آمریکا کارزاری را آغاز کرده است که هدف آن قطع «تمام مسیرهای باقی‌مانده» برای تامین منابع اقتصادی ایران و وارد کردن ضربه‌ای جدی به اقتصاد این کشور اعلام شده است. به نوشته وال‌استریت ژورنال، با این حال، در سخنرانی اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، برای معرفی «عملیات انزوای اقتصادی» اشاره مستقیمی به چین نشد، کشوری که با خرید بخش عمده نفت ایران و فراهم‌سازی مسیرهای انتقال درآمد نفتی، به تهران در مقابله با تحریم‌های آمریکا کمک کرده است.

وزارت خزانه‌داری آمریکا در چارچوب این کارزار بیش از ۶۰ شخص، شرکت و کشتی را تحریم کرد که برخی از شرکت‌های چینی متهم به کمک به ایران برای تهیه فناوری‌های هسته‌ای و موشکی، کسب درآمد نفتی، و اجرای عملیات سایبری را شامل می‌شود. این اقدام‌ها به بیش از ۱۰۰۰ تحریمی افزوده می‌شود که دولت دونالد ترامپ از زمان بازگشت به قدرت علیه ایران اعمال کرده است. هم‌زمان، عملیات نظامی و محاصره دریایی بنادر ایران نیز بر اقتصاد کشور فشار وارد کرده و به کاهش ارزش ریال منجر شده است.

با وجود این، واشنگتن تاکنون بانک‌ها یا شرکت‌های بزرگ چینی را هدف قرار نداده است. دنیل فرید، دیپلمات سابق آمریکایی، گفت وارد کردن ضربه‌ای فلج‌کننده به اقتصاد ایران احتمالا مستلزم برخورد با شرکت‌ها و بانک‌های بزرگ چین است.

بسنت اعلام کرد ترامپ با رهبران کشورهای مختلف تماس می‌گیرد و از آنها می‌خواهد تجارت با ایران را متوقف کنند. او همچنین از تحریم قریب‌الوقوع یک موسسه مالی به‌دلیل دور زدن تحریم‌ها خبر داد. وزارت خزانه‌داری هشدار داده است کشورها و نهادهایی که در پنج حوزه دارایی‌های دیجیتال، فناوری، طلا، هوانوردی و کشتیرانی با ایران همکاری کنند، ممکن است با مجازات‌های آمریکا مواجه شوند.

آمریکا از زمان آغاز جنگ ایران شماری از نفتکش‌ها و زیرساخت‌های نفتی مرتبط با چین را تحریم کرده، اما چین به خرید نفت ایران ادامه داده است. بر اساس داده‌های شرکت کپلر، با وجود کاهش صادرات نفت ایران، چین در ماه اوت روزانه بیش از ۵۰۰ هزار بشکه نفت از ایران وارد کرده است.

بخشی از این صادرات از طریق شبکه‌ انتقال کشتی به کشتی انجام می‌شود؛ نفت ایران از نفتکش‌های تحریم‌شده به کشتی‌های تحریم‌نشده منتقل و سپس، راهی چین می‌شود. مقام‌های آمریکایی می‌گویند چین بیش از ۸۰ درصد صادرات نفت ایران را خریداری می‌کند. به گفته آنها، شرکت‌های صوری ایرانی همچنین از بانک‌های چینی برای خرید کالاهای چینی استفاده می‌کنند و پول را از طریق صرافی‌ها به خاورمیانه و ایران انتقال می‌دهند.

فشار برای دور کردن ایران از نظام مالی مبتنی بر دلار همچنین باعث افزایش استفاده تهران از یوان چین در مبادلات شده است. وزارت خزانه‌داری در سال‌های اخیر شرکت‌های کمتر شناخته‌شده و شرکت‌های صوری در هنگ‌کنگ، چین، امارات متحده عربی و ترکیه را تحریم کرده است؛ اما پس از حذف آنها، بازیگران دیگری برای تسهیل فروش نفت، انتقال پول و واردات کالا از چین ظاهر شده‌اند.

در تازه‌ترین تحریم‌ها، آمریکا یک نفتکش متعلق به یک شرکت چینی را هدف قرار داد که بر اساس اعلام واشنگتن، امسال میلیون‌ها بشکه نفت ایران را به چین منتقل کرده است. چند شرکت و فرد مستقر در چین و هنگ‌کنگ نیز به‌دلیل کمک به ایران برای تهیه کالاهای حساس، از جمله تجهیزات ناوبری مورد استفاده در موشک‌ها، تحریم شدند. با این حال، هیچ بانک یا شرکت بزرگ چینی که وابستگی بیشتری به نظام مالی جهانی تحت رهبری آمریکا داشته باشد، هدف قرار نگرفت.

چین بارها با آنچه «تحریم‌های یک‌جانبه غیرقانونی و غیرمنطقی» آمریکا می‌خواند ابراز مخالفت کرده است. لین جیان، سخنگوی وزارت خارجه چین، گفت جنگ اقتصادی تنش‌ها را افزایش می‌دهد و می‌تواند اقتصاد جهانی را مختل کند و افزود پکن برای حفاظت از حقوق و منافعش «تمام اقدام‌های لازم» را انجام خواهد داد.

ترامپ پس از جنگ تعرفه‌ای گسترده سال گذشته، بهبود روابط با چین را در اولویت قرار داده است. چین در آن مقطع با محدودسازی دسترسی به عناصر خاکی کمیاب، به اقدام‌های آمریکا پاسخ داد. ترامپ در ماه مه با شی جین‌پینگ در پکن دیدار کرد و قرار است رئیس‌جمهوری چین ماه آینده برای نشست دیگری به واشنگتن سفر کند.

بسنت گفته است کارزار جدید فشار اقتصادی با هدف فراهم‌سازی شرایط برای فروپاشی حکومت ایران طراحی شده و آن را «روز تهاجم اقتصادی» نامیده است. او در پاسخ به پرسش‌هایی درباره احتمال تشدید تحریم‌ها علیه بانک‌ها و شرکت‌های چینی گفت همه کشورها و نهادها باید آماده مواجهه با تحریم‌های آمریکا باشند و «هیچ‌کس مستثنا نیست».