وال استریت ژورنال در گزارشی درباره آخرین وضعیت مربوط به اقدام نظامی احتمالی آمریکا علیه مواضع جمهوری اسلامی نوشت: «آرمادای» وعده دادهشده از سوی رئیسجمهوری ترامپ وارد خاورمیانه شده است؛ ناوگروه رزمی ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن در حال حرکت به سوی منطقه است و جنگندههای پیشرفته افـ۳۵ نیز به نقاطی نزدیکتر به منطقه منتقل شدهاند.
ترامپ هنوز نگفته است که آیا و چگونه ممکن است از نیروی نظامی استفاده کند. اما به گفته مقامهای آمریکایی، حملات هوایی آمریکا علیه جمهوری اسلامی قریبالوقوع نیست، زیرا پنتاگون در حال انتقال سامانههای پدافند هوایی اضافی برای حفاظت بهتر از اسرائیل، متحدان عرب و نیروهای آمریکایی در صورت اقدام تلافیجویانه ایران و احتمال یک درگیری طولانیتر است.
این روزنامه آمریکایی به نقل از مقامهای آمریکایی مینویسد، اگر رئیسجمهوری آمریکا امروز دستور حمله صادر کند، ارتش ایالات متحده میتواند حملات هوایی محدودی علیه مواضع جمهوری اسلامی انجام دهد. اما حملهای قاطع از نوعی که ترامپ از ارتش خواسته برای آن آماده شود، احتمالا واکنشی متناسب از سوی جمهوری اسلامی در پی خواهد داشت و مستلزم آن است که آمریکا پدافند هوایی قدرتمندی برای حفاظت از اسرائیل و همچنین نیروهای خود در اختیار داشته باشد.
ارتش آمریکا هماکنون نیز در منطقه سامانههای پدافند هوایی در اختیار دارد، از جمله ناوشکنهایی که توان سرنگونی تهدیدهای هوایی را دارند. با این حال، مقامهای دفاعی، دادههای رهگیری پرواز و تصاویر ماهوارهای نشان میدهد پنتاگون در حال استقرار یک سامانه اضافی تاد (THAAD) و سامانههای پاتریوت در پایگاههایی در سراسر خاورمیانه است که نیروهای آمریکایی در آن مستقر هستند، از جمله در اردن، کویت، بحرین، عربستان سعودی و قطر.
سامانه تاد قادر است موشکهای بالستیک را در ارتفاع بالا و خارج از جو زمین رهگیری کند، در حالی که سامانه پاتریوت برای مقابله با تهدیدهای کوتاهبردتر و در ارتفاع پایینتر استفاده میشود.
استقرار سامانه تاد نشانهای بسیار قوی است که آمریکا خود را برای یک درگیری احتمالی آماده میکند، زیرا آمریکا تنها هفت سامانه عملیاتی تاد در اختیار دارد و این واحدها در سال گذشته با فشار زیادی مواجه بودهاند.
ست جونز، مقام پیشین وزارت دفاع آمریکا، گفت: «انتقال پاتریوت و تاد پرهزینه است. وقتی چنین جابهجایی گستردهای صورت میگیرد، احتمال استفاده از آنها افزایش مییابد.»
هر سامانه تاد، که مخفف Terminal High Altitude Area Defense است، میتواند در شش پرتابگر خود مجموعا ۴۸ موشک رهگیر حمل کند. برای بارگذاری مجدد، تحلیل دادهها، تعمیر و نگهداری و شلیک شبانهروزی رهگیرها حدود ۱۰۰ نظامی لازم است.
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، که مسئول نیروهای آمریکایی در خاورمیانه است، از اظهار نظر درباره این گزارش خودداری کرد.
آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید، گفت ترامپ «گزینههای زیادی در قبال ایران در اختیار دارد.»
او افزود: «رئیسجمهوری گفته امیدوار است نیازی به اقدام نباشد، اما رژیم ایران باید پیش از آنکه دیر شود به توافق برسد.»
ترامپ به خبرنگاران گفت معتقد است تهران به طور جدی با آمریکا مذاکره میکند، اما در عین حال هشدار داد که در صورت شکست دیپلماسی، «کشتیهای بزرگ و قدرتمندی» به سوی منطقه در حرکت هستند.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، روز یکشنبه در سخنرانی برای حامیان خود به تهدیدهای ترامپ اشاره کرد و گفت: «این آقا [ترامپ] مدام میگوید ناوهای جنگی آوردهاند. آمریکاییها باید بدانند اگر جنگی را شروع کنند، این بار جنگی منطقهای خواهد بود.»
اهمیت پدافند هوایی در ماه ژوئن آشکار شد، زمانی که آمریکا در جریان جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و ایران به دفاع از اسرائیل در برابر موجی از موشکهای جمهوری اسلامی کمک کرد.
پس از آن، آمریکا عملیات «چکش نیمهشب» را علیه سه سایت هستهای ایران با استفاده از بمبافکنهای بیـ۲ و موشکهای کروز شلیکشده از زیردریایی اجرا کرد. ایران روز بعد با شلیک ۱۴ موشک به پایگاه هوایی العدید در قطر پاسخ داد؛ پایگاهی که مرکز فرماندهی هوایی آمریکا در منطقه در آن قرار دارد و هواپیماهای جنگی آمریکایی از آن استفاده میکنند.
سامانههای پاتریوت آمریکا و قطر عمدتا این حمله را خنثی کردند، اما پنتاگون بعدا تایید کرد یکی از موشکهای ایرانی به پایگاه اصابت کرده، هرچند تلفات جانی نداشت و خسارت محدودی وارد شد.
