درگیری میان طالبان افغانستان و ارتش پاکستان روز دوشنبه ۱۱ اسفند، نیز ادامه یافت. در این روز، وزارت دفاع طالبان در اطلاعیهای اعلام کرد که تلاش برای دفع حملات هوایی ارتش پاکستان در آسمان افغانستان ادامه دارد و از مردم خواست از صدای شلیک به این هدف، نگران نشوند.
بر اساس تصاویری که طالبان در شبکههای اجتماعی منتشر کردهاند، نیروهای وزارت دفاع با نوعی توپ ضدهوایی دولول ساخت شوروی در دهه ۱۹۶۰ به نام زدیوــ۲۳ــ۲ (ZU-23-2)، برای دفع حملات هوایی ارتش پاکستان تلاش میکنند. یک مقام ارشد امنیتی دولت پیشین افغانستان به شرط محفوظ ماندن نامش به ایندیپندنت فارسی گفت که در آخرین روزهای حاکمیت دولت اشرف غنی، حدود ۵۰ دستگاه از این توپها در سراسر افغانستان وجود داشت، اما برای جنگ طولانیمدت مهمات کافی موجود نیست.
اسلحه زدیو-۲۳-۲، تنها ابزار دفاع هوایی در افغانستان است-عکس از ویکی پیدیا
عنایتالله خوارزمی، سخنگوی وزارت دفاع طالبان، روز دوشنبه ادعا کرد که «هواپیماهای دشمن مزدور در فضای افغانستان حضور دارند و به همین دلیل برای دفع حملات شلیکهای هوایی انجام میشود».
در مقابل عطاءالله تارر، وزیر اطلاعات و رسانه پاکستان، در اطلاعیهای اعلام کرد که در اثر حملات هوایی ارتش این کشور طی چهار روز گذشته، ۴۳۵ عضو طالبان افغانستان کشته و ۶۳۰ تن زخمی شدهاند. در این اطلاعیه همچنین ادعا شد که ۱۸۸ پاسگاه طالبان منهدم و ۳۱ پاسگاه تصرف و ۱۸۸ تانک، نفربر زرهی و توپخانه از بین رفت. به گفته این منابع، ۵۱ موقعیت در نقاط مختلف افغانستان بهطور موثر از هوا هدف قرار گرفته است.
طالبان تاکنون این آمار را تایید نکردهاند.
دسترسی طالبان به پهپادهای انتحاری
آنچه در این دور از درگیری میان طالبان افغانستان و ارتش پاکستان جلبتوجه کرد، دسترسی طالبان به پهپادهای انتحاری بود. طالبان تا پیش از این با استفاده از پهپاد به قرارگاههای نظامیان پاکستان در امتداد مرز شلیک کرده بودند، اما این نخستین بار است که از پهپاد انتحاری برای حمله استفاده میکنند.
دولت پیشین افغانستان که تحت حمایت آمریکا قرار داشت، پهپاد انتحاری نداشت. طالبان از میان تسلیحات بهجامانده از نظامیان دولت جمهوری در پایگاههای نظامی در قندوز و کابل و قرارگاه آمریکاییها، چند پهپاد تجسسی از نوع اسکنایگل به دست آورده بودند.
پهپاد تجسسی اسکنایگل در دست سربازان ارتش دولت پیشین افغانستان-JulianRoepcke/X
اسکنایگل نوعی پهپاد کوچک با بردبلند با کاربرد شناسایی، ساخت شرکت آمریکایی اینسیتو، زیرمجموعه بویینگ، است که برای نظارت، جمعآوری اطلاعات و پایش میدانی به کار میرود و کاربری تهاجمی ندارد.
بر اساس اطلاعات یک افسر ارشد نیروی هوایی دولت پیشین افغانستان که نخواست نامی از او ذکر شود، وزارت دفاع ایالات متحده در جریان حضور نیروهای آمریکایی در افغانستان، ۸۵ فروند پهپاد اسکنایگل به وزارت دفاع افغانستان داده بود که از آنها برای اهداف تجسسی استفاده میشد.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
پس از آغاز دور جدید درگیری میان طالبان افغانستان و ارتش پاکستان در شامگاه پنجشنبه، ۲۶ فوریه، وزارت دفاع طالبان یک روز بعد (۲۷ فوریه) از حمله هوایی به اهدافی در خاک پاکستان خبر داد و بدون توضیح، تنها اعلام کرد که چند مرکز نظامی را در شهرهای فیضآباد در حومه اسلامآباد، نوشهر، جمرود و ایبتآباد هدف قرار داده است.
عطاءالله تارر، وزیر اطلاعات و رسانه پاکستان، با تایید این حملات گفت پهپادها به خاک این کشور اصابت کرده و در میان غیرنظامیان تلفاتی به جا گذاشته است.
وزارت دفاع طالبان نیز روز یکشنبه اول مارس، با انتشار ویدیویی از جریان شلیک یک پهپاد به سمت خاک پاکستان گفت به اهداف نظامی در راولپندی پاکستان حمله کرده است. در تصویری که از این پهپاد منتشر شد، مکان شلیک و محیط زمینی آن تار شده است و نمادها و علائم روی بدنه آن نیز قابلتشخیص نیست.
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
— د ملي دفاع وزارت - وزارت دفاع ملی (@MoDAfghanistan2) March 1, 2026
فَمَنِ اعْتَدَىٰ عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَىٰ عَلَيْكُمْ
Today, the Air Force of the Ministry of National Defense conducted precise and coordinated aerial operations against key military installations in Pakistan.. pic.twitter.com/i9ctZPxjgK
این نخستینبار است که وزارت دفاع طالبان مسئولیت حمله پهپادی به یک کشور همسایه را برعهده میگیرد. اواخر نوامبر ۲۰۲۵، معدنکاران چینی که در منطقه شمسالدین شاهین تاجیکستان سرگرم کار بودند، هدف حمله پهپادی از خاک افغانستان قرار گرفتند. در این حمله سه شهروند چین کشته و شماری دیگر زخمی شدند. طالبان این حمله را محکوم کردند و گفتند عواملی که برای ایجاد بیثباتی در افغانستان تلاش میکنند، پشت این حمله قرار دارند.
