق داده‌ است. چین نیز با استفاده از ذخایر عظیم نفتی که پیش از آغاز جنگ انباشته بود، توانسته است واردات نفت خام را حدود ۵ میلیون بشکه در روز کاهش دهد. برآورد بانک جی‌پی مورگان نشان می‌دهد این ذخایر ممکن است سه تا چهار ماه دیگر نیز پاسخگوی نیاز چین باشد.

در همین حال، کشورهای عضو آژانس بین‌المللی انرژی، به‌ویژه آمریکا، همچنان میلیون‌ها بشکه نفت از ذخایر راهبردی‌شان روانه بازار می‌کنند تا از اثر شوک عرضه نفت بکاهند. با این حال، ذخایر اضطراری و تجاری به سطحی نزدیک شده‌اند که برداشت بیشتر از آن‌ها با محدودیت‌های عملیاتی مواجه است. 

در فاصله سه هفته‌ای که تنگه هرمز دوباره باز شده بود، بیش از ۲۰۰ میلیون بشکه نفت از خلیج فارس صادر شد که به گفته اندی لیپو، رئیس موسسه لیپو اویل اسوشیتس، معادل حدود ۱۷ هفته مازاد عرضه به بازار بود. به همین دلیل، با وجود افزایش قیمت نفت به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه در هفته گذشته، بسیاری از تحلیلگران پیش‌بینی‌هایشان را تغییر ندادند. گلدمن ساکس همچنان متوسط قیمت نفت برنت تا پایان سال را ۸۰ دلار پیش‌بینی می‌کند، هرچند ادامه بسته ماندن تنگه هرمز ثبات این برآورد را تهدید می‌کند.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

با وجود کاهش نسبی درگیری‌ها، جمهوری اسلامی همچنان تلاش می‌کند کنترل تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز را حفظ کند. به گزارش رسانه دولتی ایران، برخی کشتی‌ها به‌دلیل استفاده از مسیرهایی که تهران «غیرقانونی و ناامن» می‌داند، تغییر مسیر داده‌اند. 

بر اساس داده‌های شرکت ویندوارد اینتلیجنس، روز شنبه فقط یک کشتی از تنگه هرمز عبور کرد و هیچ شناوری وارد نشد. همچنین شرکت کلپر اعلام کرده است تردد کشتی‌ها در این مسیر تقریبا در وضعیت توقف کامل قرار دارد.

تهران حتی در دوره آتش‌بس ۶۰ روزه نیز از کشتی‌ها خواسته بود برای عبور از تنگه هرمز با سازمان تازه‌تاسیس «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» هماهنگ کنند، در غیر این صورت با خطر شلیک نیروهای مسلح جمهوری اسلامی مواجه بودند. علاوه بر این، همچنان مشخص نیست که ایران دوباره دریافت عوارض از کشتی‌های عبوری را از سر خواهد گرفت یا خیر. در همین حال، گروه‌های بیمه هشدار داده‌اند پرداخت چنین عوارضی می‌تواند ناقض تحریم‌های آمریکا باشد و پوشش بیمه کشتی‌ها را باطل کند.

هم‌زمان، درگیری‌ها به تنگه باب‌المندب نیز گسترش پیدا کرده و حوثی‌های یمن در روزهای اخیر به نفتکش‌های سعودی حمله کرده‌اند و از محاصره این مسیر خبر داده‌اند. 

تحلیلگران دویچه‌بانک هشدار داده‌اند مهم‌ترین خطر برای بازار همچنان اختلال هم‌زمان در صادرات انرژی و حمل‌ونقل دریایی از مسیرهای خلیج فارس و دریای سرخ است. 

به گفته تحلیلگران، بازار به بازگشایی تنگه هرمز خوش‌بین است، اما در عین حال از احتمال ادامه توقف طولانی‌مدت صادرات نفت از این مسیر نیز نگران است.

بیشتر از اقتصاد