اهداف ترامپ در قبال جمهوری اسلامی همچنان روشن نیست. اما یک رشته حملات گستردهتر و طولانیتر آمریکا ـ با هدف بازداشتن حکومت ایران از سرکوب خشونتآمیز معترضان، واداشتن آن به پایان غنیسازی اورانیوم یا حتی سرنگونی حکومت ایران ـ میتواند این بار واکنش شدیدتری از سوی جمهوری اسلامی به دنبال داشته باشد.
ژنرال جیسون آرماگوست، جانشین فرمانده فرماندهی حملات جهانی نیروی هوایی آمریکا، در نشستی خبری گفت: «چکش نیمهشب یک ماموریت بسیار مشخص بود. مثل یک حرکت در یک بازی بود، نه خود بازی.»
وال استریت ژورنال مینویسد، احتمال رویارویی دوباره آمریکا و ایران نگرانیهایی را در میان برخی کشورهای حوزه خلیج فارس ایجاد کرده است. هفته گذشته عربستان سعودی و امارات متحده عربی اعلام کردند اجازه نخواهند داد از حریم هوایی و خاک آنها برای حمله آمریکا به ایران استفاده شود؛ اقدامی که با هدف مصون نگه داشتن این کشورها از واکنش تلافیجویانه تهران در صورتی که حمله آمریکا انجام شد.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
کشورهای حوزه خلیج فارس همچنین در حال تقویت پدافند هوایی خود هستند. یک مقام یکی از کشورهای منطقه گفت عربستان سعودی هفت سامانه تاد خریداری کرده که تعدادی از آنها تحویل داده شده است.
آمریکا همچنین سه اسکادران جنگنده افـ۱۵ای را در اردن مستقر کرده که میتوانند در سرنگونی پهپادهای ایرانی نقش داشته باشند. این جنگندهها هنگام حمله ایران به اسرائیل در آوریل ۲۰۲۴، که به گفته نیروی هوایی آمریکا «بزرگترین درگیری هوایی با دشمن در بیش از ۵۰ سال» بود، پهپادهای ایرانی را هدف قرار دادند.
چند ناوشکن مجهز به موشک هدایتشونده نیروی دریایی آمریکا نیز که توان مقابله با تهدیدهای هوایی را دارند، به خاورمیانه منتقل شدهاند. به گفته یک مقام نیروی دریایی و بر اساس تصاویر منابع باز، اکنون آمریکا هشت ناوشکن در موقعیتی دارد که میتوانند موشکها و پهپادهای جمهوری اسلامی را هدف قرار دهند؛ از جمله دو فروند در نزدیکی تنگه هرمز، سه فروند در دریای عرب شمالی، یک فروند در دریای سرخ نزدیک اسرائیل و دو فروند در شرق مدیترانه.
آمادهسازیهای نظامی دیگر نیز ادامه دارد. روز پنجشنبه شش جنگنده افـ۳۵ متعلق به گارد ملی ورمونت هنگام فرود در آزور دیده شدند که از منطقه کارائیب به نقطهای نزدیکتر به خاورمیانه منتقل شدهاند. جنگندههای افـ۳۵ گارد ملی ورمونت در عملیات ژانویه برای دستگیری نیکلاس مادورو، رهبر پیشین ونزوئلا، مشارکت داشتند. همچنین برخی هواپیماهای جنگ الکترونیک EA-18G Growler نیروی دریایی آمریکا اخیرا پورتوریکو را ترک کرده و به اسپانیا رسیدهاند.
به گزارش والاستریت ژورنال، سامانههای تاد در تابستان گذشته نقش مهمی در حفاظت از مراکز جمعیتی اسرائیل در برابر حملات جمهوری اسلامی داشتند، بهویژه زمانی که ذخایر موشکهای رهگیر سامانه آرو اسرائیل رو به کاهش بود. با این حال، آمریکا نیز با سرعتی بالا مهمات مصرف کرد و بیش از ۱۵۰ موشک شلیک کرد که حدود یکچهارم کل رهگیرهایی بود که تاکنون پنتاگون خریداری کرده است.
برای افزایش سریع تولید رهگیرهای تاد، پنتاگون و شرکت لاکهید مارتین روز پنجشنبه اعلام کردند توافقنامهای امضا کردهاند تا ظرفیت تولید سالانه از ۹۶ به ۴۰۰ فروند افزایش یابد. این اعلام تنها چند هفته پس از توافق دیگری برای افزایش تولید رهگیرهای پاتریوت صورت گرفت. با این حال، انتظار نمیرود هیچیک از این توافقها در صورت آغاز درگیری در هفتههای آینده تاثیر بزرگی داشته باشد.
در حالی که آمریکا پیشتر نیز در برخی نقاط خلیج فارس سامانههای پاتریوت مستقر کرده بود، تصاویر ماهوارهای نشان میدهد طی هفته گذشته یک سامانه پاتریوت اضافی در پایگاه هوایی العدید در قطر مستقر شده است.
ارتش آمریکا در ژانویه اعلام کرد در این پایگاه قطری یک سلول هماهنگی ایجاد شده تا همکاری در حوزه دفاع هوایی و موشکی با شرکای خلیج فارس تقویت شود.
کارشناسان میگویند استقرار سامانههای پدافندی اضافی در پایگاههای دیگر منطقه به حفاظت بهتر از تاسیسات آمریکایی و مراکز جمعیتی کمک میکند، اما در صورت بروز درگیری گستردهتر میتواند فشار زیادی بر واحدها و ذخایر وارد کند.
