وال استریت ژورنال به نقل از مقامات آمریکایی آگاه از روند تصمیمگیریها مینویسد، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، در حالی که تلاشها برای احیای دیپلماسی با هدف بازگشایی تنگه هرمز ادامه دارد و همزمان درباره کاهش ذخایر مهمات آمریکا بحثهایی در جریان است، تشدید گسترده عملیات نظامی در ایران را به تعویق انداخته است.
به گفته این مقامها، ارتش آمریکا روز جمعه آماده آغاز مجموعهای فشرده از حملات بود؛ عملیاتی که میتوانست تا دو هفته ادامه یابد.
اما این عملیات به تعویق افتاد تا فرصت برای پیشبرد دیپلماسی فراهم شود و همزمان مقامها درباره پیامدهای یک حمله گسترده بر ذخایر رو به کاهش موشکهای رهگیر سامانه پاتریوت و دیگر سامانههای پدافند هوایی آمریکا گفتوگو کنند. با این حال، مقامها تاکید کردند که ترامپ همچنان میتواند دستور حمله را صادر کند و شرایط همچنان در حال تغییر است.
به گفته این منابع، ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح آمریکا، کاخ سفید را از کاهش ذخایر موشکهای رهگیر پدافند هوایی مطلع کرده است. نگرانی اصلی او این است که هرچند این کاهش مانع از ازسرگیری عملیات گسترده در ایران نمیشود، اما خطرات آن را افزایش میدهد.
سخنگوی ژنرال کین از اظهار نظر درباره توصیههای محرمانه او به رئیسجمهوری خودداری کرد.
در مقابل، چند مقام آمریکایی گفتند دریاسالار برد کوپر، فرمانده سنتکام، معتقد است آمریکا با وجود محدود بودن ذخایر پاتریوت و دیگر رهگیرهای پدافندی، همچنان قادر به ادامه عملیات است؛ زیرا حملات گستردهتر آمریکا، در صورت تأیید ترامپ، توان ایران برای شلیک انبوه موشکها را کاهش خواهد داد. سخنگوی سنتکام نیز از اظهارنظر درباره برنامهریزیهای عملیاتی خودداری کرد.
ترامپ در گفتوگو با والاستریت ژورنال، ادعای کاهش نگرانکننده ذخایر مهمات را رد کرد و گفت: «ما بسیار بیشتر از هر کشور دیگری مهمات داریم؛ بسیار بیشتر از آنچه نیاز داریم.»
با این حال، کاخ سفید هشدار داده است که انتشار آمار بهروز دولت آمریکا درباره میزان مصرف موشکهای رهگیر پاتریوت و تاد (THAAD) از سوی رسانهها، میتواند امنیت ملی را به خطر بیندازد.
نگرانی کارشناسان از کاهش ذخایر رهگیرها
کارشناسان خارج از دولت آمریکا بارها هشدار دادهاند که استفاده گسترده از موشکهای رهگیر برای مقابله با حملات موشکی ایران، ممکن است توان بازدارندگی آمریکا در برابر دیگر رقبای جهانی، از جمله چین، را تضعیف کند.
مارک کانسیان، سرهنگ بازنشسته تفنگداران دریایی آمریکا، و کریس پارک، پژوهشگر مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی (CSIS)، در گزارشی در ماه آوریل هشدار داده بودند که کاهش ذخایر مهمات، یک خطر کوتاهمدت ایجاد کرده است.
آنها اکنون برآورد میکنند که از آغاز جنگ ایران تاکنون دستکم هزار و ۵۰۰ موشک رهگیر پاتریوت مصرف شده و در نتیجه، ذخیره آمریکا به کمتر از هزار موشک رهگیر پاتریوت کاهش یافته است.
در مقابل، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، و شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون، تأکید کردند ارتش آمریکا هر آنچه را برای اجرای هر مأموریتی که ترامپ دستور دهد نیاز دارد، در اختیار دارد.
تهدید موشکی ایران همچنان پابرجاست
تهدید موشکی ایران هفته گذشته بار دیگر آشکار شد؛ زمانی که سه موشک بالستیک ایران به یک پایگاه نظامی آمریکا در اردن اصابت کرد که یکی از آنها محل اسکان نظامیان آمریکایی را هدف قرار داد و به کشته شدن سه سرباز آمریکایی انجامید.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفت بیشتر موشکهای شلیکشده به سوی این پایگاه رهگیری شدند، اما مقامهای آمریکایی میگویند ایران با استفاده از مسیرهای پروازی، مانورهای متفاوت و سرعتهای متغیر، سامانههای دفاعی آمریکا را با چالش روبهرو کرده و مصرف موشکهای رهگیر را افزایش داده است.
وال استریت ژورنال مینویسد، مقامهای آمریکایی همچنین گفتهاند کشورهای عربی حوزه خلیج فارس نیز بخش قابل توجهی از ذخایر موشکهای رهگیر خود را مصرف کردهاند؛ موضوعی که نگرانی پنتاگون را برانگیخته است.
هرچند پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، پیشتر برنامه موشکی ایران را «عملا نابودشده» توصیف کرده بود، اما برآوردهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل نشان میدهد ایران همچنان هزاران موشک بالستیک در اختیار دارد که میتواند با خارج کردن پرتابگرها از تأسیسات زیرزمینی از آنها استفاده کند.
دیپلماسی دوباره روی میز
گمانهزنیها درباره آغاز یک حمله گسترده پس از آن شدت گرفت که ترامپ هفته گذشته اعلام کرد در حال بررسی انجام یک حمله بزرگ در ایران است. به گفته مقامهای آمریکایی، فرمانده سنتکام چندین گزینه، از جمله یک کارزار فشرده ۱۰ تا ۱۴ روزه، آماده کرده بود و ارتش نیز انتقال هواپیماها و تجهیزات نظامی به منطقه را آغاز کرده بود.
اما ترامپ روز جمعه اعلام کرد که دیپلماسی بار دیگر به یک گزینه تبدیل شده و مقامهای آمریکایی با تهران در تماس هستند.
او گفت: «یک راه این است که همین مسیر نظامی را ادامه دهیم و حتی شدت آن را بیشتر کنیم؛ در این صورت هرچه دارند از بین میرود. اما راه هوشمندانهتر این است که توافقی حاصل شود و آنها هم میخواهند توافق کنند.»
به گفته مقامهای دولت ترامپ، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس، از جمله عمان که دیپلماتهایش روز جمعه به تهران سفر کردند، در تلاش برای احیای مذاکرات هستند. قطر نیز در این تلاشها نقش دارد.
در همین حال، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، قرار است روز سهشنبه در واشینگتن با ترامپ دیدار کند. او گفته است در این دیدار «همه مسائل باقیمانده»، از جمله «وضعیت ایران» را بررسی خواهد کرد.
اگرچه آمریکا و اسرائیل هر دو در حملات علیه ایران مشارکت داشتهاند، اسرائیل بنا به درخواست ترامپ از ماه ژوئن تاکنون از حمله مجدد به ایران خودداری کرده است. دولت آمریکا اعلام نکرده که در صورت ازسرگیری کارزار گسترده هوایی، اسرائیل نیز در عملیات جدید مشارکت خواهد داشت یا نه، اما برخی مقامهای آمریکایی گفتهاند این گزینه همچنان روی میز است.