بنا بر اعلام دولت تاجیکستان، آن حمله با پهپاد و شلیک اسلحه سنگین انجام شد. تاکنون روشن نشده است که چه گروهی پشت این حمله قرار داشت، اما با وقوع این حمله زنگ خطر دسترسی طالبان و گروههای جهادی مستقر در افغانستان به پهپادهای انتحاری، به صدا درآمد.
اصابت پهپاد طالبان در خاک پاکستانــ شبکههای اجتماعی
طالبان در دو سال اخیر با هند که رقیب دیرینه پاکستان به شمار میرود، روابط نزدیکی برقرار کردهاند. البته هند در بخش تجارت، از جمله صدور دارو و تجهیزات پزشکی، با طالبان قراردادهایی را امضا کرده و هیچ نشانی از همکاری نظامی میان هند و طالبان مشاهده نشده است.
رژیم طالبان با چین هم روابط نزدیکی دارد و در زمینه استخراج معادن قراردادهای متعددی با شرکتهای چینی امضا کرده، اما چین نیز همواره از ورود به حوزه همکاری نظامی با طالبان خودداری کرده است.
روسیه که رژیم طالبان را به رسمیت شناخته، نیز روابط خود را در زمینه تجارت، از جمله صدور نفت به افغانستان، توسعه داده و بر همکاری اطلاعاتی با طالبان برای سرکوب داعش خراسان تاکید کرده است. هرچند در مارس ۲۰۲۲، گروهی از متخصصان روسی با سفر به کابل با مقامهای طالبان در مورد تعمیر هلیکوپترهای روسی که در اختیار طالبان است، گفتگو کردند، تاکنون از فروش یا واگذاری پهپاد و دیگر تجهیزات نظامی از روسیه به طالبان اخباری منتشر نشده است.
جمهوری اسلامی ایران هم که پهپاد انتحاری شاهد را تولید میکند و به روسیه میفروشد، نیز روابط نزدیکی با طالبان دارد و مقامهای تهران از بازگشت این گروه به قدرت، بهعنوان «شکست آمریکا در افغانستان» استقبال کردند. با این حال، تضاد ایدئولوژیک میان طالبان و جمهوری اسلامی باعث شده است که همکاریهای امنیتی میان دو طرف به تبادل اطلاعات در مورد داعش خراسان محدود بماند. علاوه بر این، مرزبانان طالبان و ایرانی چندین بار در امتداد مرز با هم درگیر شدند که تهدید طالبان را در همسایگی جمهوری اسلامی برجسته کرد.
همکاری القاعده با طالبان در تولید پهپاد انتحاری
در گزارش کمیته نظارت بر تحریمهای شورای امنیت سازمان ملل متحد که دسامبر ۲۰۲۵ منتشر شد، به تلاش و اشتیاق طالبان برای دسترسی به پهپادهای انتحاری و ایجاد «نیروی هوایی ارزان» اشاره شده است. در این گزارش آمده است که متخصصان القاعده به طالبان در ساخت پهپاد انتحاری که نسخه بومیشده و کپی پهپادهای تولید دیگر کشورها است، کمک میکنند.
بر اساس این گزارش، طالبان با برخی کشورها تماس گرفته و درخواست کمک فنی و فناوری پهپادی کردهاند. در گزارش، از این کشورها نام برده نشده و جزئیات پاسخ این کشورها به طالبان هم نیامده است. این گزارش تاکید میکند که در تلاشهای طالبان برای تولید انبوه پهپاد در پایگاههای نظامی در استان لوگر و شهر کابل فرستادگان القاعده هم مشارکت دارند. پهپادهای کوچک سبک و دارای برد و ظرفیت حمل محدودند، اما القاعده تلاش کرده است ظرفیت فنی و قدرت انفجاری آنها را ارتقا دهد.
یک افسر عالیرتبه نیروی هوایی ارتش دولت پیشین افغانستان که اکنون در ایالات متحده زندگی میکند، میگوید پهپادهایی که طالبان به تاسیسات نظامی پاکستان شلیک کردهاند، به پهپادهای اسکنایگل که وزارت دفاع آمریکا به ارتش دولت جمهوری داده بود، شباهت دارد.
به باور این افسر نظامی پیشین، طالبان ممکن است به کمک مشاوران فنی القاعده یا کشورهای منطقه، پهپاد تجسسی اسکنایگل را کپی و به پهپاد انتحاری تبدیل کرده باشند. به گفته این افسر پیشین، پهپادهای تجسسی اسکنایگل امکان افزودن یک تا دو کیلوگرم مواد اضافی را برای حمل داشتند، اما در صورتی که وزن بیشتری به آنها افزوده شود، توازن خود را از دست میدهند.
با این حال، عملکرد طالبان در چهار روز جنگ با ارتش پاکستان نشان میدهد که پهپاد انتحاری به قابلیت نظامی این گروه افزوده شده است. هرچند مشخص نیست در انبارهای طالبان چه تعداد پهپاد انتحاری موجود است، اگر همه آن ۸۵ پهپاد اسکنایگل به جا مانده از دولت پیشین را به نسخه انتحاری تبدیل کرده باشند، دستکم تا چند هفته قادر خواهند بود اهدافی را در ۱۰۰ تا ۲۰۰ کیلومتری عمق خاک پاکستان هدف قرار دهند.
